آکسیوس گزارش کرد
نه جنگ، نه توافق/ آیا جنگ سرد جدیدی میان ایران و آمریکا شکل گرفته است؟
چندین مقام آمریکایی به آکسیوس گفتهاند که در واشنگتن نگرانی جدی وجود دارد مبنی بر اینکه آمریکا به سمت یک «درگیری منجمد» کشیده شود؛ وضعیتی بدون جنگ رسمی، اما بدون هیچ توافقی برای پایان بحران.
درگیری میان ایران و آمریکا وارد مرحلهای شده که بیش از هر چیز شبیه یک «جنگ سرد جدید» توصیف میشود؛ وضعیتی که در آن نه جنگ مستقیم در جریان است و نه توافقی برای پایان تنشها شکل گرفته، اما تقابلها ادامه دارد. این وضعیت شامل تحریمهای مالی، محدودیتها و ممنوعیتهای مرتبط با قایقهای تندرو مسلح، و همزمان گفتوگوهایی درباره احتمال مذاکره است.
به گزارش فرارو به نقل از آکسیوس، این وضعیت از نگاه تحلیلگران اهمیت زیادی دارد، چون این بنبست شدید در کوتاهمدت قابل حل نیست. در نتیجه، افزایش قیمت انرژی برای ماهها تقریباً قطعی به نظر میرسد و در عین حال، هر لحظه احتمال دارد درگیری به جنگ مستقیم تبدیل شود.
تصویر کلی
چندین مقام آمریکایی به آکسیوس گفتهاند که در واشنگتن نگرانی جدی وجود دارد مبنی بر اینکه آمریکا به سمت یک «درگیری منجمد» کشیده شود؛ وضعیتی بدون جنگ رسمی، اما بدون هیچ توافقی برای پایان بحران.
در چنین سناریویی، آمریکا مجبور خواهد بود نیروهای نظامی خود را برای ماههای طولانی در منطقه حفظ کند. در همین حال، تنش در تنگه هرمز ادامه پیدا میکند، محاصره آمریکا پابرجا میماند و هر دو طرف منتظر خواهند ماند تا طرف مقابل عقبنشینی کند یا آتشبس را بپذیرد.
با توجه به اینکه انتخابات میاندورهای آمریکا در نوامبر و حدود شش ماه دیگر برگزار میشود، یکی از منابع نزدیک به رئیسجمهور گفته است: «یک درگیری منجمد از نظر سیاسی و اقتصادی بدترین سناریو برای ترامپ است.»
تردید در تصمیمگیری ترامپ
بر اساس گفته پنج مشاوری که با رئیسجمهور آمریکا در تماس بودهاند، ترامپ بین دو گزینه مردد است: یا انجام حملات نظامی جدید، یا ادامه مسیر تحریمها و سیاست «فشار حداکثری» با این امید که ایران را به مذاکره درباره برنامه هستهای خود وادار کند.
یکی از مشاوران ترامپ در توصیف وضعیت گفته است: «او را ناامید اما واقعبین میبینم. او نمیخواهد از نیروی نظامی استفاده کند، اما در عین حال هم عقبنشینی نمیکند.»
اختلاف نظر در داخل دولت
در جلسات داخلی، برخی از مشاوران ارشد ترامپ پیشنهاد میدهند که فعلاً محاصره تنگه هرمز ادامه پیدا کند و در کنار آن، فشار اقتصادی و تحریمها بیشتر شود تا شاید در نهایت ایران مجبور به پذیرش شرایط شود؛ و تنها در صورت شکست این مسیر، گزینه حمله نظامی دوباره مطرح شود.
مارکو روبیو، وزیر امور خارجه و مشاور امنیت ملی ترامپ، در مصاحبهای با فاکس نیوز مدعی شده است: «سطح تحریمها علیه ایران فوقالعاده سنگین است، فشار بسیار بالاست و میتوان آن را حتی بیشتر هم کرد.»
دیدگاه مخالف: فشار برای اقدام نظامی
در مقابل، ترامپ با گروهی از چهرههای تندرو خارج از دولت نیز در حال مشورت است؛ از جمله مارک تیسن، ژنرال بازنشسته جک کین و سناتور لیندسی گراهام. این افراد معتقدند که برای شکستن بنبست فعلی، باید اقدام نظامی محدود یا جدی انجام شود.
گراهام در شبکه اجتماعی ایکس نوشته است: «آقای رئیسجمهور، برای منافع کشور و جهان بر موضع خود بمانید.» او همچنین از ترامپ خواسته پیشنهاد اخیر ایران را رد کند.
وضعیت مذاکرات و پیشنهاد ایران
ترامپ روز دوشنبه پیشنهاد ایران را با تیم امنیت ملی خود بررسی کرده است. این پیشنهاد شامل این بوده که ایران در ازای لغو محاصره کشتیهای ورودی و خروجی، وارد یک توافق جانبی برای باز شدن تنگه هرمز شود.
با این حال، طبق گفته یک مقام آمریکایی و دو منبع دیگر، هنوز هیچ تصمیمی در این باره گرفته نشده است. یکی از منابع گفته است که به نظر نمیرسد ترامپ تمایلی به پذیرش این پیشنهاد داشته باشد، زیرا چنین توافقی میتواند روند مذاکرات درباره برنامه هستهای ایران را به تعویق بیندازد؛ موضوعی که هدف اصلی فشارهای فعلی دولت آمریکا عنوان شده است.
سخنگوی کاخ سفید، کارولین لیویت، نیز گفته است: «خطوط قرمز رئیسجمهور در قبال ایران کاملاً روشن شدهاند؛ نه فقط برای مردم آمریکا، بلکه برای خود ایران نیز.»
اختلاف بر سر نتیجه تحریمها
در نهایت، مقامهای دولت ترامپ و برخی متحدان او معتقدند که این فشارها میتواند صادرات نفت ایران را به شدت کاهش دهد و حتی باعث تعطیلی برخی چاههای نفت شود؛ موضوعی که به گفته آنها فشار اقتصادی سنگینی بر ایران وارد میکند.
اما در مقابل، برخی تحلیلگران منتقد جنگ معتقدند که چنین سیاستی لزوماً ایران را به دادن امتیاز وادار نخواهد کرد و ممکن است نتیجه مورد انتظار آمریکا را به همراه نداشته باشد.
