فرارو | لحظه حقیقت در برنامه هسته‌ای
کد خبر: ۵۰۵۷۰۵
احمد زید آبادی مطرح کرد

لحظه حقیقت در برنامه هسته‌ای

واقعیت این است که «زمان رویارویی با حقیقت» در مساله اتمی جمهوری اسلامی فرارسیده است و این رویارویی قدری صداقت و مسوولیت‌پذیری می‌طلبد.
تاریخ انتشار: ۰۹:۴۰ - ۳۰ شهريور ۱۴۰۰

احمد زید آبادیاحمد زیدآبادی؛ با گذشت بیش از یک ماه از استقرار دولت سیدابراهیم رییسی، جهت‌گیری این دولت در مورد برخی از موضوعات بسیار مهم سیاست خارجی هنوز روشن نیست. برای نمونه ناظران مسائل ایران تا این لحظه هنور نمی‌دانند که دولت آقای رییسی درباره پرونده هسته‌ای کشور چه تصمیم مشخصی خواهد گرفت. به همین دلیل نیز طیفِ وسیعی از حدس و گمان‌های متفاوت و حتی متضاد در این باره به‌طور دائم در رسانه‌ها مطرح می‌شود.

در یک سرِ طیفِ گمانه‌زنی‌ها، سرسختی و انعطاف‌ناپذیری دولت در برابر مساله هسته‌ای مورد تاکید قرار می‌گیرد. طبق این نوع گمانه‌زنی‌ها، جناح اصولگرا به ۳ علت نمی‌خواهد و بلکه نمی‌تواند در بحث هسته‌ای راه انعطاف و سازش در پیش گیرد. علت نخست، پیوند خوردن ایدئولوژی و هویت اصولگرایان به نوعی مقابله‌جویی دایمی با کشور‌های غربی به‌خصوص امریکاست که عمدتا در مناقشه اتمی تبلور پیدا کرده است.

علت دوم، حیثیتی کردن برنامه هسته‌ای به صورت امری دارای ارزش ذاتی و حتی قدسی از سوی جریان اصولگراست. علت سوم نیز ذهنیت بخش قابل‌توجهی از پایگاه اجتماعی این جناح است که طی چند سال اخیر، بر اثر بمباران تبلیغاتی بی‌وقفه و لاینقطع چهره‌های اصطلاحا «دلواپس» علیه برجام یا هر توافقی مشابه آن شکل گرفته و قوام یافته است به گونه‌ای که انعطاف و سازش در برنامه هسته‌ای را به مثابه خیانتی غیرقابل بخشش تلقی می‌کنند و آن را برنمی‌تابند.

در منتهی‌الیه دیگرِ طیف گمانه‌زنی‌ها، نرمش و مصالحه دولت و دستیابی آن به توافق درباره موضوع هسته‌ای، امری مسلم و گریزناپذیر فرض می‌شود. طبق این گمانه‌ها، اصولگرایان در مساله هسته‌ای به ۳ دلیل مسیر سازش را در پیش خواهند گرفت. دلیل نخست، نیاز آن‌ها به بهبود شرایط اقتصادی کشور با انگیزه تداوم قدرت است.

در حقیقت، چراغ راهنمای سیاست‌ورزی جناح اصولگرا همواره کسب و حفظ و بسط قدرت‌شان بوده است. در شرایط وخیم اقتصادی و ادامه تحریم‌ها این موارد به خطر افتاده و نیاز به چاره‌جویی دارد. دلیل دوم که چندان متفاوت از دلیل نخست نیست، غریزه پنهان عملگرایانه آنهاست که در سر بزنگاه‌ها و اوج‌گیری بحران‌ها به‌طور غیرمترقبه‌ای خود را عیان می‌کند و جهت حرکت آن‌ها را تغییر می‌دهد. دلیل سوم نیز نوعی اجماع بین‌المللی بر سرِ ضرورت توافق هسته‌ای ایران است.

این اجماع به‌خصوص روسیه و چین را نیز دربر می‌گیرد، یعنی دو قدرتی که جمهوری اسلامی در سال‌های اخیر آن‌ها را به عنوان پشتوانه‌های جهانی خود به منظور پیشگیری از انزوا و خنثی‌کردن فشار حداکثری امریکا تعریف کرده است. در حقیقت، جمهوری اسلامی خواسته یا ناخواسته مسکو و پکن را در جایگاهی در سیاست خارجی خود قرار داده است که «نه گفتن» به هر دوی آن‌ها بی‌نهایت مشکل شده است و این در حالی است که آن دو نیز به همان اندازه امریکا و کشور‌های اروپایی خواهان توافق و مصالحه ایران در مورد برنامه اتمی آن هستند.

