ایروانی: ثبات در تنگه هرمز تنها با احترام به حاکمیت ایران ممکن است
سفیر و نماینده دائم جمهوری اسلامی ایران نزد سازمان ملل متحد تاکید کرد: ثبات پایدار در تنگه هرمز و منطقه، تنها از طریق احترام کامل به حقوق و منافع مشروع ایران محقق می شود.
متن کامل اظهارات امیرسعید ایروانی، سفیر و نماینده دائم جمهوری اسلامی ایران نزد سازمان ملل به شرح زیر است:
«بسم الله الرحمن الرحیم
خانم رئیس،
پیش از ارائه بیانیه خود، مایلم اعتراض شدید و نگرانی عمیق جمهوری اسلامی ایران را نسبت به بیانیه جانبدارانه و یکسویهای که از سوی جنابعالی در مقام رئیس مجمع عمومی ارائه گردید، ابراز نمایم؛ بیانیهای که با عدول از حدود صلاحیتها و مسئولیتهای نهادی جایگاهِ سرکارعالی، علل ریشهای وضعیت را نادیده گرفته و اتهاماتی بیاساس علیه یکی از دولتهای عضو مطرح ساخته است. اصل بیطرفی مطلق هر شخصی که در جایگاه شما قرار میگیرد، ریشه در روح منشور ملل متحد و آییننامه داخلی مجمع عمومی دارد و ایجاب مینماید که از اتخاذ مواضعی که میتواند بیطرفی و اعتبار مجمع عمومی را مخدوش سازد، اجتناب گردد.
وتوی پیشنویس قطعنامه توسط چین و روسیه بهموقع، موجه و ضروری بود. نمایندگی جمهوری اسلامی ایران نزد سازمان ملل متحد در جریان نشست شورا تصریح نمود که متن مزبور یکسویه بوده و علت اصلی بحران، یعنی جنگ تجاوزکارانه غیرقانونی و وحشیانه ایالات متحده و رژیم اسرائیل علیه ایران در تاریخ ۲۸ فوریه ۲۰۲۶، را نادیده گرفته است.
تصویب چنین متنی میتوانست با تضعیف حقوق حاکمه دولتهای ساحلی، خدشه به منشور ملل متحد و افزایش خطر تشدید تنشها، سابقهای خطرناک ایجاد نماید.
خانم رئیس،
اقدامات غیرقانونی اخیر ایالات متحده از جمله تلاش برای تحمیل محاصره دریایی در تنگه هرمز، بیش از پیش منطق معیوب حاکم بر این پیشنویس را آشکار میسازد. این اقدامات غیرقانونی موجب تشدید تنشها گردیده و امنیت دریانوردی و تجارت بینالمللی را تهدید مینماید.
در این چارچوب، مایلم نکات ذیل را مطرح نمایم:
اول: جمهوری اسلامی ایران بهعنوان دولتی مسئول و متعهد به منشور ملل متحد و حقوق بینالملل، همواره آزادی کشتیرانی و امنیت دریانوردی در خلیج فارس، تنگه هرمز و دریای عمان را رعایت نموده است. ایران طی دههها بهعنوان دولت ساحلی تنگه هرمز، تعهدات خود را با حسن نیت ایفا نموده و امنیت و آزادی عبور و مرور دریایی را تضمین کرده است.
جمهوری اسلامی ایران وفق حقوق بینالملل، تدابیر لازم و احتیاطی را برای تضمین ایمنی و امنیت عبور و مرور دریایی در تنگه هرمز اتخاذ نموده است. این تدابیر با هدف تسهیل عبور مستمر و ایمن شناورها و جلوگیری از بهرهبرداری خصمانه یا نظامی از این آبراه توسط متجاوزان و عوامل وابسته به آنان اتخاذ شده است.
دوم: اعمال محاصره دریایی اعلامشده از سوی ایالات متحده، نقضی فاحش از حاکمیت و تمامیت ارضی ایران محسوب میگردد. این اقدام غیرقانونی، نقض آشکار ممنوعیت تهدید یا توسل به زور مندرج در بند ۴ ماده ۲ منشور ملل متحد بوده و مصداق روشن عمل تجاوز در حقوق بینالملل است. ایالات متحده با تلاش برای ممانعت از تردد دریایی به و از بنادر ایران، بهنحو غیرقانونی در اعمال حقوق حاکمه جمهوری اسلامی ایران مداخله نموده و حقوق دولتهای ثالث و تجارت مشروع دریایی را نقض مینماید.
ایالات متحده باید مسئولیت کامل این عمل متخلفانه بینالمللی و کلیه تبعات ناشی از آن از جمله آثار آن بر صلح و امنیت منطقهای و بینالمللی، را بر عهده گیرد.
