منابع آگاه میگویند ایران تلاش میکند تا به تضمینهایی دست یابد مبنی بر اینکه مذاکره باید براساس توافق هستهای باشد که حقوق هستهای ایران را حفظ کند.
۸۴۳ مطلب
منابع آگاه میگویند ایران تلاش میکند تا به تضمینهایی دست یابد مبنی بر اینکه مذاکره باید براساس توافق هستهای باشد که حقوق هستهای ایران را حفظ کند.
در دومین دوره ریاستجمهوری ترامپ، فشارهای بیسابقهای علیه ایران اعمال شده؛ از تهدید به بمباران تا پیشنهاد مذاکره مستقیم و طرح بحثبرانگیز «مدل لیبی». ترامپ در تلاش است ایران را میان پذیرش توافقی سختگیرانه یا رویارویی نظامی قرار دهد. اما تحلیلگران هشدار میدهند که این مسیر نهتنها شانس دیپلماسی را تضعیف میکند، بلکه خطر رویارویی را افزایش میدهد؛ آنهم در شرایطی که واشنگتن خود برای جنگی واقعی آماده نیست.
سیاست خارجی ترامپ، ترکیبی از غرور، تهدید و واکنشهای غریزی است که نهتنها رهبران جهان، بلکه مشاوران نزدیک او را نیز در مدیریت بحرانها سردرگم کرده است. نامهنگاری با رهبر ایران، اظهارات متناقض درباره جنگ یا توافق و بحرانهای داخلی اسرائیل همگی نشان میدهند که جهان بار دیگر در آستانه آشوبی ناشی از بیثباتی تصمیمگیری در کاخ سفید قرار گرفته است؛ آشوبی که ممکن است تبعاتی جبرانناپذیر داشته باشد.
«ژان نوئل بارو» وزیر خارجه فرانسه امروز چهارشنبه مدعی شد که فرصت دستیابی به توافقی جدید برای مهار برنامه هستهای ایران بسیار محدود است.
در شرایطی که صدای طبل جنگ با ایران در واشنگتن بلندتر شده، تحلیلگران هشدار میدهند که اقدام نظامی نهتنها بیثباتی منطقه را تشدید میکند، بلکه منافع استراتژیک آمریکا را تضعیف خواهد کرد. راهکار واقعبینانه، بازگشت به دیپلماسی، توافقی مرحلهای و قابل راستیآزمایی است که برنامه هستهای ایران را مهار کند، از جنگ جلوگیری نماید و موقعیت آمریکا را بهعنوان بازیگر مسئول جهانی حفظ کند.
سیاست دولت ترامپ در قبال ایران میان فشار حداکثری و تمایل به مذاکره در نوسان است. اگرچه نشانههایی از تغییر لحن و تمرکز بر راستیآزمایی هستهای دیده میشود، اما تردید درباره صداقت این رویکرد باقی است. ایران مذاکره با آمریکا را فعلاً رد کرده است. در آستانه فعالسازی مکانیسم ماشه، سرنوشت دیپلماسی به تصمیم واشنگتن وابسته است: واقعگرایی یا تکرار تقابلهای بیثمر گذشته.
سیاست خارجی ایران در مواجهه با فشارهای شدید ترامپ وارد مرحله بحرانی شده است. ادامه سیاست فشار حداکثری و تحریمهای گسترده، ایران را در شرایط دشواری قرار داده است. در حالی که واشنگتن تمایل به مذاکره را اعلام میکند، شروط سخت و فشارهای بیشتر میتواند ایران را مجبور به انتخاب بین دیپلماسی یا مقاومت کند. از سوی دیگر، احتمال فعال شدن مکانیسم ماشه و بازگشت تحریمها تهدید جدی است که باید با دیپلماسی فعال و بهرهگیری از شکافهای بینالمللی مدیریت شود.
ایالات متحده باید با تعیین خطوط قرمز مشخص، در برابر اقدامات هستهای ایران ایستادگی کند. همچنین واشنگتن میتواند با اعمال فشار بر چین و روسیه، ایران را در محدوده آستانه هستهای نگه دارد. همکاری با پکن برای کاهش درآمدهای نفتی ایران و مدیریت دقیق تحریمها نیز میتواند اهرمی برای پیشبرد مذاکرات باشد. در عین حال، باید هرگونه امتیازدهی به روسیه یا چین از جمله کاهش تحریمها، به دقت و همراه با محدودیتهای سختگیرانه بررسی شود.
با توجه به این معادلات، ایران ناچار است گزینههای جایگزینی را بررسی کند که بتواند بدون پذیرش الزامات واشنگتن، از افزایش تنشها جلوگیری کند. بهرهگیری از ظرفیتهای دیپلماتیک منطقهای و بینالمللی، تقویت ائتلافهای اقتصادی و امنیتی با دیگر قدرتهای جهانی، و ایجاد فضای جدید برای مذاکره در قالبهایی که از چارچوب مطلوب آمریکا خارج باشد، میتواند بهعنوان راههایی برای خروج از بنبست فعلی مطرح شود.
ماریا زاخارووا گفت: مسکو آماده تعامل سازنده با همه طرفها در موضوع توافق هستهای ایران است.
