منوچهر هادی؛ آیا منوچهر هادی سینماگر اجتماعی است؟
جشنواره فجر چهل و چهارم تا به امروز با حواشی بسیار زیادی روبهرو بوده است. این حواشی علاوهبر خود جشنواره، چهرههای حاضر در آن را نیز در بر گرفته است. حضور منوچهر هادی در جشنواره فجر، یکی از اتفاقات حاشیهساز این دوره بود.
فرارو- چهل و چهارمین دوره از جشنواره فیلم فجر در سایه حواشی بیشماری که در روزهای اخیر متوجه آن بوده، درحال برگزاری است.
به گزارش فرارو، باوجوداینکه چند روزی از آغاز جشنواره فجر میگذرد، حواشی این جشنواره همچنان به قوت خود ادامه دارند. تعدادی از عوامل سینما با حضور نداشتن و عدهای نیز با حضور در این رویداد به حاشیههای موجود دامن زدهاند. دراینبین، منوچهر هادی از جمله کارگردانانی است که با حضور در جشنواره فجر باعث به وجود آمدن جنجالهایی شد.
هادی در مصاحبهای که در حاشیه جشنواره فیلم فجر داشت، با دیکتاتور خواندن تحریمکنندگان جشنواره، اذعان کرد که بهجای شلوغکاری، برای بیان اعتراضهایش فیلم خواهد ساخت. اظهارات هادی ما را بر آن داشت که با نگاهی به آثار سینمایی این کارگردان، سینمای وی را ازمنظر انتقادی بودن یا نبودن مورد بررسی قرار بدهیم.
آیا منوچهر هادی سینماگر اجتماعی است؟
منوچهر هادی، فعالیتش را بهعنوان کارگردان از سال 1385 و با تلهفیلم تلاطم آغاز کرد. در ادامه آثار دیگری را نیز برای تلوزیون کارگردانی نمود و برای اولین بار با فیلم قرنطینه وارد سینما شد. در مورد فیلمهایی ازقبیل قرنطینه و یکی میخواد باهات حرف بزنه، و درکل آثار ابتدایی هادی، باید به گفتن این نکته اکتفا کرد که این آثار تجربههای نخستین کارگردان جوانی بودند که درنهایت نتوانست برای هادی نام ویژهای دستوپا کنند.
هادی، ازجمله کارگردانان پرکار سینمای ایران به شمار میرود که پرداختن به همه آثار او نیاز به صرف انرژی و زمان زیادی دارد. ازاینرو به نظر میرسد که چارهای بهجز انداختن نگاهی گذرا به معروفترین فیلمهای وی نداشته باشیم.
زمانی که در سال 1394 برای اولین بار فیلم «من سالوادور نیستم» اکران شد، نام منوچهر هادی بهعنوان کارگردان سینما عمومیت پیدا کرد. من سالوادور نیستم در همان روزهای ابتدایی اکران با نقدهای عموما منفی منتقدین سینما روبهرو شد. این فیلم که فیلمی کمدی بود، پا را از سطح دیگر آثار کمدی سینمای ایران فراتر نگذاشت و علارغم فروش بهنسبت خوبی که داشت، اعتبار سینمایی ویژهای را برای هادی به ارمغان نیاورد. من سالوادور نیستم، ازمنظر نقد اجتماعی نیز چندان فیلم پرباری نبود.
در ادامه منوجهر هادی با فیلم «کارگر ساده نیازمندیم» بار دیگر تواناییاش را در ساخت یک درام اجتماعی آزمود. بااینحال، این فیلم نیز نتوانست چنانکه باید و شاید حرفی برای گفتن داشته باشد. این شد که هادی افزونبر شکست سینماییای که تجربه کرد، بهنوعی با یک شکست مالی نیز روبهرو شد. پرونده فیلم کارگر ساده نیازمندیم، خیلی زود بسته شد و این فیلم در بایگانی فیلمهای فراموششده تاریخ سینمای ایران برای همیشه ثبت شد.
شکست مالی فیلم کارگر ساده نیازمندیم، باعث شد تا هادی برای مدتی از بختآزمایی در ژانرهای اجتماعی پرهیز کند. این شد که در ادامه با ساخت دو فیلم کمدی پرفروش به سینما بازگشت. «آیینهبغل» و «رحمان 1400»، دو اثر دیگر هادی بودند که هر دوِ آنها مانند دیگر آثار هادی نقدهای منفی زیادی را دریافت کردند. باوجوداینکه این هر دو فیلم لایههای بهظاهر منتقدانهای نیز داشتند، اما بههیچعنوان نمیتوان آنها را آثاری انتقادی دانست.
درکنار همه اینها، منوچهر هادی در سالهای دهه نود، تعداد زیادی سریال نیز ساخت. دراینبین میتوان به سریالهای «نیسان آبی»، «دل» و «عاشقانه» اشاره کرد. بهقطع افرادی که این سریالها را تماشا کرده باشند، تایید خواهند کرد که این آثار علاوهبر اینکه هیچ اثری از نقد اجتماعی ندارند، آثاری بهغایت تجاری هستند. هادی در مقوله سریالسازی بهنوعی چندین گام هم عقبگرد کرد.
فارغ از همهچیز مسئله این است که سینمای منوچهر هادی برعکس ادعایی که دارد، بههیچعنوان سینمای انتقادیای نبوده است. معلوم نیست که در ادامه تغییر رویهای در سینمای این کارگردان شکل بگیرد یا نه، اما آنچه پرواضح است اینکه تا به امروز سینمای هادی چیزی بهجز یک سینمای تجاری نبوده.
