هورمحب و دوران آمارنه
هورمحب آخرین پادشاه دودمان هجدهم مصر است که حدود سیزده قرن پیش از میلاد بر مصر حکومت کرد؛ نام او برگرفته از واژه های حوروس (فرزند ایزیس و اوزیریس) در شادمانی است.
فرمان بزرگ هورمحب، عنوان سنگ یادبودی است که دستورهای این فرعون را در پای دهمین ستون او در کارناک قرار داده است. در واقع این سنگ نوشته بیانگر کارهای هورمحب به منظور بازگرداندن نظم و قانون و همچنین از بین بردن آثار دوره های پیشین بوده است. بی تردید علت ساخت این اثر به دلیل اهمیت فراوانی بود که چنین موضوعی برای فرعون داشت.
هورمحب آخرین پادشاه دودمان هجدهم مصر است که حدود سیزده قرن پیش از میلاد بر مصر حکومت کرد؛ نام او برگرفته از واژه های حوروس (فرزند ایزیس و اوزیریس) در شادمانی است. هورمحب پیش از آنکه به عنوان فرعون بر تخت مصر کهن تکیه کند سال ها فرمانده کل ارتش در دوره آخناتون، توت عنخ آمون و همچنین آیی بود. او به عنوان معاون ارباب دو سرزمین در زمان توت عنخ آمون منصوب شده بود و چنین تصور می شد که وارث و جانشین بلافصل پادشاه باشد ولی با سیاستی که توسط آیی پی ریزی شد از رسیدن به تاج و تخت بازماند.
هورمحب پس از رسیدن به حکومت، روند متفاوتی نسبت به فرعون های قبل در پیش گرفت. به عبارتی او در کنار اصلاحات سیاسی به جامانده از فرعون های پیشین، شروع به زدودن آثار دوره آمارنه کرد که البته فرعون های پس از او نیز این روند را پی گرفتند. از جمله این موارد معرفی مسوولان دینی محلی و همچنین تقسیم قدرت های قانونی بین بخش های مختلف مصر یعنی تبس و ممفیس بود. هورمحب در این مسیر از هنرمندان به منظور پیشبرد هر چه بهتر اهدافش، استفاده کرد.
او همچنین تندیس ها و یادبودهای آخناتون را نابود کرد و در عوض یادگارهایی از خود بر جای گذاشت. هورمحب دستور داد تا تمام سنگ های زینتی و صفحات سنگی که در دوران قبل از نیایشگاه های آمون دزدیده شده بود را یافته و بازگردانند. ضمن اینکه به فرمان او پیروان مذهب آتون پرستی نیز به سختی مورد تفتیش قرار می گرفتند. در نهایت و از آنجا که هورمحب فرزندی نداشت وزیر اعظم خود یعنی پارامسه یا همان رامسس یکم را جانشین اعلام کرد. ضمن اینکه او از معدود فرعون هایی است که دو آرامگاه برای خود ساخت.
یکی از اقدامات متفاوت هورمحب به عنوان فرعون، حذف نام تمام پیشینیان بلافصل او به ویژه آیی، از سوابق تاریخی بود. او بیشتر کتیبه های سلطنتی آیی را در مقبره خود پاک کرد و دستور داد تا تابوت او را به قطعات متعدد خرد کنند؛ هورمحب همچنین معبد آرامگاه آیی را برای استفاده شخصی خود مبدل کرد. او نام آیی را نیز از کتیبه ها حذف و نام خود را جایگزین کرد و این تغییر نام در همه آثار به جز یک مورد انجام گرفته است.
