توپخانه انتقادات به سوي جام جم
روزنامه اعتماد نوشت:
«وضعيت صدا و سيما هر روز بغرنجتر و بدتر ميشود»، «رويه خودمختار و استبدادي در صدا و سيما حاكم است»، «صدا و سيما تقريبا به هيچ كس پاسخگو نيست» و «بيقانونترين نهاد در جمهوري اسلامي ايران صدا و سيما است».
شايد كساني كه براي نخستين بار اين سخنان را بخوانند احتمالا فكر كنند اين صحبتها از سوي يك اصلاحطلب بيان شده است ولي در واقع اين مواضع متعلق به چند چهره اصولگراست؛ اصولگراياني كه تا چندي پيش خود از مجريان و دستاندركاران برنامههاي صدا و سيما بودند و جالب آنكه در برنامههاي خود اصلاحطلبان را مورد تاخت و تاز قرار ميدادند اما به يكباره و به دليل قطع همكاري اين رسانه با آنها از جمله منتقدان صدا و سيما شده و حتي از ادبياتي در نقد صدا و سيما استفاده ميكنند كه پيشتر حتي از سوي اصلاحطلبان هم مطرح نشده بود.
از جمله اين چهرهها وحيد يامينپور، مجري سابق برنامه ديروز امروز فردا است؛ برنامهيي كه پس از حوادث انتخابات 88 روي آنتن شبكه 3 رفت و تا مدتها به واكاوي اتفاقات بعد از انتخابات پرداخت و عمدتا با دعوت از اصولگرايان حامي دولت درصدد تخطئه اصلاحطلبان برآمد. از آنجا بود كه يامينپور چهرهيي نسبتا شناختهشده براي اهالي رسانه شد اگرچه پيش از آن در برنامههاي اجتماعي صدا و سيما حضور داشت و در برخي سايتها از جمله رجانيوز فعاليت ميكرد.
اما بعد از مدتي به دلايلي كه از سوي مسوولان صدا و سيما اعلام نشد و بنا به خبر برخي سايتهاي اصولگرا، يامينپور ممنوعالتصوير شد. از آن زمان او و برخي دوستانش از جمله وحيد جليلي انتقادات تند و تيزي عليه مديران صدا و سيما مطرح كردند؛ انتقاداتي كه بخشي از آن پيشتر توسط اصلاحطلبان بيان شده بود ولي افرادي همچون يامينپور در واكنش به اين انتقادات دفاع تمامقدي از صدا و سيما ميكردند.
ولي اكنون همين افراد صدا و سيما را به استبداي عمل كردن متهم ميكنند. پنجشنبه گذشته در دانشگاه اميركبير تحصني با عنوان «نقد انقلابي صدا و سيما» برگزار شد كه سخنرانان آن اصولگراياني نظير وحيد يامينپور، وحيد جليلي سردبير نشريه راه، افشار تهيهكننده برنامه گره و حجتالاسلام جعفري عضو دبيرخانه رصد نقد و رسانه بودند كه توپخانه خود را به سمت جام جم گرفتند تا در زماني كه جناح حاكم از مواهب صدا و سيما بهره ميبرند، اين عده انتقاداتي را مطرح كنند كه پيش از اين، طرح آن از سوي اصلاحطلبان جرم تلقي ميشد.
ولي جوانان اصولگرا كه به كمك صدا و سيما چهره شدند گويا دل پري از مديران اين رسانه دارند به همين دليل است كه يامينپور در اين مراسم گفت كه صدا و سيما به عنوان مهمترين و بزرگترين رسانه تصويري انحصاري در ايران مطلقا در وضع مطلوبي قرار ندارد.
وي از اينكه وضع صدا و سيما هر روز بغرنجتر و بدتر ميشود ابراز تاسف كرد و گفت: شايد رايجترين پرسشي كه امروز مطرح ميشود و مبناي اين پرسش را نيز مديران صدا وسيما مطرح ميكنند اين است كه مگر صدا و سيما زير نظر رهبري نيست!؟ آيا انتقاد از صدا و سيما تضعيف رهبري به حساب نميآيد!؟
يامينپور در ريشهيابي اين سوال به مشروح مذاكرات بازنگري قانون اساسي در سال 1368 اشاره كرد و ادامه داد: زماني كه رهبر معظم انقلاب رييسجمهوري بودند سوالات اساسي درباره صدا و سيما شكل گرفت؛ رهبر معظم انقلاب در آن زمان جزو معدود افرادي بودند كه مخالف بودند صدا و سيما زيرنظر رهبري باشد. به اعتقاد مقام معظم رهبري در اين صورت سيئات صدا و سيما دامن رهبري را ميگيرد و مردم را به رهبري بدبين ميكند. و اين نهايتا تضعيف جايگاه رهبري خواهد بود.
يامينپور افزود: در واقع مقام معظم رهبري با تاكيد بر اداره قانوني صدا و سيما و نظارت ساختارمند بر آن ميخواستند صدا وسيما خود مسوول عملكرد خود باشد نه اينكه انتساب آن به رهبري مردم را به رهبري بدبين كند. وي ادامه داد: رييس صدا و سيما بيشترين تاكيد را دارند كه من همواره همهچيز را با رهبري چك ميكنم در حالي كه اين مساله اجحاف بزرگ به رهبري است.