تحقق اصول آزادی کشتیرانی و ایمنی دریانوردی در خلیج فارس و دریای عمان علیالخصوص در تنگه هرمز که در محدوده دریای سرزمینی دولتهای ساحلی قرار دارد، صرفاً از طریق احترام کامل به حاکمیت و حقوق حاکمه این دولتها امکانپذیر است. از اینرو، ثبات پایدار در تنگه هرمز و منطقه تنها از طریق توقف تجاوز و احترام کامل به حقوق و منافع مشروع ایران حاصل خواهد شد.
سوم: طی ۴۰ روز گذشته از جنگ تجاوزکارانه ایالات متحده و رژیم اسرائیل علیه ایران، متجاوزان تمامی حدود حقوقی، اخلاقی و انسانی را نقض نمودهاند. آنان با هدفگیری عامدانه و بیتمایز زیرساختهای غیرنظامی از جمله مناطق مسکونی، مدارس، بیمارستانها، مراکز درمانی، فرودگاههاT اماکن ورزشی، فرهنگی و تاریخی حقوق بینالملل بشردوستانه را نقض کرده و مرتکب جنایات جنگی شدهاند.
مضافا، ایالات متحده از پایگاهها و تأسیسات نظامی واقع در کشورهای منطقه خلیج فارس استفاده نموده است. شواهد حاکی از آن است که تحرکات نظامی و تدارکات عملیاتی در این پایگاهها برای برنامهریزی، آمادهسازی، تجهیز و اجرای حملات نظامی غیرقانونی علیه جمهوری اسلامی ایران، علیرغم هشدارهای قبلی ایران، در جریان بوده است.
ایران این تحولات را همراه با مستندات مربوطه به شورای امنیت و دبیرکل گزارش نموده است.
چهارم: ایران از هرگونه تلاش دیپلماتیک و ابتکار معتبر که بتواند به خاتمه پایدار این جنگ غیرقانونی و بیمبنا منجر گردد، استقبال و حمایت مینماید؛ از جمله تلاشهای واقعی از سوی پاکستان، ترکیه، مصر و پادشاهی عربستان سعودی، و نیز ابتکارات چین و روسیه. هر راهحل قابلدوامی باید پایان قطعی و غیرقابل بازگشت تجاوز را تضمین نموده و صلحی عادلانه و پایدار، مبتنی بر تضمینهای معتبر و قابل راستیآزمایی در خصوص عدم تکرار، برقرار سازد.
در این راستا، مراتب قدردانی صمیمانه خود را از دولت پاکستان بهویژه نخستوزیر و رئیس ستاد ارتش بهسبب میانجیگری سازنده و میزبانی این مذاکرات مهم، ابراز میداریم.
ایران علیرغم بیاعتمادی عمیق به ایالات متحده که ناشی از خیانتهای مکرر این کشور به دیپلماسی بوده است، در مذاکرات با حسن نیت وارد شده و همچنان با احتیاط خوشبین است. معتقدیم در صورتی که ایالات متحده رویکردی عقلانی و سازنده اتخاذ نموده و از طرح مطالبات مغایر با حقوق بینالملل خودداری نماید، این مذاکرات میتواند به نتیجهای معنادار منجر گردد.
در خاتمه، کلیه ادعاهای بیاساس و با انگیزههای سیاسی علیه کشورم که در این نشست مطرح گردیده است را قاطعانه رد مینماییم. این ادعاها فاقد هرگونه مبنای حقوقی بوده و صرفاً در پی انحراف توجه از واقعیات موجود یعنی جنگ تجاوزکارانه غیرقانونی و وحشیانه ایالات متحده و رژیم اسرائیل علیه ایران میباشد.
برخی اعضا به قطعنامه ۲۸۱۷ (۲۰۲۶) شورای امنیت اشاره نمودند. موضع حقوقی ایران در خصوص این قطعنامه بهعنوان سند مجمع عمومی و شورای امنیت ثبت و توزیع شده است. قطعنامه ۲۸۱۷ جنگ تجاوزکارانه و حملات مسلحانه غیرقانونی ایالات متحده و رژیم اسرائیل علیه ایران را نادیده گرفته و بدینترتیب حق ذاتی دفاع مشروع ایران وفق ماده ۵۱ منشور ملل متحد را انکار مینماید. شورا با عدم اشاره به متجاوزان، در ایفای مسئولیت خود در حفظ صلح و امنیت بینالمللی قصور ورزیده و با تصویب چنین قطعنامهای با انگیزههای سیاسی، خطر مشروعیتبخشی به تجاوزات بیشتر را ایجاد مینماید.
باید یادآور شد که وفق حقوق بینالملل، شورای امنیت مکلف است اختیارات خود را در انطباق کامل با اهداف و اصول منشور ملل متحد اعمال نماید. هرگونه عدول از این اصول بنیادین، اعتبار حقوقی و اقتدار اخلاقی تصمیمات آن را تضعیف مینماید.
از توجه شما سپاسگزارم.»