۱۶۶ مطلب
ساختارهای اجتماعی در داستانهای بالزاک از اهمیتی بسزا برخوردارند. ساختارهایی که با روندی شتابان پیش میروند و افراد را از میان میبرند یا به بیانی دیگر کشتارگاه ارادههای فردی میشوند. «کشتارگاه ارادههای فردی» عبارتی است که مارکس درباره تاریخ به کار میبرد.
باختین در چارچوب مفهوم کارناوال، منطق گفتوگویی را مبنایی برای پذیرش انتقاد قرار میدهد. فرد سختترین سرزنشها را با خوشرویی میپذیرد و باختین خاستگاه و عاملان این نقدپذیری را نه در حوزه قدرت سیاسی، بلکه در بطن جامعه جستوجو میکند و آن را پدیدهای فرهنگی تلقی میکند.
همبستگی اجتماعی فی نفسه دارای معنای مثبت یا منفی نیست، هر چند در افکار عمومی و حتی در ادبیات نظری معمولا با معنایی مثبت شناخته میشود. اما نباید فراموش کنیم که قویترین اشکال همبستگی اجتماعی در جوامع فاشیستی یا در میان گروههای بنیادگرا دیده میشود.
برای انجام درست وظیفۀ شکایتکردن نیازمند مهارت مناسب هستیم. برای دستیابی به هر مهارتی، در سطح عالی، تمرینْ امری ضروری است تا بهخوبی بدانیم چه مواردی ما را به گله وادار میکنند.
سینمای فرهادی یک تجربه مهم تاریخی و یک آزمون مهم فرهنگی برای «ذهن تاریخی» ایرانیان است که نشان میدهد آیا جامعه امروز ایران سینمای فرهادی را از منظر پاررگا و شخصیت خودش را از منظر هنرمند متعهد به موضعگیریهای سیاسی میخواهد تا به راحتی با آن ذوق کند؟
جدیترین رویکردها به شادمانی با دو سنت فلسفی یونان باستان ارتباط مستقیم دارند؛ مروّجان این دو سنت فکری نیز اپیکور و اپیکتتوس هستند. اگر خلاصه بگویم، این دو فیلسوف بهترتیب بر لذت و فضیلت تأکید میکنند. همگی ما عموماً به یکی از این دو سبک گرایش داریم.
میتوان گفت که هایدگر تنها متفکر قرن بیستم است که فرقهای بنیادی شیوه اندیشیدن یونانی و شیوه اندیشیدن رومی و مدرن را تا ژرفایش کاویده و اندیشیده است. با دو نوع نگاه و نگرش به هستی مواجهیم: هستینگری یونانی و هستینگری رومی و مدرن.
نه کییرکگارد و نه ویتگنشتاین، هیچکدام نمیخواستند با یک نظریه فلسفی بجنگند تا نظریه دیگری را جایگزین آن کنند بلکه قصدشان تضعیف کژفهمیهای فلسفیای بود که نمیگذارند ببینیم آنچه ما تنها بدیلهای فلسفیِ در دسترس میدانیم، در واقع مجموعهای از دوگانههای غلطاند.
در نظر وایت، نیچه نویسندهای است استثنائی که موجب میشود مسیرهای فراوانی درون هزارتوی اندیشهای وجود داشته باشد. چهبسا برخی مسیرها از برخی دیگر جالبتر، شوقانگیزتر، آموزندهتر، چالشبرانگیزتر و از همه مهمتر مخاطرهآمیزتر باشند. وایت در این کتاب با پیگیری هزارتوی نیچه، مسیری متفاوت در معرفی نیچه دنبال میکند. این کتاب در سه بخش تنظیم شده است.
از نظر متفکرانی مانند سیدجمال، اقبال لاهوری و علی شریعتی اهمیت رویکرد فلسفی عبارت از تفکر بنیادین است؛ یعنی اندیشیدن اساسی به هستی، تاریخ و انسان. حتی در ابتدای کارشان معتقدند که باید به مباحث فلسفی به معنای پرسش جدی از جهان، هستی، تاریخ، انسان و... پرداخت.