يامينپور گفت: رهبر معظم انقلاب فقط رييس سازمان صدا وسيما را انتخاب ميكند و حال اينكه چه اتفاقي در صدا و سيما ميافتد به عهده رهبري نيست. رهبري در سال 84 نسبت خود با صدا و سيما را به نسبتشان با وزارت پست و تلگراف و تلفن تشبيه كردهاند و از نهادهاي نظارتي خواستهاند كه طبق قانون اساسي آنها عهدهدار نظارت دقيق بر صدا و سيما باشند.
به گزارش خبرگزاري دانشجو، يامينپور با تاكيد بر اينكه اگر ما صدا و سيما را پاسخگو نكنيم در آينده شاهد اتفاقات بدتر از امروز خواهيم بود، خاطرنشان كرد: اگر اين وضع ادامه پيدا كند و رويه خودمختار و استبدادي در صدا و سيما ادامه يابد روزبه روز شاهد فاصله گرفتن بيشتر رسانه از آرمانها خواهيم بود.
يامينپور ادامه داد: چطور تمام رسانهها حتي روزنامههايي كه مسوولان آنها منصوب رهبرياند درباره عملكردشان بايد به جايي چون دادگاه مطبوعات پاسخگو باشند ولي راديو و تلويزيون انحصاري ايران بدون واهمه ارزشها و اهداف انقلابي را در سريالها و برنامههايش هدف بگيرد و به هيچكس هم پاسخگو نباشد؟
وي در پاسخ به اين سوال كه مديران ارشد سازمان تا چه اندازه در اين وضع نامطلوب مقصرند، گفت: مديران نقش مهمي در فرهنگ سازماني صدا و سيما دارند. بطور مثال تقديرهاي مداوم و مكرر از برنامهها و مجموعههاي بيارزش و سخيف از طرف تيم جديد مديريتي سيما چه انگيزهيي براي ساختن برنامههاي با كيفيت و ارزشمند باقي ميگذارد.
وقتي چكهاي چند ميليوني و سكههاي تمام بهار آزادي بلافاصله در جلسات نمايشي آقاي دارابي به بازيگران و برنامهسازان هديه ميشود و از آن طرف رفتارهاي تحقيرآميز و تبعيضآميز نيروهاي خودي را ميآزارد، بايد متهم رديف اول نابساماني در صدا و سيما را مديران ارشد قلمداد كنيم. يامينپور ادامه داد: چگونه است كه در مركز طرح و برنامه صدا و سيما كتاب قطوري منتشر ميشود و شرايط بسيار خاصي را با هزاران گزاره هنجاري براي برنامهسازان در نظر ميگيرند اما انتصاب و انتخاب مديران شبكههاي تلويزيوني تابع هيچ قاعده روشن و نوشتهيي نيست؟!
آقاي ضرغامي در پي انتصاب مديران شبكهها به هيچ كس پاسخگو نيست. اين ماجرايي است كه هم به ساختار صدا و سيما مرتبط است و هم به مديريت اما مشكل اينجاست كه هيچ كدام از نهادهاي مربوط پاسخگو نيستند.
وي در ادامه گفت: شما ميتوانيد براحتي ببينيد كه كسي كه لحن انتقادي به عملكرد صدا و سيما دارد بعد از يك مدت با رفتارهاي پليسي مديران صدا و سيما ساكت ميشوند. اين رفتارهاي تاكتيكي صدا و سيما است براي عبور از نقد كه توانسته است منتقدان جدي خود را تغيير داده يا به نوعي آنان را ساكت كند. در حال حاضر با اين شيوه خودخواهانه و استبدادي هركس كه با مرام و مشي مديران ارشد سازمان همخوان نباشد براحتي حذف ميشود و ديگر افراد همخط و همجريان به ميدان ميآيند.
همچنين وحيد جليلي در اين مراسم با بيان اينكه هرچند انتقادهايي به صدا و سيما وجود دارد اما هنوز هم صدا و سيما نيروهاي ارزشي حرفهيي و حزباللهي هم دارد كه متاسفانه نقش و ارادهيي ندارند، اظهار داشت: گاهي اوقات صدا و سيما ميگويد نيروي حرفهيي و حزباللهي نداريم كه اگر اين مساله را بپذيريم به اين سوال ميرسيم كه اگر نيروي حزباللهي و حرفهيي كم است پس چرا آن نيروهاي انقلابي و حزباللهي كه در صدا و سيما هستند را اخراج ميكنيد. وي ادامه داد: من معتقدم استفادهيي كه صدا و سيما از ما در يك مقطع خاص ميكند استفاده دوپينگي است و اين مسالهيي است كه ميتوان صدا و سيما را با آن به چالش كشيد.
حجتالاسلام جعفري عضو دبيرخانه رصد نقد و رسانه نيز در اين مراسم با اشاره به بحث ساختار و نظام حاكم بر صدا و سيما گفت: اگر ماهيت حقوقي صدا و سيما در جمهوري اسلامي ايران مشخص شود ميتوان براحتي به بحث ساختار صدا و سيما انتقاد كرد اما مشكل اين است كه وجه ساختاري حقوقي صدا و سيما مشخص نيست.
وي يادآور شد: صدا و سيما تقريبا به هيچ كس پاسخگو نيست بلكه همه را نسبت به خود پاسخگو ميداند.
جعفري گفت: بيقانونترين نهاد در جمهوري اسلامي ايران صدا و سيما است و خطاهايي كه از اين نهاد در حوزه فرهنگي رخ داده كمتر از اختلاس اخير اقتصادي نيست.