همه چیز از پایان آغاز میشود
نقدی بر فیلمی که بر دل اعضای آکادمی نشست!
فرارو- «سخنرانی پادشاه» چنان به دل اعضای آکادمی اسکار نشست که اسکار بهترین فیلم و بهترین کارگردانی و بهترین فیلمنامه و بهترین بازیگری را به انحصار خودش درآورد، بماند که چند وقت پیش همین فیلم جوایز «بفتا» که به اسکار انگلیسی معروف است را هم از آن خود کرده بود.

به گزارش سرویس فرهنگی هنری فرارو، این فیلم پر جایزه با سخنرانی الکن و رقت انگیز شخصیت محوری فیلم شروع می شود و طبق انتظار با خطابه شورانگیز همان شخصیت تمام می شود. اول و آخر فیلم درباره پادشاه ششم انگلستان است که می خواهد در عصر رادیو و زمانه صدا بر لکنت زبان خودش غلبه کند که می کند. یک داستان واقعی در قالب یک کهن الگوی روایت با تعلیق و کشش مناسب، خوش ساخت با روایتی سلیس و روان. اما...
و اما نخستین حفره فیلمنامه با ورود «لیونل» به وجود می آید، در واقع بیشتر سوخت موتور حرکتی روایت فیلم ( با توجهه به ساختار شخصیت محور فیلم) از طریق شخصیتی فرعی تامین میشود نه از طریق خود شخصیت اصلی. به عبارتی دیگر هدف غایی فیلم که غلبه شاهزاده بر لکنت زبانش در نظر گرفته شده اغلب توسط درمانگرش لیونل و یا همسر شاهزاده دنبال می شود و خود شاهزاده جز چند باری نعره زدن و فحش دادن به منظور رفع گرفتگی دیافراگم صوتیش کنش دیگری از خود نشان نمی دهد.
«لیونل» یک بازیگر شکست خوردهی استرالیایست که بعد از جنگ جهانی اول با آزمایش و خطا به درمان مشکلات گفتاری سربازان از جنگ برگشته مشغول شده و از این نمد کلاهی برای خودش بافته و کسب و کاری به هم زده است و از قضا قرار است به درمان لکنت زبان شاهزاده نیز اقدام کند.

«لیونل» چنان شخصیت مطمئن و مصممی از کار در می آید که مخاطب از خود می پرسد پس چرا در حرفهی اصلیش( بازیگری) موفق نبوده است و در تقابل با لیونل، خود شاهزاده است، با شخصیتی متزلزل و عصبی همراه با تردیدی زیرپوستی و بنیادین. چیزی نزدیک به همان چیزی که هملت هم با خودش زمزمه میکرد: بودن یا نبودن...
در اولین برخورد لیونل و شاهزاده، لیونل برای اینکه ثابت کند لکنت زبان شاهزاده جنبه عصبی دارد نه فیزیولوژیکی، از او می خواهد در حالی که از طریق هدفن به موزیک بلندی گوش می دهد متنی را بخواند، از قضا متنی که شاهزاده می خواند همین بودن یا نبودن...است.
شکسپیر زمانی که هملت را می نوشت زندگی واقعی را به مثابه یک موقعیت داراماتیک به حساب می آورد که هر بنی بشری خواسته یا ناخواسته بایستی نقشی در آن بازی کند، چه تلخ چه شیرین همه چیز فقط یک بازیست، چنین باوری مثل خود موسیقی قدرت آن را دارد تا لحظاتی هم که شده آدمی را از سلطهی منطق جدی دنیای واقعی خلاص کند.
«تام هوپر» کارگردان «سخنرانی پادشاه» تلاش می کند تا به تبعیت از سلف انگلیسی خود،شکسپیر بزرگ، حرف دلش را روان و بی لکنت زبان روایت کند که می کند، ولی به نظر می رسد از یاد می برد که چه می خواسته بگوید، شاید هم چندان برایش مهم نیست که چه بگوید به سنت هنرهای دراماتیک مهم چگونه گفتن است.
درست مثل جایی از فیلم که شاهزاده در پاسخ به دختر کوچکش که از او خواسته تا حرفهای هیتلر را برایش ترجمه کند صادقانه جواب می دهد که نمی داند او چه می گوید ولی هرچه می گوید به کنار،مهم این است که سلیس و روان سخنرانی می کند.
پادشاه ششم در اتاقی کوچک پشت میزی کوچک رو به میکروفنی کوچک نشسته و خطاب به مخاطبان وسیعی سخن می راند و انگار به جای خودش صدای اوست که به بریتانیایی کبیر و مستعمراتش سلطنت می کند، در حقیقت یک رسانه رسمی آدمی را چند میلیون برابر بزرگتر می کند.
وقتی در پایان جرج ششم موفق میشود خطابه اش را بدون لکنت و غلط از روی برگه بخواند انگار که شاخ غولی را شکسته باشد همگی به او تبریک می گویند و بعدش نمایی از چهرههای شاد و خشنود مردم معمولی را میبینیم و با همین حال و هوا برای لحظهای از یاد می بریم که پایان این خطابه در واقع آغاز و اعلام یک جنگ خانمانسوز جدی جهانیست. از یاد می بریم که ای دل غافل جناب جرج ششم هم که مثل خود هیتلر سلیس و روان سخنرانی کرد، فراموش می کنیم که هیتلر با خطابه های شورانگیز و آتشینی که داشت جهان را به آتش و خون کشید.
بماند که سال گذشته دیکتاتور دیوانهای چون معمر قذافی هم در مجمع عمومی سازمان بینالملل چنان نطق پر شر و شوری در نود و چهار دقیقه از خود به ثبت رساند که نفس مترجمش عملا برید، می گویند صدام هم سخنران قابلی بوده است.