همه‌چیز درباره مرحله دوم کالابرگ الکترونیکی

فرارو- مرحله دوم کالابرگ الکترونیک از 15 بهمن امسال آغاز می‌شود.

به گزارش فرارو؛ مهمترین تفاوت در مقایسه با مرحله اول، قابلیت استفاده از روش دوم است. سرپرست خانوار در شیوه جدید با پرداخت 300 تا 350 هزار تومان از جیب، بسته‌ای حاوی 9 قلم خوراکی با وزن و میزان مشخص دریافت می‌کند و الباقی هزینه را دولت در قالب طرح کالابرگ می‌پردازد. مرحله دوم کالابرگ برای تمام دهک‌های درآمدی طراحی شده و حتی دهک دهمی‌ها نیز می‌توانند از اعتبار این مرحله استفاده کنند. سازوکار مرحله دوم تفاوت چشمگیری با مرحله اول ندارد. در گام اول روز 15 بهمن دهک‌های اول تا سوم می‌توانند به مراکز خرید مراجعه کنند و انتظار می‌رود از 20 بهمن به بعد نوبت به دهک‌های بعدی برسد.

تاریخ آغاز مرحله دوم و تقسیم‌بندی دهک‌های مختلف براساس مرحله اول

مرحله دوم طرح کالابرگ الکترونیک بر اساس برنامه‌ریزی‌های صورت گرفته توسط وزارت تعاون، از نیمه بهمن‌ماه وارد فاز عملیاتی می‌شود. طبق الگوی اجرایی در مرحله نخست تاریخ شارژ اعتبار برای دهک‌های مختلف درآمدی به صورت پلکانی طراحی شده تا از ترافیک تراکنش‌ها و شلوغی مراکز خرید جلوگیری شود.

در این مرحله مبنای شناسایی مشمولان همان پایگاه رفاه ایرانیان است و دهک‌بندی‌ها بر اساس آخرین بروزرسانی‌های صورت گرفته در تراکنش‌های مالی و دارایی‌های خانوارها اعمال می‌شود. مشمولان این طرح تمام دهک‌های جامعه است و حتی دهک دهمی‌ها به شرط حضور در کشور از اعتبار کالابرگ الکترونیکی بهره‌مند می‌شوند.

طبق زمان‌بندی اعلام شده، اعتبار تشویقی و خرید کالابرگ برای دهک‌های یک تا سه (کم‌درآمدترین قشر جامعه که اغلب تحت پوشش نهادهای حمایتی کمیته امداد و بهزیستی نیز قرار دارند) از تاریخ 15 بهمن‌ در کارت‌های بانکی سرپرستان خانوار شارژ خواهد شد. احتمالا برای دهک‌های چهار تا هفت، این فرآیند با فاصله‌ای کوتاه و از تاریخ 20 بهمن‌ماه به بعد آغاز می‌شود.

کالابرگ الکترونیک جدا از یارانه نقدی ماهانه است که طبق روال معمول در انتهای ماه واریز می‌شود. بنابراین خانوارها می‌توانند از اعتبار کالابرگ خود پیش از واریز یارانه نقدی استفاده کنند، مشروط بر اینکه خرید خود را از سبد کالایی مشخص شده انجام دهند. استفاده نکردن از اعتبار ماهانه کالابرگ منجر به ذخیره آن برای ماه‌های بعد خواهد شد و از این بابت نگرانی برای مردم نباید وجود داشته باشد.

مبلغ کالابرگ الکترونیک و محاسبه برای تعداد خانوار مختلف

طرح کالابرگ الکترونیکی در شیوه جدید که به مرحله دوم رسیده، از حیث مبلغ اعتبار تفاوت بزرگی با شیوه قبلی دارد. پس از حذف ارز ترجیحی مبلغ کالابرگ الکترونیکی برای هر نفر به یک میلیون تومان تغییر کرد.

بیشتر بدانید| اعتبار کالابرگ الکترنیک قابلیت استفاده در سوپرمارکتی‌ها، قصابی‌ها و خرده‌فروشی‌های زیادی دارد

با این اوصاف اعتباری که به هر خانواده تخصیص پیدا می‌کند به تعداد نفرات خانوار بستگی خواهد داشت. خانوار یک نفره، یک میلیون تومان اعتبار خرید کالا خواهد داشت و این میزان اعتبار برای خانوار پنج نفره به پنج میلیون تومان می‌رسد.

شیوه استفاده از کالابرگ الکترونیک؛ تفاوت روش اول و دوم چیست؟

در این شیوه که همان روال سابق و شناخته شده است، سرپرست خانوار آزادی عمل کامل دارد. فرد می‌تواند به هر یک از فروشگاه‌های طرف قرارداد مراجعه کرده و از میان اقلام مشمول طرح، هر کالایی را که نیاز دارد و به هر میزانی که تمایل دارد، بخرد. البته تا سقف اعتبار تخصیص یافته. در این روش لزومی به خرید تمام اقلام نیست و فرد می‌تواند تمام اعتبار خود را صرف خرید یک یا چند قلم خاص مثلا فقط برنج یا روغن کند. در این حالت مابه‌التفاوت قیمت توسط دولت پرداخت می‌شود و خریدار تنها قیمت پایه را می‌پردازد.

