از جنگنده تا سوپراسپرت؛ وقتی کابین خودروها از هواپیماها الهام میگیرد
الهام از صنعت هوانوردی سالهاست به یکی از عناصر جذاب طراحی خودرو تبدیل شده و خودروسازانی مانند لامبورگینی، تسلا، شورولت و اینیوس از المانهایی استفاده کردهاند که تجربه حضور در کابین یک هواپیما یا جنگنده را برای راننده تداعی میکند.
پیوند میان صنعت خودروسازی و هوانوردی قدمتی بیش از یک قرن دارد و در طول تاریخ، بهویژه در دوران جنگهای جهانی، شماری از خودروسازان بزرگ به دلیل برخورداری از دانش فنی در ساخت موتورهای پرقدرت، وارد حوزه تولید هواپیما، موتورهای جت و قطعات هوانوردی شدند.
به گزارش فرارو به نقل از یوراسیا تایمز، برندهایی مانند رولزرویس، رنو، فورد، جنرال موتورز، بیامو، آلفارومئو و فیات سابقه فعالیت در صنعت هوانوردی داشتهاند. همچنین برندهایی مانند ساب از دل صنعت هوانوردی متولد شدند و میتسوبیشی و سوبارو نیز فعالیت خود را با ساخت هواپیما آغاز کردند.
شرکت پهپادسازی بایکار ترکیه نیز فعالیت خود را در دهه ۱۹۷۰ از یک تعمیرگاه کوچک خودرو در استانبول آغاز کرد.
![]()
دکمه استارت قرمز لامبورگینی
یکی از شناختهشدهترین نمونههای استفاده از عناصر هوانوردی در خودرو، دکمه استارت قرمزرنگ محصولات لامبورگینی است که زیر یک کاور محافظ قرار دارد.
این ویژگی نخستین بار در مدل اونتادور در سال ۲۰۱۱ معرفی شد و پس از آن در مدلهای هوراکان، اوروس، رووئلتو و تمراریو نیز مورد استفاده قرار گرفت.
برای روشن کردن خودرو، راننده ابتدا باید کاور قرمز را بالا بزند و سپس دکمه استارت را فشار دهد؛ روشی که به کلیدهای شلیک موشک در هواپیماهای جنگنده شباهت دارد.
میتیا بورکرت، مدیر طراحی لامبورگینی، معتقد است این فرایند اگرچه روشن کردن خودرو را اندکی طولانیتر میکند، اما هیجان خاصی به تجربه رانندگی میدهد.
چرا لامبورگینی همچنان بر حس خلبانی تأکید دارد؟
در شرایطی که بسیاری از خودروسازان بخش زیادی از کنترلهای خودرو را به نمایشگرهای لمسی منتقل کردهاند، لامبورگینی همچنان بر حفظ کلیدهای فیزیکی و عناصر الهامگرفته از هوانوردی تأکید دارد.
بورکرت معتقد است در یک خودروی سوپراسپرت، موضوع فقط سرعت و عملکرد نیست و کیفیت احساس و تجربه راننده نیز اهمیت دارد.
![]()
فرمان یوغ تسلا؛ الهام از جتهای جنگنده و فرمول یک
تسلا نیز با معرفی فرمان مستطیلیشکل «یوک» (Yoke)، یکی از متفاوتترین نمونههای این رویکرد را ارائه کرد.
این رسانه نوشت که ایلان ماسک، مدیرعامل تسلا، فرمانهای دایرهای سنتی را خستهکننده میدانست و فرمانهای مستطیلی را با الهام از هواپیماها و خودروهای فرمول یک معرفی کرد.
این نوع فرمان علاوه بر ایجاد ظاهری آیندهنگرانه و القای حس خلبانی، با هدف فراهم کردن دید بهتر نسبت به نمایشگر و مسیر مقابل راننده طراحی شده است.
![]()
شورولت کوروت؛ کابینی با حالوهوای جنگنده
طراحان جنرال موتورز اعلام کردهاند در طراحی نسل هشتم شورولت کوروت C8 از جنگندههای پیشرفتهای مانند F-22 رپتور و F-35 لایتنینگ الهام گرفتهاند.
کنسول مرکزی کشیده و ساختار جداکننده میان راننده و سرنشین، فضای کابین را به محیطی با تمرکز بیشتر بر راننده تبدیل کرده است.
![]()
وقتی الهام از هواپیما نتیجه معکوس میدهد
استفاده از عناصر هوانوردی همیشه با استقبال خریداران همراه نیست و در برخی موارد میتواند به قیمت کاهش ارگونومی تمام شود.
این رسانه یکی از نمونهها را ترمز دستی شاسیبلند تاتا هریر در هند عنوان کرد که با الهام از اهرم گاز یا «Thrust Lever» هواپیماهای مسافربری طراحی شده بود.
خریداران از ابعاد بزرگ این اهرم، فضای زیادی که در کنسول مرکزی اشغال میکرد و دشواری استفاده از آن انتقاد کردند و تاتا در نسخههای فیسلیفت هریر این اهرم را با یک دکمه الکترونیکی ساده جایگزین کرد.
![]()
مرز میان جذابیت و کاربردی بودن
الهام گرفتن از هوانوردی همچنان یکی از روشهای مورد توجه خودروسازان برای ایجاد کابینهایی متفاوت و هیجانانگیز است، اما استفاده از این عناصر باید در کنار توجه به ارگونومی و سهولت استفاده روزمره باشد.