چرا ترامپ دیگر مثل گذشته پشت نتانیاهو نمیایستد؟
روزهای سخت نتانیاهو در منگنه ترامپ
تنشهای بیسابقه میان کاخ سفید و تلآویو نشان میدهد دوران حمایتهای بیقیدوشرط واشنگتن از نتانیاهو به سر آمده است؛ شکافی عمیق که ریشه در تغییر رویکرد دولت ترامپ، مطالبات منطقهای ایران و انزوای فزاینده اسرائیل دارد.
فرارو– سایمون اسپیکمن کوردال، روزنامهنگار و تحلیلگر مسائل خاورمیانه
به گزارش فرارو، تحولات پرشتاب خاورمیانه و پیچیدگیهای معادلات بینالمللی، اتحاد دیرینه ایالات متحده و اسرائیل را در یکی از حساسترین مقاطع تاریخی خود قرار داده است. سایمون اسپیکمن کوردال، در یادداشتی تحلیلی برای شبکه الجزیره به بررسی این موضوع پرداخته است که چگونه پایههای ائتلافی که از سال ۱۹۴۸ ستون فقرات امنیت اسرائیل را تشکیل میداد، اکنون دچار لرزههای اساسی شده است. در کانون این بحران، بنیامین نتانیاهو قرار دارد که برای بقای سیاسی خود در میان پروندههای فساد و فشارهای داخلی، در مسیری پرریسک و لبه پرتگاه گام برمیدارد.
آنچه این روزها محافل سیاسی و امنیتی اسرائیل را نگران کرده، تغییر لحن و رویکرد دونالد ترامپ در قبال تلآویو است. با گذشت یک سال از تنشهای ژوئن ۲۰۲۵ میان آمریکا و اسرائیل بر سر نحوه مواجهه با تهران، اکنون شکاف میان این دو متحد ساختاریتر از همیشه به نظر میرسد. واشنگتن نشان داده که در مسیر تنظیم روابط خود با قدرتهای منطقهای، دیگر لزوماً چک سفید امضا به سیاستهای نتانیاهو نخواهد داد.
معمای مذاکره با تهران
یکی از مهمترین متغیرهای تأثیرگذار بر روابط اخیر آمریکا و اسرائیل، نقش ایران و تحولات جنوب لبنان است. تهران در چانهزنیهای دیپلماتیک خود، توقف تنشها در لبنان را بهعنوان یک مطالبه جدی روی میز گذاشته است؛ موضوعی که به پاشنه آشیل روابط نتانیاهو و کاخ سفید تبدیل شد. افشای جزئیات تماسهای تلفنی میان ترامپ و نتانیاهو که هرگز از سوی کاخ سفید تکذیب نشد، پرده از عمق این اختلافات برداشت.
ترامپ با ادبیاتی بیسابقه، نخستوزیر اسرائیل را به دلیل پافشاری بر ادامه بحران، مورد عتاب قرار داده است. جملاتی نظیر «اگر دخالت من نبود، تا الان در زندان بودی» یا تأکید بر اینکه نتانیاهو باعث منفور شدن اسرائیل در جهان شده است، نشاندهنده کلافگی واشنگتن از هزینههای دیپلماتیک تلآویو است. این تنشها زمانی عیانتر شد که جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، در واکنشی صریح به وزرای اسرائیلی یادآوری کرد که تأمین هزینه سیستمهای دفاعی آنها مستقیماً بر دوش مالیاتدهندگان آمریکایی است.
چرخش معنادار در پایگاه حامیان ترامپ
فراتر از راهروهای کاخ سفید، یک تغییر پارادایم جدی در افکار عمومی آمریکا و بهویژه در میان پایگاه راستگرایان افراطی (جنبش ماگا) در حال رخ دادن است. چهرههایی که تا پیش از این بهعنوان وفادارترین حامیان اسرائیل شناخته میشدند، اکنون به منتقدان سرسخت این رویکرد تبدیل شدهاند. مارجوری تیلور گرین و تاکر کارلسون از جمله این افراد هستند. کارلسون صراحتاً تلآویو را متهم کرد که با اعمال فشار بر ترامپ، قصد دارد واشنگتن را به ماجراجوییهای نظامی جدید در منطقه بکشاند.
دنیل بایمن، پژوهشگر مرکز مطالعات استراتژیک و بینالملل، معتقد است که ترامپ در حال حاضر از انعطافپذیری بالایی برای تغییر سیاستها برخوردار است. او توانسته پایگاه وفادار خود را با این تغییرات همراه کند و از آنجا که حزب دموکرات نیز پیشتر رویکردی انتقادی نسبت به اسرائیل اتخاذ کرده بود، اکنون یک اجماع نانوشته و فراجناحی برای مهار سیاستهای تهاجمی اسرائیل در واشنگتن در حال شکلگیری است.
سایه انزوا بر سر نتانیاهو
انزوای فزاینده اسرائیل در عرصه بینالمللی و شکاف با واشنگتن، به ابزار دست رقبای داخلی نتانیاهو در آستانه انتخابات سراسری تبدیل شده است. چهرههایی نظیر یائیر لاپید و گادی آیزنکوت، هشدار میدهند که سوءمدیریت نتانیاهو در حال نابودی کامل روابط خارجی اسرائیل است. نمرود فلاشنبرگ، تحلیلگر اسرائیلی، بهدرستی اشاره میکند که آمریکا برای اسرائیل صرفاً یک متحد نیست، بلکه تأمینکننده تمام نیازهای حیاتی دفاعی و دیپلماتیک این کشور است و خدشه در این رابطه، تبعات موجودیتی به همراه دارد.
با وجود تمام این تنشهای بیسابقه، تحلیلگران معتقدند که قطع کامل روابط در دستور کار واشنگتن نیست. آرون دیوید میلر، دیپلمات پیشین آمریکایی، تأکید میکند که ترامپ تنها زمانی فشار نهایی را بر اسرائیل وارد خواهد کرد که بتواند در ازای آن به یک دستاورد بزرگ و چشمگیر سیاسی دست یابد. تا آن زمان، تلآویو باید با واقعیت جدیدی کنار بیاید: دورانی که در آن حمایتهای آمریکا دیگر بیقیدوشرط و همیشگی نخواهد بود و سیاستمداران اسرائیلی باید هزینه ماجراجوییهای خود را شخصاً بپردازند.