در واقع آنچه فعلا در عملِ مسوولان کشور جریان دارد، تلفیقی از دو نگاه فوق است. به عبارت دیگر، موضوع اتمی ایران دو جنبه ذهنی و عینی متفاوت و مغایر با هم پیدا کرده است که هرکدام دولتمردان را به سمت و سوی متضادی می‌کشانند. منظور از جنبه ذهنی همان وجه ایدئولوژیک ماجراست که سازش را به عنوان خیانت معرفی می‌کند و منظور از وجه عینی داستان ضرورتِ رفع تحریم‌ها و لزومِ همراهی با چین و روسیه در این مساله است. این تضاد خود را در بیان مقام‌های دولتی نیز نشان می‌دهد.

آن‌ها از یک‌سو به خلاف مواضع گذشته خود، اصل برجام و احیای آن را پذیرفته‌اند، اما در عین حال تبصره‌های مبهمی نیز به سخن خود اضافه می‌کنند که نشان از تشویش و آشوب درونی آن‌ها برای دستیابی به توافق دارد. در حقیقت قصه مجنون و ناقه او در اینجا مصداق واقعی خود را پیدا کرده است. یعنی انگیزه‌ای برای حرکت به جلو با انگیزه‌ای از گشت به عقب باهم ترکیب شده و بیانِ مسوولان کشور را در این مورد دوپهلو و مغشوش کرده است.

با توجه به شرایط منطقه‌ای و جهانی ایران این نحوه بیان تعارض‌آمیز درباره مساله اتمی، قابل دوام نیست و مسوولان کشور به ناچار باید هرچه سریع‌تر تکلیف خود را با این موضوع یکسره کنند و تصمیم نهایی را بگیرند. تصمیم آن‌ها هرچه باشد امیدوارم طبق معمول همراه با فضاسازی‌های کاذب برای گریز از پذیرش مسوولیت و مقصر جلوه دادن رقبای داخلی در این موضوع نباشد.

واقعیت این است که «زمان رویارویی با حقیقت» در مساله اتمی جمهوری اسلامی فرارسیده است و این رویارویی قدری صداقت و مسوولیت‌پذیری می‌طلبد.

پی‌نوشت: «سرشک خامه» عنوان ستون ثابتی است به قلم احمد زیدآبادی که از این پس هر سه‌شنبه در همین صفحه منتشر می‌شود و سعی دارد با عبور از سطح اخبار روز، تا حدودی در مسائل عمیق شده و با نگاهی تحلیلی به واکاوی و بررسی این موضوعات بپردازد.