استفاده از شیوه دوم کالابرگ مهمترین تفاوت این مرحله با مراحل قبلی است 

شیوه دوم اما اندکی تفاوت دارد. این شیوه جدیدترین تحول در فاز دوم طرح است که با هدف تضمین دریافت حداقل کالری و پروتئین مورد نیاز خانوار طراحی شده است. در این روش یک بسته یا سبد کالایی مشخص شامل 9 قلم کالا با وزن و حجم تعیین شده به خانوار پیشنهاد می‌شود.

ویژگی جذاب این روش برای دهک‌های پایین درآمدی، قیمت تمام شده است. در صورتی که سرپرست خانوار این بسته کامل 9 قلمی را انتخاب کند، فارغ از قیمت روز بازار، تنها مبلغی در بازه 300 تا 350 هزار تومان به ازای هر نفر از جیب خود پرداخت می‌کند و مابقی هزینه سبد که ارزش آن حدود یک میلیون و 300 هزار تومان است، در قالب کالابرگ یک میلیونی از سوی دولت پرداخت می‌شود. این روش برای کسانی که به دنبال دریافت حداکثر حجم کالا با کمترین پرداختی نقدی هستند، گزینه اقتصادی‌ محسوب می‌شود.

اقلام قابل استفاده از کالابرگ و خط قرمز نظارتی بر تخلفات

سبد کالایی تعریف شده در طرح کالابرگ الکترونیک شامل 11 قلم ماده غذایی ضروری است که برای تأمین پروتئین، ویتامین و کالری مورد نیاز خانوار حیاتی هستند. این اقلام عبارتند از: شیر، پنیر، ماست، تخم‌مرغ، گوشت مرغ، گوشت قرمز، روغن مایع، برنج، ماکارونی، قند و شکر و حبوبات.

هدف دولت از حصر اعتبار در این 11 قلم، تضمین سلامت تغذیه‌ای جامعه است. با این حال، گزارش‌های میدانی حاکی از بروز تخلفاتی در برخی فروشگاه‌های خرد و زنجیره‌ای در مرحله اول بوده است. برخی فروشندگان اقدام به فروش اقلامی خارج از این لیست (مانند مواد شوینده یا حتی تنقلات) در قالب تراکنش کالابرگ کرده‌اند. همچنین تخلف آشکارتر، «نقد کردن اعتبار» است؛ به این صورت که فروشنده بدون فروش کالا، اعتبار را از کارت کسر کرده و مبلغی کمتر از ارزش واقعی را به صورت نقد به مشتری می‌پردازد و درصدی را به عنوان کارمزد غیرقانونی برای خود برمی‌دارد.

وزارت رفاه هشدار داده که در مرحله دوم، نظارت‌ها به شدت سخت‌گیرانه خواهد بود. سیستم‌های داده‌کاوی قادرند تراکنش‌های مشکوک را شناسایی کنند. فروشگاه‌هایی که اقدام به فروش کالای غیرمجاز یا نقد کردن اعتبار کنند، علاوه بر جریمه‌های سنگین نقدی، از شبکه ملی اعتبار (شما) حذف شده و ترمینال‌های فروشگاهی آن‌ها مسدود خواهد شد.

اقلام کالابرگ از کجا خریداری می‌شود؟

گستردگی شبکه توزیع یکی از نقاط قوت طرح کالابرگ الکترونیکی است تا دسترسی خانوار در شهرها و روستاها تسهیل شود. در حال حاضر بیش از 220 هزار فروشگاه خرد و زنجیره‌ای در سراسر کشور به این سامانه متصل هستند.

خریداران می‌توانند در وهله اول برای تهیه اقلام خود به فروشگاه‌های زنجیره‌ای بزرگ مراجعه کنند. تمامی شعب فروشگاه‌های افق کوروش، رفاه، جانبو، دیلی‌مارکت، هفت و گندم به این سامانه متصل هستند و معمولاً موجودی کالایی کامل‌تری دارند.

سوپرمارکت‌های محلی و خرد گزینه دوم به حساب می‌آیند. بسیاری از سوپرمارکت‌های محلی مجهز به کارتخوان‌های متصل به طرح هستند. این فروشگاه‌ها معمولا با پوستر یا برچسب‌های مخصوص طرح کالابرگ مشخص شده‌اند.

فروشگاه‌های اینترنتی نیز گزینه سوم خواهند بود. در مرحله دوم نیز تلاش شده است تا امکان خرید از طریق پلتفرم‌های آنلاین بزرگ (مانند اسنپ‌مارکت و دیجی‌کالا جت) نیز فراهم شود.

برای پیدا کردن نزدیک‌ترین فروشگاه طرف قرارداد بهترین و دقیق‌ترین روش استفاده از اپلیکیشن «شما» است. در این برنامه روی نقشه موقعیت مکانی کاربر نمایش داده شده و نزدیک‌ترین فروشگاه‌های فعال و دارای اعتبار اطراف مشخص می‌شوند. همچنین می‌توان با شماره‌گیری کد دستوری "1463500 مربع" از وضعیت فروشگاه‌ها مطلع شد. توصیه می‌شود پیش از خرید از مجهز بودن فروشگاه به سیستم کالابرگ و فعال بودن دستگاه اطمینان حاصل کنید.