آگاه
کد خبر: ۹۳۱۰۴

یادداشت وارده> «عدد سازی» یا «واقعیت»؟

محمد دامادی


کنار رفتن سازمان برنامه و بودجه و در ادامه آن بانک مرکزی از ارئه آمار با گذر زمان اهمیت خود را نشان می دهد. چرا که به عقیده بسیاری، فقدان آمار امروز به یکی از بزرگترین چالش ها در حوزه های مختلف از جمله اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی تبدیل شده است.

از آنجایی که هیچ پدیده ای را نمی شود بصورت مجزا از سایر پدیده ها تفسیر کرد، بنابراین آشفتگی ها و فقدان دورنما در حوزه های مختلف را هم می شود از این زاویه مورد بررسی قرار داد بدین ترتیب که می توان نتیجه گرفت در حقیقت این فقدان برنامه نیست که موجب آشفتگی شده بلکه نبود آمارهای مشخص و گره گشا و البته قابل اطمینان است که راه را به سمت چشم اندازها باز می کند.

این فقدان آمارها در حوزه های گوناگون است که مثلا در بحث جذب اعتبارات به مسئولان استان ها اجازه اخذ تصمیمات صحیح و علمی را نمی دهد چرا که منطق می گوید برنامه ریزی ها بر اساس نیازها شکل می گیرند.

مبحث بعدی قابل ذکر مساله عدم اطمینان به آمارهاست.شاید اگر با مراکز ارائه آمار روبرو بودیم و بجای تک صدایی چند صدایی در این حوزه را می پذیرفتیم و قضاوت در خصوص باور آن را به متخصصین مستقل و صاحب نظران می سپردیم، امروز دیگر با گزارش های آشفته که باور آن از سوی متخصصین دشورا باشد روبرو نبودیم. واقعیت کتمان ناپذیری که باید در این مجال به آن اشاره کرد این است که آمارها به خودی خود دروغ نمی گویند ولی گاهی اوقات افراد آن را به هر شکل که بخواهند تبدیل و تفسیر می کنند. همین امر منجر به یک بی اعتمادی عمومی نسبت به صحت آمارها می شود.

امروز به دنیا، دهکده جهانی می گویند.یکی از ویژگی های اصلی دهکده جهانی این است که چنانچه مساله ای را با مردم در میان نگذاریم آنها از مجاری دیگری در جریان قرار می گیرند ،بدین ترتیب، فقط اعتماد آنها نسبت به ما سلب خواهد شد.

اینکه می گویم آمارها مورد اطمینان نیست، صرفا نقل حرف کسانی که در کوچه و خیابان می بینم نیست. در بسیاری از موارد اعتراض به «عدد سازی ها» بجای «ارائه واقعیات» از سوی نمایندگان و شخصیت های مختلف بوده است که این مساله قطعا جای تامل فراوانی را باقی می گذارد.

کشور امروز بیش از هر زمان دیگر به شفافیت و جلب اعتماد عمومی که همواره بعنوان سرمایه اصلی انقلاب از آن یاد شده نیازمند است و در کنار این، توصیه همیشگی منتقدین و صاحب نظران این بوده که حوزه ها بصورت کارشناسی تحلیل شوند و برای این قطعا آمارهای نزدیک به واقعیت می تواند در تدوین برنامه ریزی ها گره گشا باشند و بنابراین بدنبال توجیه اشتباهات با عدد سازی بجای ارائه واقعیات نباشیم.

محمد دامادی استاد دانشگاه

ارسال نظرات
خط داغ