منبع: روزنامه اعتماد

ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۰:۲۵ - ۱۴۰۰/۰۶/۳۱
هزار بار گفتم بازم میگم افتخار و عاقبت به خیری و حکومتداری و دعای مردم برای این دولت و لعن و نفرین مردم برای دولت روحانی و اصلاح طلبا اما برجام رو احیا و با دنیا تعامل داشته باشین هم شرق هم غرب!
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۰۹:۳۸ - ۱۴۰۰/۰۶/۳۱
جناب آقاي دكتر! نفرمودي اگر اين موضع تعارض آميز جمهوي اسلامي منجر به خريد زمان و دسترسي هسته ايي باشد و در آخر منجر به تغيير جايگاه ايران در مذاكرات، حكمش چيست؟
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۸:۴۱ - ۱۴۰۰/۰۶/۳۰
اینده ایران: کره شمالی اسلامی یا ژاپن اسلامی
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۰:۲۱ - ۱۴۰۰/۰۶/۳۱
کره اسلامی!
نادر
Iran (Islamic Republic of)
۱۷:۴۸ - ۱۴۰۰/۰۶/۳۰
کلاهی که بر سر این دولت از ناحیه بلوک شرق وغرب خواهد رفت از کلاه دولت روحانی گشاد تر است چرا چون می‌دانند که دولت حاکم بر ایران با ملت خودش صادق نیست پس با این ذهنیت که چرا ما صادق باشیم پا پیش میزارند ۴یا٨سال آینده خواهیم دید
کاوه
Iran (Islamic Republic of)
۱۴:۵۶ - ۱۴۰۰/۰۶/۳۰
آقا مذاکرات هسنه ای و تصمیم گیری در مورد آن در حوزه اختیارات دولت نیست.سطوح بالاتری در مورد آن تصمیم میگیرن.دولت فقط مجری سیاستها هست
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۰:۰۸ - ۱۴۰۰/۰۶/۳۱
بله درسته
این قضیه در صلاحیت خشکانندگان هورالعظیم هستش
انتشار یافته: ۱۸
ابومالش
Iran (Islamic Republic of)
۱۰:۰۹ - ۱۴۰۰/۰۶/۳۰
بیاد دارم زمانی یکی از مسئولان از حکومت چین انتقاد کرد که با واکنش سختی از سوی اصولگرایان مواجه شد.رنجاندن روسیه و چین امکان ندارد
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۲:۵۲ - ۱۴۰۰/۰۶/۳۰
دقیقا"
اگر ما مردم بی تفاوت باشیم ، کم کم چین و روسیه و طالبان و ... ، واژه هایی مقدس خواهند شد...
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۳:۵۲ - ۱۴۰۰/۰۶/۳۰
اون زمانی که توبیاد داری چین وروسیه ازطرفداران امریکابودندکه تحریمهای ایران رو تصویب کردن. الان گذشت اون زمان.
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۱:۱۸ - ۱۴۰۰/۰۶/۳۰
مردم باید از سیاست یک بام و دو هوای بعضیها آگاه شوند
از سویی می گویند فعالیت ما صلح آمیز است و بمب اتمی حرام
از سویی غنی سازی بالای 60 درصدی می کنند که فقط کاربردش در ساخت بمب اتمی است و کاربرد آن در تولید برق و پزشکی و کشاورزی به دلیل خطر بسیار بسبار زیادش غیر ممکن است
پس این معما را برای مردم شرح دهید....
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۳:۵۱ - ۱۴۰۰/۰۶/۳۰
غنی سازی بالای 60درصد بخاطربدعهدی امریکا دیگه معنی نداره وهیچ محدودیتی هم نداره. غنی سازی 60 درصد فقط مصارف پزشکی وهم سوخت استفاده میشه البته بمب اتم غنای 90%میخواهد که به موقعش رونمایی میشه.
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۳:۴۳ - ۱۴۰۰/۰۶/۳۰
اینا هر چیزی را اینقدر کش میدن تا گندش در بیاد. اصلا توانایی تصمیم گیری و استفاده از فرصت ها را ندارند. البته چون خودشون حقوق 100 میلیونی میگیرن براشون مهم نیست چه بلایی سر مردم میاد.
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۳:۴۷ - ۱۴۰۰/۰۶/۳۰
لحظه حقیقت اینه که الان با شیخ حسن طرف نیستیدکه نفوذیهاش خبربیارن وببرند. الان سیدطرف حساب شماست.
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۰۸:۱۹ - ۱۴۰۰/۰۶/۳۱
سرتو از زیر برف بیار بیرون بهار شده حقیقت چیز دیگیری است
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۴:۴۴ - ۱۴۰۰/۰۶/۳۰
اصل توجه به دو وجهی که نگارنده بدان اشاره کرده در نیروهای دوستدار انقلاب وجود دارد... اما نه به دلیل تراشیهای مضحکی که نگارنده مدعی آن گشته... بلکه به این دلیل که در عینحال که دولت در پی شفاف سازی و تنش زدایی در روابط بین الملل است... اما این هدف را با رویکردی ذلیلانه و التماس امیز و از روی انفعال و تنبلی و تعطیل کردن سایر تلاشها و گره زدن همه ی امور به توافق برجام دنبال نمیکند...بلکه برای اینکار مسیر عزتمندانه را می پسندد...
مانند همه ی معامله های طرفینی که افراد بدون ذلت و باج دادن و سلطه و ظلم پذیری با دیگران به انجام میرسانند... نه مانند ادمهای نوچه و جیره خوار و شرافت فروش...
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۰۸:۱۹ - ۱۴۰۰/۰۶/۳۱
زمان کلمه عزتمند شما در این متن معنی پیدامی کند ملت در رفاه نسبی اقتصادی ،تورم پایین ،امید به زندگی حداقل متوسط ،معیشت خوب، اختلاس پایین ،فساد پایین ،باندبازی کمتر،جلوگیری از فرار مغزها،انتخاب شایسته بر اساس تخصص در پستهای مدیریتی و خیلی موضوعات دیگه ....... فرارو سانسور نکن
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۰۸:۴۷ - ۱۴۰۰/۰۶/۳۱
احسنت... کاملا درست بود... چه باک از منفی بافان...اونها کف روی اب هستند... کف ها را باید کنار زد تا به اب زلال رسید...
مجله فرارو
پرطرفدارترین عناوین