پاسکاری متون ایران و آمریکا/ روند مذاکرات از طریق میانجی پاکستانی ادامه دارد
اسماعیل بقائی، سخنگوی دستگاه دیپلماسی نیز روز گذشته در نشست خبری هفتگی خود با خبرنگاران در پاسخ به سوالی با بیان اینکه «مذاکرات ادامهدار است و مقطعی نیست»، گفت: «ما بعد از اینکه طرح ۱۴ بندی را ارائه دادیم و طرف آمریکایی ملاحظات خود را مطرح کرد، متقابلا ما ملاحظات خود را مطرح کردیم و بهرغم اینکه طرفهای آمریکایی بهطور علنی اعلام کردند، طرح ایران مردود است، ما از طرف میانجی پاکستانی مجموعهای از نکات و ملاحظات اصلاحی را دریافت کردیم.
به گزارش دنیای اقتصاد، پیش از ظهر روز گذشته و بعد از چند بار انتقال متن پیشنهادی برای توافق بین ایران و آمریکا، رویترز به نقل از یک منبع پاکستانی گزارش داد، ما پیشنهاد اصلاحشده ایران را برای پایان دادن به جنگ به آمریکا ارائه کردیم. یک منبع نزدیک به تیم مذاکرهکننده به خبرگزاری تسنیم گفت که ایران جدیدترین متن خود را در ۱۴ بند به واسطه پاکستانی تحویل داده است و میانجی پاکستانی آن را به آمریکاییها ارائه میکند. وی خاطرنشان کرد، آمریکاییها اخیرا در پاسخ به متن پیشین ایران که آن هم در ۱۴ بند ارائه شده بود، متنی ارسال کرده بودند. ایران نیز مجددا بر اساس روال چند وقت اخیر در تبادل پیام، متن خود را پس از انجام اصلاحاتی مجددا در ۱۴ بند به واسطه پاکستانی ارائه کرد. بهگفته این منبع مطلع، متن جدید ایران بر موضوع مذاکرات پایان جنگ و اقدامات اعتمادساز طرف آمریکایی متمرکز است.
در این بین یک منبع نزدیک به تیم مذاکرهکننده به خبرگزاری تسنیم گفت که آمریکاییها برخلاف متون پیشین خود، در متن جدید پذیرفتهاند که در طول دوره مذاکره، تحریمهای نفتی ایران را Waive کنند. ویو کردن تحریمها بهمعنای معافیت یا اسقاط موقت تحریمهاست. ایران تاکید دارد که لغو همه تحریمهای ایران باید جزو تعهدات آمریکا باشد، آمریکا اما اسقاطی اوفک را تا زمان تفاهم نهایی مطرح کرده است. یک منبع ایرانی نیز به رویترز گفت که ایالات متحده در مذاکرات جاری، از جمله در مورد بحث هستهای، انعطافپذیری نشان داده است.
رسانه آوش نیز به نقل از یک منبع آگاه نزدیک به تیم مذاکرهکننده پایان جنگ گفت پس از چند دور تبادل متن بین ایران و آمریکا، متنهای دو طرف درباره پایان جنگ به یکدیگر نزدیک شده است. بر این اساس، طرف آمریکایی اعلام پایان فوری جنگ در همه جبههها را پس از امضای یادداشت تفاهم پذیرفته است. ایران پیشتر تاکید کرده بود جنگ باید در همه جبههها از جمله لبنان پایان پذیرد و متن جدید ایران هم بر همین موضوع استوار است. پیشرفت مذاکرات در حالی رخ داد که آمریکا با این ماده موافق است و اعلام کرده پایان این جنگ پس از امضای یادداشت تفاهم اعلام میشود و در طول ۳۰ روز درباره ترتیبات آن و شروع نشدن مجدد جنگ گفتوگو خواهد شد. البته این اخبار تا لحظه تنظیم این گزارش توسط رسانههای رسمی تایید نشده بود. در تحولی دیگر روز گذشته خبرنگار کانال ۱۲ اسرائیل در توییتی مدعی شد که در آخرین پیشنهاد ایران به آمریکا اشارهای به مساله تنگه هرمز نشده است.
