تاثیر هولناک افراد منفینگر بر طول عمر
حفظ جوانی و سلامت، تنها به تغذیه و ورزش نیست؛ گاهی مهمترین دارو برای طول عمر، حذف آدمهای سمی از فهرست تماسهایتان است.
فرارو- پژوهشهای جدید نشان میدهد همنشینی با افراد منفینگر نه تنها بر روحیه و روان، بلکه حتی بر طول عمر نیز تأثیر منفی میگذارد.
به گزارش فرارو به نقل از سیانبیسی، آیا پدرزنی دارید که مدام از شما انتقاد میکند؟ یا همکار بدقلقی که هر روز صبح انرژیتان را میگیرد؟ شاید هم همخانهای دارید که با وسواس تمام، درباره نحوه چیدمان ظروف در ماشین ظرفشویی از شما ایراد میگیرد.
اگر این افراد را در یک گروه قرار دهیم، آنها یک ویژگی مشترک دارند: آنها «آزارگر» هستند!
مطالعات جدید نشان میدهند که این افراد تنها باعث رنجش خاطر شما نمیشوند، بلکه بهشکلی آرام، مستمر و بیرحمانه، در حال کاستن از سالهای عمر شما هستند.
نتایج یک پژوهش تکاندهنده نشان میدهد حضور افراد منفی در حلقههای اجتماعی، ریسک ابتلا به بیماریهای مزمن را بهشدت افزایش داده و ساعت بیولوژیک بدن را سریعتر از زمان واقعی به جلو میراند.
یافتههای علمی: وقتی سلولها پیر میشوند
این مطالعه مشاهدهای که در فوریه ۲۰۲۶ در نشریه معتبر «آکادمی ملی علوم» منتشر شده است، شبکه اجتماعی بیش از ۲ هزار نفر را مورد بررسی دقیق قرار داد.
محققان با طرح سوالاتی تخصصی، تلاش کردند تا منابع «حمایت عاطفی» را از منابع «استرسزا» در زندگی افراد تفکیک کنند.
بخش نوآورانه این پژوهش، جمعآوری نمونههای بزاق شرکتکنندگان بود. دانشمندان با بررسی نشانگرهای اپیژنتیک (معیارهای کلیدی برای سنجش سرعت پیر شدن بدن در سطح سلولی)، به نتایج حیرتانگیزی دست یافتند.
«ساعتهای اپیژنتیک» افرادی که در محاصره آزارگران بودند، نشان داد که بدن آنها بهطور متوسط ۹ ماه پیرتر از سن بیولوژیکیشان است.
نکته نگرانکننده اینجاست که این اثرات تجمعی هستند؛ یعنی به ازای هر «آزارگر» اضافی در زندگی، سرعت پیری بدن حدود ۱.۵ درصد در سال افزایش مییابد.
بریا پری، یکی از نویسندگان اصلی این مطالعه، در گفتوگو با رسانهها اظهار داشت: «این پیوندهای منفی و ویژگیهای خاص روابط، مستقیماً بر سرعت پیری فرد و میزان فرسایش بدن او تأثیر میگذارند.»
طبق این تحقیق، حدود ۳۰ درصد از شرکتکنندگان حداقل یک آزارگر در زندگی خود داشتند؛ فردی که تعریف علمیاش ساده است: «کسی که بیش از آنچه میبخشد، از شما میستاند.»
بهای بیولوژیکی روابط اجباری
بیشتر آزارگران شناساییشده در این مطالعه، اعضای خانواده بودند؛ هرچند همکاران، همخانهها و دوستان نیز در این لیست جای داشتند.
بریا پری، جامعهشناس دانشگاه ایندیانا، خاطرنشان میکند که ما معمولاً پیوندهای سمی با دوستان را سریعتر قطع میکنیم، اما در مورد اعضای خانواده، «حس وظیفه» مانع از فرار میشود.
او میگوید: «ما احساس تعهد شدیدی برای حفظ این پیوندها یا سپریکردن زمان با این افراد داریم. فرار از این درگیریها سخت است و همین موضوع، بهای بیولوژیکی سنگینی به همراه دارد.»
این هزینه بیولوژیکی ناشی از قرار گرفتن مداوم در معرض استرس مزمن است. این وضعیت باعث افزایش سطح کورتیزول، ایجاد التهاب در بدن، بروز علائم افسردگی و اضطراب و تضعیف سیستم ایمنی میشود.
