دم خروس و تندیسهای سینمایی
فرارو- در سالهای اخیر وفور برگزاری جشنوارههای فیلم در قالبهای گوناگون و رنگارنگ از یک طرف و برگزاری مراسم پی در پی تقدیر از فیلمها از طرفی دیگر، نوعی بمباران جوایز به حساب میآید که رقابت بالا را نه در جایزه گرفتن که در جایزه دادن تداعی میکند.
به گزارش سرویس فرهنگی هنری فرارو، از اینها گذشته، بحث بر سر نوعی موازیکاری است که به نظر میرسد در حال شکلگیری است که قرار است با دست و دلبازی چشمگیر و فراگیر، طیف وسیعی از فیلمهای تولید شده را زیر سایه گرفته تا سر هیچ فیلمی از تندیس و تقدیر و ...بی کلاه نماند.
مثلا مراسم تقدير از فيلمهاي سينمايي برگزيده در سال 89 از سوي هيئت اسلامي هنرمندان. خود علیرضا سجادپور به عنوان یکی از اعضای اصلی این هیئت، در دلایل تقدیر از یک سری آثار، گفته است که این آثار در جشنواره فیلم فجر دیده نشده و یا درست مورد داوری قرار نگرفتهاند، به همین دلیل ضرورت تقدیر از این آثار هدف و انگیزهی برگزاری مراسم هیئت اسلامی هنرمندان شد.
مراسم تقدير از فيلمهاي سينمايي برگزيده در سال 89 از سوي هيئت اسلامي هنرمندان عصر ديروز در سالن وزارت ارشاد برپا شد و به سینماگرانی از قبیل جمال شورجه براي «33 روز»، حامد كلاهداري براي «پايان نامه»، مهدي صباغ زاده براي «خاك آتش»، محمدرضا بزرگنيا براي «راهآبي ابريشم»، حبيب الله بهمني براي «سيب و سلمان»، حميد بهمني براي «گلوگاه شيطان» و مسعود ده نمكي براي «اخراجيها 3» تنديس تقدیم شد.
سيد عليرضا سجادپور به عنوان یکی از اعضای قدیمی هيات اسلامي هنرمندان گفته است: «گاهي در بعضي از مراسمها جوايزي از سوي هيات داده شده است و امسال نيز حس كرديم تعداد و كثرت آثار برگزيده به حدي است كه بايد اين مراسم برگزار شود.» اینها درست! اما اینکه نام «اخراجیهای 3» هم در میان این فهرست حضور دارد میتواند موضوع جالبی باشد که بماند برای بعد.
سجادپور در ادامه حرفهایش با بیان اینکه بسياري از اين آثار در جشنواره داوري نشدند يا ديده نشدند، چنین گفت: «اين هيئت در برخي سالها جوايزي به برگزيدگان اهدا كرده و برخي سالها هم اهداي جوايز صورت نگرفته است اما امسال سالي است كه ما حس كرديم آثار بسيار هستند و برخي از آنها در اصليترين جشنواره سينماي ايران، درست مورد داوري قرار نگرفتند.»
مطرح کردن این بحث که این آثار در جشنواره فجر درست مورد داوری قرار نگرفته است در حکم خود زنی هم که به حساب نیاید نوعی انتقاد پیچیده است از طرف یک مقام مسئول، که واکاوی آن به تجزیه و تحلیل اساسی نیاز دارد که در توان این قلم نیست.
در واقع به نظر میرسد علیرضا سجادپور، پیش و بیش از آن که مدیرکل نظارت و ارزشیابی معاونت سینمایی باشد یکی از اعضای اصلی و محوری هیئت اسلامی هنرمندان است که به عنوان یک فیلمنامه نویس گاهی نظرات کارشناسانه هم در مورد بعضی از فیلمها ارائه میدهد، نمونهاش همین «اخراجیهای 3» و ماجرای کف استاندارد سینما.
با این اوصاف اینکه فیلم مسعود دهنمکی هم در میان برگزیدهگان این مراسم باشد ماجرا را کمی پیچیدهتر میکند و از این زاویه مصداق حکایت دم خروس و قسم حضرت عباس را دارد.
بماند که با دلایلی که سجادپور ذکر کرده بود این فیلم به درستی در دستهی همان آثاری است که به قول سجادپور مورد داوری قرار نگرفتهاند، «اخراجیهای3» در جشنوارهی بیست و نهم خارج از بخش مسابقه بود و سیمرغ بلورین که بماند، سودای داشتن سیمرغ هم از این فیلم دریغ شده بود که گویا با تندیس هیات اسلامی هنرمندان جبران مافات شد.
هرچند به نظر میرسید خارج شدن این فیلم از بخش مسابقه به دلیل نرسیدن فیلم به جشنواره بوده است، اما خود دهنمکی و حرفهای همان روزهایش نشان میداد که گویا نوعی عدم تمایل بانیان جشنواره بوده که مهلت کوتاهی را برای فیلم تعیین کرده بودند تا این فیلم از گردونهی داوری خارج شود، ده نمکی با بدبینی گفته بود: «گمان میکنم حتی اگر داوران فیلم را میدیدند به "اخراجیها 3" توجه نشان نمیدادند.»
شاید حق با دهنمکی بود، چرا که وقتی جشنواره تمام شد، سجادپور در یک گفتگو به شکلی کوتاه و موجز در مورد فیلمهای جشنواره نظر داده بود و از قضا به شکلی ویژه و سفارشی اخراجیهای ده نمکی را نواخته بود، سجادپور گفته بود: «اخراجيها3 ، داراي افكار پوپوليستي و عاميانه است و خيلي نميشود، به آن اثر هنري اطلاق كرد، اما توانست پيامش را به بدنه مردم منتقل كند.»
این که سجادپور انتقاد تندش را با جملهای هم چون «اما توانست پيامش را به بدنه مردم منتقل كند» تمام کند را می توان مقدمه مصاحبه هفتهی پیش او به حساب آورد که گفته بود: «ما صريحا اعلام كرديم اخراجيها كف موردنظر ماست؛ كف استاندارد ماست؛ به خود سازندهاش هم گفتيم كه اخراجيها را رد نميكنيم، اما به عنوان الگو هم بيان نميكنيم.»
به هر حال به لطف هیئت اسلامی هنرمندان و جناب سجادپور که یکی از اعضای شاخصش باشد،«اخراجیهای3» هم صاحب تندیس شد تا شاید الگوی مناسبی برای دیگران باشد.