اصلاحات پاکستانی
اسماعیل بقائی، سخنگوی دستگاه دیپلماسی نیز روز گذشته در نشست خبری هفتگی خود با خبرنگاران در پاسخ به سوالی با بیان اینکه «مذاکرات ادامهدار است و مقطعی نیست»، گفت: «ما بعد از اینکه طرح ۱۴ بندی را ارائه دادیم و طرف آمریکایی ملاحظات خود را مطرح کرد، متقابلا ما ملاحظات خود را مطرح کردیم و بهرغم اینکه طرفهای آمریکایی بهطور علنی اعلام کردند، طرح ایران مردود است، ما از طرف میانجی پاکستانی مجموعهای از نکات و ملاحظات اصلاحی را دریافت کردیم. بنابراین از روز بعد از ارسال نظرات ما به طرف آمریکایی، از طرف پاکستان مجموعهای از پیشنهادها را دریافت کردیم که در این چند روز بررسی شد و همچنان که روز یکشنبه اعلام شد، متقابلا نظرات ما به طرف آمریکایی منعکس شده است. روند از طریق میانجی پاکستانی ادامه دارد.»
بقایی تاکید کرد:« آن چیزی که با قطعیت میتوان گفت، این است که بحث حق چیزی نیست که بخواهیم دربارهاش گفتوگو و مصالحه کنیم. حق ایران برای غنیسازی بر مبنای معاهده انپیتی شناسایی شده و نیازی نیست دیگران این حق را برای ایران شناسایی کنند؛چرا که این حق وجود دارد.» وی در عین حال ادامه داد: تردید نکنید که دیپلماسی «ایران» هوشمندانه است و با جدیت این موضوع را پیگیری میکنیم و قرار نیست مقهور رفتارهای ضد و نقیض و تهدیدهای طرف مقابل شویم. سخنگوی وزارت امور خارجه در ادامه تاکید کرد:« ما با تمام توان برای هر سناریویی آماده هستیم و در صورتی که اقدام دیوانهواری از سوی طرف مقابل انجام شود با تمام توان پاسخ میدهیم و حتما نیروهای مسلح ما سورپرایزهای جدیدی برای دشمن خواهند داشت.»
خوشبینی اسلامآباد
این تحولات در حالی رخ میدهد که روز گذشته محمد شهباز شریف، نخستوزیر پاکستان با تاکید بر اینکه «تلاشهای میانجیگری برای دستیابی به توافق بین آمریکا و ایران ادامه دارد»، گفت: «ما نسبت به برگزاری دور جدید مذاکرات بین آمریکا و ایران در اسلام آباد خوشبین هستیم.» به گزارش النشره، نخستوزیر پاکستان همچنین اعلام کرد: «ما تمام تلاش خود را برای تضمین صلح پایدار انجام میدهیم.» محسن نقوی، وزیر کشور پاکستان نیز روز یکشنبه با مسعود پزشکیان، رئیسجمهور و محمدباقر قالیباف، رئیسمجلس شورای اسلامی دیدار و گفتوگو کرد. سفارت اسلامآباد در تهران طی اطلاعیهای اعلام کرد که وزیر کشور پاکستان محسن نقوی که روز شنبه در سفری اعلامنشده وارد تهران شد، نزدیک به سه ساعت در نهاد ریاست جمهوری حضور داشت و دیدار خصوصی ۹۰ دقیقهای با پزشکیان برگزار کرد. این سفر در راستای تلاشهای میانجیگرانه و با هدف نزدیک کردن دیدگاههای تهران و واشنگتن در متن پیشنهادی صورت گرفته است.
