صندلیهای خالی و یک پیام سیاسی در سازمان ملل
نتانیاهو در برابر صندلیهای خالی؛ پیام اعتراض جهانی چه بود؟
سخنرانی بنیامین نتانیاهو در مجمع عمومی سازمان ملل با خروج شمار زیادی از هیئتهای دیپلماتیک همراه شد. او در سخنانش بر تهدید ایران، حمله هفتم اکتبر، امنیت اسرائیل و روایت تاریخی یهود تمرکز کرد. در مقابل، منتقدان بر پیامدهای جنگ غزه، وضعیت فلسطینیان و شهرکسازی تأکید دارند. این سخنرانی همچنین با توجه به مخاطبان داخلی و فشارهای سیاسی علیه نتانیاهو قابل تحلیل است.
فرارو- محمد عیاش، تحلیلگر ارشد مسائل خاورمیانه در روزنامه القدس العربی
به گزارش فرارو به نقل از روزنامه القدس العربی، سخنرانی بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل در مجمع عمومی سازمان ملل متحد در شرایطی برگزار شد که خروج شمار زیادی از هیئتهای دیپلماتیک هنگام آغاز سخنان او، به یکی از برجستهترین صحنههای این نشست تبدیل شد. نویسنده این اقدام را نمادی از افزایش فاصله میان دولت اسرائیل و بخشی از جامعه بینالمللی میداند و معتقد است که نتانیاهو در سخنرانی خود تلاش کرد با تمرکز بر تهدید ایران، حملات هفتم اکتبر و روایت تاریخی صهیونیسم، افکار عمومی داخلی و خارجی را حول مفهوم «دفاع از اسرائیل» بسیج کند.
خروج هیئتهای دیپلماتیک و سخنرانی در برابر صندلیهای خالی
بر اساس این مقاله، هنگام آغاز سخنرانی نتانیاهو، بیش از ۷۰ کشور سالن مجمع عمومی را ترک کردند. نتانیاهو نیز در واکنش به حاضران، از آنان خواست اگر از نظر اخلاقی با سخنان او مخالفاند، سالن را ترک کنند. این صحنه در چارچوب روایت منبع، بیش از آنکه صرفاً یک اقدام اعتراضی دیپلماتیک باشد، نشانهای از شکاف فزاینده میان دولت اسرائیل و بخشهایی از جامعه بینالمللی تلقی شده است.
نویسنده همچنین با اشاره به پرونده قضایی نتانیاهو، او را فردی معرفی میکند که با اتهام ارتکاب جنایات جنگی و جنایت علیه بشریت روبهرو است. این ادعا در مقاله با لحنی انتقادی و اتهامی مطرح شده و در کنار اعتراضات دیپلماتیک به سخنرانی او قرار گرفته است.
تمرکز بر ایران و بازسازی مفهوم تهدید
یکی از محورهای اصلی سخنرانی نتانیاهو، ، ایران و برنامه هستهای این کشور بوده است. او با تکرار هشدارهای پیشین درباره احتمال دستیابی ایران به سلاح هستهای، بار دیگر «خط قرمز» خود را برجسته کرده و مدعی شده است که اسرائیل برای جلوگیری از دستیابی ایران به چنین قابلیتی اقدام خواهد کرد.
با این حال، مقاله حاضر این استدلال را بخشی از تلاش نتانیاهو برای تغییر تمرکز افکار عمومی از تحولات فلسطین و عملکرد اسرائیل به سمت تهدید ایران میداند. در این چارچوب، نویسنده به فعالیتهای ایران در سوریه و لبنان در سالهای گذشته اشاره میکند و این پرسش را مطرح میکند که چرا اسرائیل در دورههایی که نفوذ منطقهای ایران در حال گسترش بود، واکنش مشابهی نشان نداد.
تاریخ و جغرافیا در مرکز روایت نتانیاهو
بخش مهم دیگری از سخنرانی نتانیاهو به تاریخ یهود و مفهوم سرزمین تاریخی این قوم اختصاص داشت. او در چارچوب روایت خود از اصطلاح «یهودا و سامره» برای اشاره به کرانه باختری استفاده کرد و حضور یهودیان در این مناطق را بخشی از تاریخ سرزمین اسرائیل دانست.
