توافق نشد؛ پایان مذکرات ایران و آمریکا / حالا چه خواهد شد؟!
در مسیر مذاکرات، طرفین از هر ابزاری، حتی قهر و توقف مذاکرات نیز برای ادامه مذاکره استفاده می کنند و بعید نیست که گفت و گوها به شکلی دیگر ادامه یابد؛ هر چند که در حال حاضر، فضای حاکم بین دو کشور، بی اعتمادی مطلق است و جنگ، نزدیک تر از صلح به نظر می رسد.
ایران و آمریکا به توافق نرسیدند ؛ این خلاصه اتفاقی است که در پایان مذاکرات دو کشور در پاکستان رخ داد.
مذاکره کنندگان ایرانی به ریاست قالیباف و با حضور سیدعباس عراقچی و علی باقری اواخر شب ۲۰ فروردین وارد اسلام آباد پاکستان شدند پس از آن حداقل دو بار با عاصم منیر، فرمانده ارتش و یک بار با شهباز شریف نخستوزیر پاکستان دیدار کردند تا هم هماهنگی های لازم انجام گیرد.
گفتگوها با نخست وزیر پاکستان از ساعت ۱۳ روز شنبه ۲۱ فروردین آغاز شد.
ساعاتی بعد گفتگو با طرف امریکایی شروع شد. ابتدا هیات های اصلی و سپس تیم های کارشناسی گفتگو کردند. این گفتگو ها سرجمع بیش از ۲۱ ساعت طول کشید.
ایران بارها ابتکارات جدیدی ارائه و تلاش کرد طرف امریکایی را به واقع بینی دعوت کند. زیادهخواهی امریکا در هر دور مانع دستیابی به چارچوب مشترک شد.
پس از تلاش ها و میانجیگری پاکستان برای برگزاری یک دور دیگر از گفتگو و تبادل متن که از سحرگاه روز ۲۲ فروردین انجام شد، مذاکرات به دلیل حفظ همان روحیه آمریکایی بدون نتیجه پایان یافت و هیات آمریکایی، اسلام آباد را ترک کرد..
معاون ترامپ: بدون توافق به واشنگتن باز میگردیم
جی دی ونس در یک کنفرانس خبری بعد از پایان مذاکرات: با وجود ۲۱ ساعت مذاکرهٔ فشرده، هنوز توافقی که رضایت هر ۲ طرف را جلب کند، حاصل نشده است.
وی افزود: هیئت پاکستانی تلاشهای قابلتوجهی برای نزدیککردن دیدگاههای طرفین انجام داده است. خبر بد این است که ما به توافق نرسیدهایم. بنابراین، ما درحالی به آمریکا بازمیگردیم که توافقی حاصل نشده است.
ونس گفت: آنها ترجیح دادند شرایط ما را نپذیرند. هیئت ایرانی چیزی قوی که تأیید کند ایران بهدنبال دستیابی به سلاح هستهای نیست؛ ارائه نکرده است. در مذاکرات با ایران کاستیهایی وجود دارد.
منبع ایرانی: آمریکا دنبال بهانه بود
یک منبع نزدیک به تیم مذاکرهکننده به فارس گفت: تیم آمریکایی بهدنبال بهانه بود تا میز مذاکره را ترک کند.
وی افزود: به نظر میرسد آمریکاییها مذاکره را برای وجههٔ از دست رفتهٔ خود در فضای بینالمللی نیاز داشتند و تمایلی به کاهش انتظارات خود با وجود شکست و بنبست در جنگ با ایران نداشتند. تیم مذاکرهکننده بهعنوان نمایندهٔ مردم دستآوردهای میدان را صیانت کرد.
وی خاطر نشان کرد: ایران برنامهای برای دور بعدی مذاکرات ندارد.
در همین حال خبرگزاری تسنیم نیز به نقل از یک منبع آگاه نوشت: ایران ابتکارات و پیشنهادات معقولی در مذاکرات مطرح کرد؛ توپ در زمین آمریکاست که با واقع گرایی به مسائل نگاه کند. دولت آمریکا همچنان که در محاسبات جنگی شکست خورد، در محاسبات مذاکراتی نیز تا کنون خطا کرده است.
وی افزود: ایران عجلهای ندارد و تا زمانی که آمریکا به توافق معقول تن ندهد، تغییری در وضعیت تنگه هرمز ایجاد نخواهد شد و فعلا زمان و مکانی برای دور بعدی مذاکره احتمالی تعیین نشده است.
اختلافات اصلی چه بود؟
اکسیوس درباره مذاکرات نوشت: اختلافات اصلی در ۲۱ ساعت مذاکره ایران و ایالات متحده، مربوط به درخواست ایران برای کنترل تنگه هرمز است و امتناع از واگذاری ذخایر اورانیوم غنیشده بود.
حال چه می شود؟
آتش بسی که ایران و آمریکا با آن موافقت کرده اند، 2 هفته ای است ولی با عدم توافق از یک سو و تمایل اسرائیل به آتش افروزی از سوی دیگر، بعید نیست جنگ، زود تر از موعد دو هفته ای آغاز شود.
در عین حال، به نظر می رسد میانجی گران بین المللی، از جمله پاکستان و ترکیه خواهند کوشید بار دیگر ایران و آمریکا را به توافق ترغیب کنند. اگر این تلاش ها موفق باشد، امکان مذاکره مجدد، وجود دارد، هر چند که نتیجه آن نیز، از حالا مشخص نیست.
در همین حال برخی منابع پاکستانی گفتند ویتکاف و کوشنر، هنوز در پاکستان هستند و اسلام آباد از آنها خواسته است در غیاب ونس، مذاکره با ایرانی ها را ادامه دهند. اما بعد از ساعتی، خبر رسید که هیات ایرانی هم پاکستان را ترک کرده است و لذا فعلاً گفت و گویی در کار نیست.
نکته دیپلماتیک این است که در مسیر مذاکرات، طرفین از هر ابزاری، حتی قهر و توقف مذاکرات نیز برای ادامه مذاکره استفاده می کنند و بعید نیست که گفت و گوها به شکلی دیگر ادامه یابد؛ هر چند که در حال حاضر، فضای حاکم بین دو کشور، بی اعتمادی مطلق است و جنگ، نزدیک تر از صلح به نظر می رسد.
