۴۵۸ مطلب
این مقاله استدلال میکند که آمریکا در جنگ با ایران از همان آغاز بیش از پیروزی، به دنبال یافتن «راه خروج» بوده است؛ اما جنگ، برخلاف تصور واشنگتن، مسیر بازگشت به وضعیت پیشین را مسدود کرده است. به روایت نویسنده، مقاومت ایران، فرسایش توان نظامی آمریکا، تقویت موقعیت روسیه و چین، تضعیف متحدان سنتی واشنگتن و ابهام در اهداف ترامپ، این جنگ را به بحرانی فرسایشی، پرهزینه و بیافق روشن برای آمریکا تبدیل کرده است.
رویترز ادعا کرد که تهران و واشنگتن از خواستههای خود برای دستیابی به یک توافق جامع در مورد برنامه هستهای و سرنوشت اورانیوم غنیشده با غلظت بالا کاستهاند.
کاهش ذخایر رهگیرها و مهمات آمریکا در میانه درگیریهای اخیر، نگرانیهایی جدی درباره تداوم عملیات و توان بازدارندگی واشنگتن ایجاد کرده است. گزارشهای وال استریت ژورنال و فایننشال تایمز نشان می دهد نشان میدهد فشار بر زنجیره تأمین تسلیحاتی میتواند دامنه درگیری را طولانیتر کند و ریسک اختلال در مسیرهای انرژی، بهویژه تنگه هرمز، را افزایش دهد؛ عاملی که احتمال جهش قیمت نفت و تشدید فشارهای تورمی در اقتصاد جهانی را بالا میبرد.
وزیر دفاع آلمان ضمن رد پیشنهاد مشارکت در برنامه هستهای فرانسه، تاکید کرد که امنیت اروپا همچنان باید زیر سایه اتمی آمریکا باقی بماند.
تحولات اخیر نشان میدهد تهران ضمن تأکید بر دیپلماسی، توافق را منوط به عدالت، توازن و حفظ حاکمیت میداند. همزمان، سفر بنیامین نتانیاهو به واشنگتن و فشار برای گنجاندن برنامه موشکی ایران در مذاکرات، بیانگر تلاش تلآویو برای اثرگذاری بر چارچوب توافق احتمالی است. آمریکا نیز همزمان مذاکره و فشار نظامی را پیش میبرد، اما هزینههای داخلی و منطقهای، احتمال جنگ فراگیر را کاهش داده است.
گفتوگوهای هستهای ایران و آمریکا در عمان بدون تنش یا درگیری پایان یافت و بهعنوان «آغازی خوب» توصیف شد، اما اختلافهای بنیادین پابرجاست. ایران بر حق غنیسازی و خروج برنامه موشکی از مذاکرات تأکید دارد، در حالیکه آمریکا خواستار غنیسازی صفر، مهار موشکی و قطع حمایتهای منطقهای است. ترامپ بهدنبال توافقی سریع و قابلعرضه بهعنوان پیروزی است، اما پنجره دیپلماسی کوتاه و پرریسک است.
مذاکرات آمریکا و ایران در حالی آغاز شده که بیش از آنکه دیپلماتیک باشد، تحتالشعاع تهدید نظامی و مطالبات حداکثری واشنگتن قرار دارد. ترامپ با پنج شرط عملاً غیرقابلپذیرش وارد گفتوگو شده و همزمان آرایش نظامی آمریکا تشدید شده است. ایران با تغییر دکترین به رویکردی تهاجمی، بر خط قرمز موشکی تأکید دارد و محور مقاومت نیز از آمادگی برای گسترش درگیری میگوید. نتیجه، دیپلماسیای لرزان بر لبه جنگی ناخواسته اما محتمل است.
مذاکرات مسقط میان ایران و آمریکا با وجود تماس مستقیم بیسابقه، همچنان زیر سایه فشار نظامی و اختلافات راهبردی پیش میرود. تهران بر محدود ماندن گفتوگوها به پرونده هستهای و تداوم غنیسازی اصرار دارد، در حالی که واشنگتن به دنبال توافقی فراگیرتر است. حضور ژنرالهای آمریکایی و بسیج نظامی، مذاکره را به ابزاری از «قدرتنمایی» بدل کرده است. همزمان، تحلیلهای عبری هشدار میدهند که جنگ با ایران میتواند به کابوسی پرهزینه برای آمریکا تبدیل شود.
یک دیپلمات چینی خاطرنشان کرد که چین از حق مشروع ایران برای استفاده مسالمتآمیز از انرژی هستهای حمایت میکند و تاکیدات مکرر ایران مبنی بر اینکه قصد توسعه سلاحهای هستهای را ندارد، مورد توجه قرار میدهد.
نیویورک تایمز به نقل از دو منبع مدعی شد علی لاریجانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران با این پیام به روسیه رفته بود که ایران ممکن است با انتقال اورانیوم غنی شده خود به روسیه، به مانند آنچه که در برجام اتفاق افتاد، موافقت کند.