وقتی این شرایط در درازمدت پایدار بماند، اثرات مخربی بر سلامت قلب و عروق و طول عمر میگذارد.
به گفته پری، گاهی روزها طول میکشد تا واکنش استرسی بدن پس از یک برخورد منفی فروکش کند و به حالت عادی بازگردد. تکرار مداوم این چرخه، بدن را در وضعیت فرسودگی دائمی قرار میدهد.
«راه رفتن روی پوست تخممرغ»؛ تجربه مشترک زنان
سام مککوی، زنی از آتلانتا که تجربهاش در مواجهه با دوستیهای سمی در فضای مجازی بازتاب گستردهای داشت، این وضعیت را «راه رفتن روی پوست تخممرغ» توصیف میکند.
او میگوید: «همیشه احساس میکردم باید مراقب باشم مبادا حرفی بزنم یا کاری کنم که طرف مقابل از نظر عاطفی فروپاشی کند، عصبانی شود یا خودش را منزوی کند.»
درمانگر مککوی به او گفته بود که تپش قلب یا احساس ناخوشایند درونی هنگام ورود به یک اتاق، در واقع پیام هشدار سیستم عصبی بدن است.
دادههای مطالعه اخیر نیز نشان میدهد که زنان بیش از مردان در معرض این آزارگران هستند.
مککوی معتقد است که فشارهای اجتماعی، زنان را شرطی کرده تا همواره نقش «تیمارگر» و «مراقب» را ایفا کنند. غریزه طبیعی آنها که با فشارهای جامعه تقویت شده، میگوید حتی اگر به قیمت استرس خودشان تمام شود، باید بمانند و به دیگران کمک کنند.
استراتژیهای مقابله: تعیین مرزها و هنر «نه» گفتن
چگونه میتوان با آزارگران زندگی مقابله کرد؟ متخصصان دو راهکار اصلی را پیشنهاد میدهند: ارتباط شفاف و تعیین مرزهای اخلاقی.
۱. ارتباط مستقیم
اگر آزارگر شما یکی از والدین است که در امور زندگیتان دخالت میکند، یادآوری این نکته که شما یک فرد بزرگسال هستید و در صورت نیاز به نصیحت، خودتان درخواست خواهید کرد، میتواند تعادل را بازگرداند.
۲. رواندرمانی
گاهی ریشه تلاش برای راضینگهداشتن دیگران، به تجربیات کودکی بازمیگردد. نیکول پری، روانشناس بالینی، میگوید بسیاری از مراجعان او بهدلیل روابط سمی دچار فرسودگی شدهاند.
او میگوید کودکان در خانوادههای پرتنش یاد میگیرند احساسات دیگران را بر خود مقدم بشمارند، اما باید به آنها یادآوری کرد که این مسئولیت هرگز منصفانه نبوده است.
چگونه مرز بگذاریم؟
نیکول پری توصیه میکند که تمرینِ تعیین مرز را از افرادی شروع کنید که با آنها احساس امنیت دارید. این کار باعث میشود تجربه مثبتی از مراقبت از خود کسب کنید.
نکته حیاتی، «پایبندی» به مرزهاست. برای مثال، اگر به کسی میگویید: «اگر فریاد بزنی، گفتوگو را ادامه نمیدهم»، باید واقعاً آماده باشید که در صورت فریاد زدن او، بلند شوید و اتاق را ترک کنید.
او تأکید میکند: «مرزها فقط برای گفتن "نه" یا فاصلهگرفتن نیستند؛ بلکه فضایی برای ایجاد یک رابطه نزدیکتر و سالمتر فراهم میکنند. رابطهای که در آن خبری از خشم پنهان و کینه نباشد، چون شما بخشی از حقیقت وجودی خود را به اشتراک گذاشتهاید.»
در نهایت، اگر تمام تلاشها برای بهبود رابطه و تعیین مرز شکست خورد، شاید سختترین اما حیاتیترین گزینه، قطع رابطه باشد.
سام مککوی میگوید: «این شاید سادهترین نصیحت باشد، اما عملکردن به آن سختترین کار دنیاست.»
با این حال، وقتی پای سلامت سلولی و سالهای گرانبهای عمر در میان است، گاهی قطع ارتباطات سمی، تنها راه برای نجات زندگی است.
حفظ جوانی و سلامت، تنها به تغذیه و ورزش نیست؛ گاهی مهمترین دارو برای طول عمر، حذف آدمهای سمی از فهرست تماسهایتان است.
