سینمای سیاسی، سیاست سینمایی
عدالت به سبک رسانه ملی!
فرارو- چند روزیست که برخی خبرگزاریها از انتشار نسخهی قاچاق «اخراجیهای 3» در کوچه و بازار و دانلود غیر قانونی این فیلم در فضای مجازی خبر میدهند. در همین رابطه فارس نوشته است: «اين بار بر خلاف قاچاق اخراجيها 1 و 2، به نظر ميرسد قاچاق فيلم با انگيزه اقتصادي انجام نشده و پشت پرده، افراد و گروههاي مختلف سياسي سعي دارند مردم را وادار كنند تا فيلم را در سينماها نبينند.»
به گزارش سرویس فرهنگی هنری فرارو؛ این نخستین بار نیست که یک فیلم روی پرده به شکل قاچاق در سطح شهر فروخته میشود ولی عنوان کردن انگیزههای سیاسی پشت پرده برای چنین پدیدهای نخستین بار است که مطرح میشود، در همین راستا خبرنامه دانشجویان نیز گزارش داد: «شاید در تصور اولیه اینگونه تلقی شود كه حمله به اخراجیها به دلیل مسائل سیاسی و موضوع این فیلم است اما اصطلاحات پیدا و پنهان نشانگر آن است كه یك كانون توطئه در بدنه سینما شكل گرفته تا به هر قیمتی اجازه ندهد یك فیلم دفاع مقدس و از آثار نیروهای ارزشی، ركورددار تاریخ سینمای ایران شود.»
خود دهنمکی با بیان اینکه چنانچه «اخراجیهای 3» رکورد بشکند، هنری نکرده چون رکورد خودش را شکسته است، در وبلاگ شخصی خود خطاب به این کانون توطئه نوشت:
«من از اینکه شما اینقدر عصبانی هستید و حاضرید به خاطر نابود کردن مخالف خود اینقدر به زحمت بیافتید و چهره واقعی خودتان را رو کنید خوشحالم. گرچه من از اول هم معتقد بودم که شبه روشنفکران ما شناگران قابلی هستند که اگر آب گیرشان بیاید دیکتاتورهای خوبی می شوند.»
این ماجراهای از وقتی آغاز شد که در اکران نوروزی امسال «جدایی نادر از سیمین» در رقابت با «اخراجیهای3» قرار داده شد و همراه با آن موجی از تقابل و مقابله بوجود آمد، و چناچه به این تقابل باور داشته باشیم مسبب اصلی این جریان، ادارهی کل نظارت و ارزشیابی معاونت سینمایی بود که در آخرین روزهای پایان سال در اقدامی بی سابقه تصمیم گرفت اکران فیلم ها را در دست بگیرد، دولتی شدن اکران فیلم ها با مخالفت جدی خانه سینما روبرو شد، اما معاونت سینمایی وزارت ارشاد بی توجه به این مخالفت ها تصمیم گرفت تا خود مشخص کند کدام فیلم در کدام سالن سینما و در چه زمانی نمایش داده شود.
فيلمهاي اكران نوروزي در حالي انتخاب شدند كه شوراي صنفي نمايش هيچ دخالتي دراين فرآيند نداشت و اداره كل نظارت و ارزشيابي معاونت سینمایی راساً اين فيلمها را مشخص كرده بود، در همین رابطه باني فيلم گزارش داد: «فيلمهاي اكران نوروز به دليل تصويب نشدن آيين نامه اكران 90 توسط وزارت ارشاد توسط اداره كل نظارت و ارزشيابي صورت ميگيرد و شوراي صنفي نمايش به دليل مصوب نشدن آيين نامه نقشي در اين رابطه ايفا نميكند.»
آیین نامه اکران نوروزی به رسم سالهای گذشته توسط خانه سینما در بهمن ماه سال گذشته در اختیار وزارت فرهنگ و ارشاد قرار گرفت اما این وزارتخانه پاسخی نداد و به واسطهی اداره کل نظارت و ارزشیابی اکران نوروزی را در دست گرفت.