فرصتهای آخر
در همین حال یک منبع به رویترز گفت که واشنگتن و تهران به تغییر شروط خود ادامه میدهند؛ زمان زیادی برای حل اختلافات باقی نمانده است. این در حالی است که وزیر کشور پاکستان که روز شنبه به صورت اعلامنشده وارد تهران شده بود، سفر خود را برای یک روز دیگر تمدید کرد. خبرنگار الجزیره به نقل از منبعی در وزارت کشور پاکستان این موضوع را اعلام کرد. تلاشهای پاکستان در حال حاضر بر تضمین تداوم عدم تنش متمرکز است. همچنین دونالد ترامپ یکشنبه شب به وقت ایران و درحالیکه وزیر کشور پاکستان در تهران به سر میبرد، مدعی شد که او هنوز معتقد است ایران خواهان توافق است و گفت منتظر پیشنهاد بهروز شده ایران است؛ پیشنهادی که به گفته او امیدوار است بهتر از آخرین پیشنهادی باشد که چند روز پیش ارائه شده بود. اکسیوس نیز نوشت که ترامپ از تعیین ضربالاجل مشخص برای مذاکرات با ایران خودداری کرد.
از سوی دیگر سیانان به نقل از منبعی آگاه مدعی شد که دونالد ترامپ روز شنبه با اعضای ارشد تیم امنیت ملی خود دیدار کرد تا درباره مسیر پیشِ روی جنگ با ایران گفتوگو کند. این جلسه یک روز قبل از آن برگزار شد که ترامپ ادعا کرد تهران «بهتر است سریع حرکت کند، وگرنه چیزی از آنها باقی نخواهد ماند». این جلسه تنها ساعاتی پس از بازگشت ترامپ از سفر به چین، کشوری با روابط نزدیک با ایران، برگزار شد. ضمن اینکه آکسیوس مدعی شد که ترامپ و نتانیاهو روز یکشنبه در تماسی تلفنی درباره پرونده ایران گفتوگو کردند. شبکه صهیونیستی کان نیز نوشت که نتانیاهو و ترامپ، بیش از نیم ساعت با یکدیگر تلفنی گفتوگو کردند و در مورد امکان از سرگیری درگیریها در ایران و همچنین سفر ترامپ به چین بحث و تبادل نظر کردند.
تداوم تلاشهای دیپلماتیک
ایران و آمریکا در حالی در میانه دو گزینه جنگ و ادامه مذاکرات قرار دارند، که تماسهای دیپلماتیک بین مقامهای مختلف منطقهای و فرامنطقهای نیز در جریان است. روز گذشته نخستوزیران پاکستان و قطر طی گفتوگوی تلفنی، آخرین تحولات منطقهای را بررسی و تعهد یکدیگر را برای حمایت از تلاشهای صلح اعلام کردند. آنان بر لزوم هماهنگی و گفتوگوی نزدیک میان همه طرفها با هدف حل چالشهای مشترک تاکید کردند. همچنین روز یکشنبه سید عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران تماسی تلفنی از سوی «محمد بن عبدالرحمن آل ثانی»، وزیر خارجه قطر دریافت کرد. براساس بیانیه وزارت خارجه قطر، دو طرف در این تماس تلاشها برای تحقق صلح و تقویت امنیت و ثبات در منطقه را بررسی کردند. وزیر خارجه قطر مجددا بر حمایت کامل قطر از تلاشها با هدف دستیابی به توافق جامع میان ایران و آمریکا تاکید کرد.
همزمان روز گذشته سید عباس عراقچی و فیصل بن فرحان وزرای امور خارجه جمهوری اسلامی ایران و عربستان در یک تماس تلفنی راجع به موضوعات مرتبط با روند جاری دیپلماتیک و آخرین تحولات منطقهای گفتوگو و رایزنی کردند. وزیر امور خارجه پاکستان نیز روز دوشنبه در تماسهای تلفنی جداگانه با همتای مصری خود و وزیر مشاور قطر در امور خارجه به رایزنی درباره مسائل دوجانبه و تحولات منطقهای پرداخت. در این تماسها بر اهمیت ازسرگیری مذاکرات ایران و آمریکا بهمنظور تنشزدایی در غرب آسیا تاکید شد. وزیر امور خارجه ایران و ژان نوئل بارو وزیر امور خارجه فرانسه هم روز یکشنبه تلفنی گفتوگو کردند. وزیران خارجه ایران و فرانسه در خصوص موضوعات دوجانبه، آخرین تحولات منطقهای و روندهای جاری دیپلماتیک رایزنی و تبادل نظر کردند.