آغاز نبرد «مارن»
از تاريخ جهان
در چنين روزى در سال ۱۹۱۴ در ۳۰ مايلى شمال شرقى پاريس، گردان ششم ارتش مقاومت فرانسه به فرماندهى ژنرال مايكل جوزف مانورى به جناح راست نيرو هاى آلمانى مستقر در حومه پاريس حمله كرد.
روز بعد حمله متقابل آلمان ها به طور كامل انجام شد و دو طرف به شدت درگير شدند. بيش از دو ميليون سرباز و نيروى نظامى در نبرد «مارن» شركت داشتند و تلفات نبرد بالغ بر ۱۰۰ هزار نفر بود.
آلمان ها مضطرب پس از چهار روز به سمت عقب حركت كردند. نبرد «مارن» از بارز ترين پيروزى هاى متفقين در جريان جنگ جهانى اول بود و پاريس را از دسترس حمله سريع نيرو هاى آلمان دور نگه داشت.
پس از شيوع و گسترش درگيرى و مخاصمه در سراسر اروپا در سال ۱۹۱۴ آلمان قصد كرد تا به سرعت به جبهه غرب حمله كند و پيش از رسيدن نيرو هاى روسيه به شرق، توانسته باشد تمام فرانسه را به چنگ آورد. آلمان ها با گذر از بلژيك به سمت فرانسه حركت كردند و استراتژى حمله سريع و برق آسا توسط آنها در مراحل اوليه توانست كارآمد باشد و نيرو هاى فرانسه را به عقب براند.
در اوايل ماه سپتامبر آلمان ها با گذر از رودخانه «مارن» به سمت شمال شرقى پاريس حركت كردند و دولت فرانسه به سرعت «بوردو» را تخليه كرد.
در حالى كه نيرو هاى فرانسوى تنها مانده بودند درخواست نيروى كمكى كردند. در حال رسيدن نيرو هاى انگليسى و ادغام ارتش ها براى حمله متقابل به ارتش آلمان، نقشه حمله آلمان ها توسط يكى از ماموران اطلاعات عمليات ارتش فرانسه كشف شد.
نيرو هاى فرانسوى پيش از كشف نقشه فكر مى كردند كه نيرو هاى آلمانى به سمت يكى از موقعيت هاى استراتژيك حمله مى كنند ولى با شگفتى تمام دريافتند كه نقشه آلمان ها حمله مستقيم به پاريس است. به سرعت نقشه ها به ستاد عملياتى ارتش فرانسه رسيد و سران نظامى ارتش فرانسه بر روى نقشه اى جديد كار كردند. نتيجه آن حمله مستقيم و غيرقابل پيش بينى به جناح راست ارتش آ لمان بود و ژنرال «كلاك» فرمانده ارتش آلمان به شدت غافلگير شد.
نيرو هاى فرانسه در اين نبرد كه به دليل وقوع در كنار رودخانه مارن آن را نبرد مارن ناميدند، نيرو هاى آلمانى با غافلگيرى تمام مجبور شدند نقشه حمله را به سرعت به نقشه دفاع سريع تبديل كنند. بر اثر چنين تغيير نقشه اى اختلاف بين نيرو هاى زمينى ارتش آلمان، نيرو هاى فرانسه با اختلاف ايجاد شده ميان نيرو هاى آلمانى حمله كردند. نيرو هاى ديگر آلمان كه در راه بودند با ديگر جناح ارتش فرانسه درگير شدند.
نبرد خونين مارن سه روز به شدت دنبال شد. نيرو هاى فرانسوى از ۶۰۰ تاكسى پاريس كمك گرفتند تا حدود شش هزار نيرو را به جبهه جنگ منتقل كنند. نبرد آن قدر به شهر پاريس نزديك بود كه ماشين هاى شخصى و عمومى مى توانستند بدون ذخيره بنزين به نزديكى محل نبرد رسيده و به عقب بازگردند.
پس از آن نيرو هاى انگليسى به كمك فرانسوى ها آمدند و به تدريج نيرو هاى تازه نفس، به خط اول حمله وارد شدند. ژنرال كلاك، فرمانده آلمانى ها نيز چاره اى نداشت كه نيرو هاى تازه نفس را به خط مقدم برساند و مجبور شد ۴۰ مايل عقب نشينى كند تا فرصت جابه جايى نيرو را پيدا كند. همين نقطه كافى بود تا نيرو هاى آلمانى تحت فشار قرار گرفته و به سمت عقب حركت كنند. اين تعقيب و گريز تا جايى ادامه داشت كه جنگ به خاك بلژيك رسيد.
از آن جايى كه نبرد مارن با نقشه حمله سريع آلمان ها همراه بود و ادامه نبرد با تدبير خاصى دنبال شد، اين جنگ از فكورترين نبرد هاى تاريخ لقب گرفته است. طى اين شش روز نبرد سنگين حدود يكصد هزار سرباز كشته و مجروح شدند و درصد تلفات در هر دو جناح تقريباً به نسبت مساوى بود.
تا پايان سال ۱۹۱۴ بيش از يك ميليون سرباز در جنگ هاى سرتاسر اروپا كشته شدند و هيچ يك از دو طرف نه دولت هاى متخاصم و نه دولت هاى متفقين به پيروزى قطعى و نهايى نرسيدند.
بيشتر جنگ در جبهه غربى اروپا و در بلژيك و فرانسه انجام شد و اين جنگ خونين و بدون پيروزى چهار سال ادامه داشت و در نهايت با عقد پيمان ورساى جنگ جهانى اول پايان يافت و اروپا مقطعى كوتاه آرامش پنهان و مخفى را تجربه كرد تا دوباره با جنگ جهانى دوم نه تنها اروپا كه دنيا يكى از سخت ترين و سنگين ترين جنگ هاى تاريخ را به خود ببيند.
نيرو هاى آلمان پس از جنگ جهانى اول تلاش بيشترى كردند تا با استفاده از نوآورى هاى بيشتر در آينده قوى تر ظاهر شوند و در جريان جنگ جهانى دوم اثرات اين برنامه به چشم خورد.
آرشیو روزنامه شرق