برنامهریزی برای اکران نوروزی با ذوق و شتاب زدگی همراه بود، به بهانه توجه به سلیقه مخاطب عام و خاص، دو فیلم « جدایی نادر از سیمین» و «اخراجیهای 3» که از همان ابتدا پیشبینی میشد که رقابت تنگاتنگی داشته باشند در مقابل هم قرار گرفتند تا به گیشهی نوروزی رونق متفاوتی بدهند و با این تکنیک، حرف و حدیثهای که همان روزها در مورد بحران مخاطب سینما مطرح بود را بی مورد و بی اساس قلمداد کنند.
گذشته از اینها، حضور این دو فیلم متفاوت ولی پرفروش که اولی جدا از جاذبههای فنی و تکنیکی از منظری واقعگرایانه و جدی به مسائل اخلاقی میپرداخت و دومی در ادامهی دو فیلم پرفروش ساخته و مشمول قاعدهی عطف به ماسبق شده بود که پیشاپیش وعدهی دیدن یک اثر شاد و شلوغ را به هوادارانش پیشکش میکرد و همین امر دوگانه باعث شد تا جامعهی مستعد دو قطبیتی در مقابل هم قرار گرفته و فیلمهای دیگری که در ترکیب اکران نوروزی جای گرفته بودند قربانی این ماجرا شوند و سرشان بیکلاه بماند.
«زن ها شگفت انگيزند» یکی از همین فیلمهاست، مهرداد فرید کارگردان این فیلم به باشگاه خبرنگاران گفت: «امسال در اکران نوروزي امکانات نمايشي به شکلي عادلانه در ميان فيلم ها توزيع نشده است، من از شرايط اکران نوروزي به علت نبود توزيع عادلانه سالن ها از سوي معاونت سينمايي ناراضي هستم و اين موضوع به علت آن رخ داده است که کارگردان «اخراجي هاي3» به نوعي جگر گوشه مسئولان است.
به نظر میرسد اعمال برخی تبعیضهای آشکار و واضح از طرف برخی نهادهای دولتی و پیشتاز آن، رسانهی ملی در حمایت از یک فیلم بخصوص باعث شد تا موجی از موضعگیری و مقابله در برابر «اخراجیهای 3» به وجود بیاید که نمونهی واضح آن به وجود آمدن موجی جدی در فضای مجازی در جهت تحریم این فیلم بود و در حالتی افراطی و غیر اخلاقی به تکثیر نسخهی قاچاق این فیلم بیانجامد.
سازمان صدا و سیما که به عنوان یکی از مجراهای اصلی تبلیغ و معرفی فیلمهای سینمایی در حال اکران، شناخته میشود در اقدامی آشکار و با پخش تیزرهای پی در پی «اخراجیهای 3» به این جریان تبعیض و بی عدالتی دامن زد.
فريدون جيراني که در قالب برنامه هفت، اولین برنامه سینمایی تلویزیون را به عهده دارد در ابتدای اکران نوروزی قول پخش صد تيزر مساوی را به «جدايي نادر از سيمين» و «اخراجي ها3 » وعده داده بود در برابر عدم پخش نابرابر این تیزرها، به كافه سينما گفت: «این كه گفته مي شود تيزر اخراجي های3 بيشتر از جدايي نادر از سيمين پخش مي شود به من و برنامه من ارتباطي ندارد، به قولي هم كه ما داديم ربطي ندارد، بايد از مسئولين صدا سيما و مديريت فيلميران آقاي سرتيپي كه مسئول پخش هر دوي اين فيلم ها است بپرسيد. ما فقط يك قول داديم كه به آن عمل هم كرديم. بقيه اش از حيطه ما خارج است.»
مدیریت فیلمیران نیز گفت: «نبايد اين را هم فراموش كنيم كه صدا و سيما اهداف و سياست هاي خودش را دنبال مي كند و كاري كه خود مي پسندد را انجام مي دهد و اگر اخراجي ها3 تيزرهاي فراواني از شبكه هاي مختلف دارد حتما بخشي از سياستهاي مسئولين محترم صدا و سيما است.»
صرف نظر از پرداختن به سیاستهای مسئولین محترم صدا و سیما، گفته میشود که عوامل تهیه و توزیع نسخه قاچاق «اخراجی های ۳» توسط مسئولین امنیتی دستگیر شدهاند.
با اظهار خرسندی از به پایان رسیدن هرچه زودتر این ماجرا که منافع سینما را همچنان مورد تهدید جدی قرار داده و میدهد به امید روزی که سینما فارغ از خاصیتهای زودگذر سیاسی، فقط و فقط سینما باشد.