در گفتوگو با مجید محمدشریفی بررسی شد؛
زورآزمایی در پکن
موضوعات مرتبط با ایران و تنگه هرمز در مرکز گفتوگوهای واشنگتن و پکن قرار دارد.
دونالد ترامپ، رییسجمهور ایالاتمتحده در شرایطی عازم پکن شد که سایه تنشهای خاورمیانه و اختلال در جریان انرژی جهانی همچنان بر نشست تاریخی ترامپ و «شی» سنگینی میکند. این سفر که نخستین بازدید رسمی رییسجمهور امریکا از چین پس از سال ۲۰۱۷ محسوب میشود، پس از تعویقی چند هفتهای به دلیل تشدید درگیریها در خلیجفارس انجام شد و حالا رهبران دو کشور در حال گفتگو هستند.
به گزارش روزنامه اعتماد، اهم اظهارات مجید محمدشریفی، عضو هیات علمی دانشگاه خوارزمی و کارشناس مسائل بینالملل را در ادامه بخوانید:
*سفر ترامپ به چین از نگاه محمدشریفی «یکی از مهمترین تحولات در میانه بحرانهای خاورمیانه، بهویژه خلیج فارس» ارزیابی شده و به دلیل همزمانی با تنشهای منطقهای اهمیت بیشتری پیدا کرده است.
*آمریکا و چین دو قدرت اثرگذار بر سیاست بینالملل هستند و هر توافق یا اختلاف میان آنها پیامدهای گسترده اقتصادی، سیاسی و امنیتی خواهد داشت.
*محور اصلی گفتوگوهای ترامپ و شی جینپینگ میتواند ایران، تنگه هرمز و اختلال در مسیر انرژی باشد؛ موضوعی که مستقیماً بر منافع چین اثر میگذارد.
*آمریکا تلاش خواهد کرد از نفوذ چین بر ایران برای کاهش تنشها استفاده کند، در حالی که چین نیز خواهان ثبات انرژی و کاهش بحران در منطقه است.
*محدودیتهای جدی در اثرگذاری چین بر سیاستهای آمریکا وجود دارد و واشنگتن بهسادگی تحت فشار پکن در قبال ایران تغییر مسیر نمیدهد.
*مریکا همزمان از ابزار «تشویق و فشار» برای ترغیب چین استفاده خواهد کرد، اما این رویکرد به نتایج تعیینکننده منجر نمیشود.
*اختلاف منافع ایران و آمریکا در موضوع تنگه هرمز بهحدی است که میانجیگری چین را با دشواری جدی مواجه میکند.
*حتی در صورت تلاش چین برای کاهش تنش و مدیریت همزمان طرفین، احتمال موفقیت این نقشآفرینی محدود است.
*فاصله عمیق میان مواضع ایران و آمریکا باعث شده ظرفیت بازیگران خارجی از جمله چین برای تغییر معادله محدود باشد.
*مریکا از چین خواهد خواست از نفوذ خود بر ایران برای تغییر رفتار تهران در تنگه هرمز استفاده کند، اما این انتظار با موانع جدی روبهروست.
*موضوع ایران برای دولت ترامپ کاملاً راهبردی و مرتبط با امنیت متحدان منطقهای است و حتی بدون همراهی چین نیز سیاست فشار ادامه خواهد یافت.
*حتی اگر چین به خرید نفت از ایران ادامه دهد، آمریکا احتمالاً فشارهای خود را کاهش نمیدهد و حتی ممکن است تشدید کند.
*شریفی مقایسه وضعیت تنگه هرمز با بحران سوئز را نادرست میداند: شرایط کنونی بهمراتب متفاوت است و متحدان آمریکا همسو هستند.
*اختلاف آمریکا و اروپا بیشتر در روش است تا ماهیت بحران، و ائتلافهای اروپایی نیز در نهایت در چارچوب سیاستهای آمریکا تعریف میشوند.
*تداوم وضعیت کنونی تنگه هرمز در بلندمدت به نفع ایران نخواهد بود.
*کشورهای عربی به چین صرفاً بهعنوان شریک تجاری نگاه میکنند، نه جایگزین امنیتی آمریکا.
*این کشورها راهبرد «تنوعسازی امنیتی» را دنبال میکنند اما امنیت همچنان به آمریکا و تا حدی اسرائیل گره خورده است.
*نظم امنیتی خاورمیانه در حال تغییر است و احتمال تقویت پیوندهای امنیتی برخی کشورهای عربی با آمریکا و اسرائیل وجود دارد. همچنین احتمال شکلگیری محورهای امنیتی جدید با محوریت پاکستان، و مشارکت برخی کشورهای منطقه در آن مطرح شده است.
*چین به دنبال ایفای نقش امنیتی در خاورمیانه نیست و تمرکز اصلیاش بر تجارت، انرژی و رقابت با آمریکا در حوزههایی مانند تایوان است.