مقاله حاضر این رویکرد را تلاش برای تبدیل یک مناقشه سیاسی و سرزمینی به مناقشهای تاریخی و دینی ارزیابی میکند. همچنین به قطعنامه ۱۸۱ مجمع عمومی سازمان ملل در سال ۱۹۴۷ اشاره شده و استدلال میشود که روایت نتانیاهو درباره مرزها و سرزمین تاریخی اسرائیل، با واقعیتهای حقوقی و سیاسی شکلگیری دولت اسرائیل و تحولات پس از آن در تعارض قرار دارد.
در همین چارچوب، مقاله ادعا میکند که نتانیاهو در سخنرانی خود مرزهای مشخصی برای دولت اسرائیل ترسیم نکرد و در عوض بر بقای «دولت یهودی» تأکید کرد. از نگاه نویسنده، این رویکرد میتواند نشاندهنده تداوم مناقشه بر سر وضعیت کرانه باختری، غزه و بلندیهای جولان باشد.
هفتم اکتبر و بازسازی روایت امنیتی
هفتم اکتبر نیز بخش مهمی از سخنرانی نتانیاهو را تشکیل داده است. او این حمله را یکی از تاریکترین روزهای تاریخ اسرائیل توصیف کرده و آن را با حملات ۱۱ سپتامبر در آمریکا مقایسه کرده است. همچنین جنگ کنونی را در قالب نبردی چندجبههای معرفی کرده که حماس، حزبالله، حوثیها، ایران، گروههای مسلح عراقی و سوری و نیروهای فلسطینی در کرانه باختری را دربرمیگیرد.
مقاله حاضر این روایت را تلاشی برای ایجاد تصویری از اسرائیل بهعنوان کشوری محاصرهشده از سوی مجموعهای از دشمنان میداند. در این روایت، جنگ غزه از یک مناقشه مشخص میان اسرائیل و فلسطینیان فراتر رفته و به بخشی از یک نبرد گستردهتر برای بقای اسرائیل تبدیل میشود. نویسنده در مقابل، این چارچوب را رد میکند و تأکید دارد که تعمیم همه طرفهای درگیر به یک جبهه واحد، پیچیدگیهای سیاسی و تاریخی منازعات منطقهای را نادیده میگیرد.
تلاش برای حفظ روایت در داخل اسرائیل
یکی از نکات برجسته مقاله، توجه به مخاطب داخلی سخنرانی نتانیاهو است. بر اساس این تحلیل، نخستوزیر اسرائیل صرفاً برای هیئتهای حاضر در سازمان ملل سخنرانی نمیکرد، بلکه هدف مهم او جامعه اسرائیل و حامیان سیاسیاش بودند. طرح موضوعاتی مانند امنیت، حملات هفتم اکتبر، ایران، گروگانها و تاریخ یهود در همین چارچوب قابل تفسیر است.
مقاله همچنین به مخالفتهای داخلی با نتانیاهو اشاره کرده و اصطلاح عبری «فقط هر کسی جز بیبی» را نمادی از مخالفت بخشی از مخالفان سیاسی او معرفی میکند. این بخش تلاش دارد نشان دهد که چالش نتانیاهو تنها در سطح بینالمللی نیست و اختلافات سیاسی داخلی نیز به یکی از عناصر مهم آینده سیاسی او تبدیل شده است.
شکاف میان روایت رسمی و فشارهای بینالمللی
در نهایت، مقاله سخنرانی نتانیاهو را بخشی از تلاش گستردهتر اسرائیل برای دفاع از روایت تاریخی و امنیتی خود میداند؛ روایتی که بر تهدیدهای خارجی، حق دفاع، تاریخ یهود و ضرورت حفظ دولت اسرائیل تأکید دارد. در مقابل، منتقدان این روایت بر پیامدهای جنگ غزه، وضعیت فلسطینیان و گسترش شهرکسازی در کرانه باختری تمرکز میکنند.
از منظر این مقاله، خروج هیئتهای دیپلماتیک از سالن و سخنرانی نتانیاهو در برابر صندلیهای خالی، بیش از آنکه صرفاً یک رخداد تشریفاتی باشد، نمادی از مناقشه عمیقتر بر سر روایت اسرائیل از جنگ و تاریخ منطقه است. در این چارچوب، نتانیاهو تلاش میکند همچنان تهدیدهای امنیتی و تاریخی را محور اصلی روایت خود قرار دهد، در حالی که منتقدان اسرائیل میکوشند توجه جامعه جهانی را به پیامدهای جنگ غزه و تحولات کرانه باختری معطوف کنند.