بحران بیصدا
بازنشستههای بیپول اما خاموش
فرارو- وضعیت رفاهی دوران کهنسالی و بازنشستگی دربرخی کشورها به راحتی زمینه ساز ایجاد بحران میشود. بحران اجتماعی اخیر در فرانسه را میتوان موید این مطلب دانست. اما وضعیت این قشر جامعه در همه جا بحران ایجاد نمی کند، در ایران با وجود این که گفته میشود 80 درصد بازنشستگان زیر خط فقر هستند اما باز هم آب از آب تکان نمیخورد.
به گزارش فرارو، بازنشستگی نتیجه پایان دوران کار هر فردی است، دوره کهولت و ناتوانی، افراد پس از سالها کار انتظار دارند این دوره را با آرامش خاطر بیشتری سپری کنند، از بیمه درمانی مناسب بهره ببرند و بتوانند معاش خود و خانواده خود را با استفاده از مزایای چندین سال کار تامین نمایند.
بازنشستگی و قوانین پیرامون آن همیشه جزو جنجالی ترین مسائلی است که در یک جامعه مطرح میشود اما به نظر میرسد در ایران شرایط به گونهای دیگر است چند روز پیش گزارشی منتشر شد مبنی بر این که 80 درصد بازنشستگان زیر خط فقر قرار دارند در حالی که پیشتر گفته میشد بیش از 90 درصد زیر خط فقر قرار دارند. به هر ترتیب هر یک از این آمار صحت داشته باشد نشان دهنده وضعیت وخیم این قشر از جامعه است.
این در شرایطی است که وزیر رفاه تفسیر خاصی از خط فقر ارائه میدهد. وی معتقد است خط فقر در ایران معنایی ندارد، صادق محصولی امروز در اینباره گفت: «با توجه به فرهنگهای مختلف در کشورهای دیگر از خط فقر معانی متفاوتی برداشت میشود و این تعریف در کشور ما به دلیل مصارف در مناطق مختلف جامعه شهری و روستایی کاربرد ندارد.»
وزیر رفاه و تامین اجتماعی درباره محاسبه خط فقر در کشور در آستانه اجرای قانون هدفمند کردن یارانهها گفت: «خط فقری که کارشناسان به آن تاکید دارند انواع مختلفی را در بر میگیرد که در کشورهای مختلف متفاوت است.» این در حالی است که بسیاری از کارشناسان خط فقر را 800 هزار تومانی میدانند.
وضعیت معیشتی یکی از معظلات بازنشستگان در ایران به حساب میآید. از جمعیت پنج میلیون نفری سالمندان بیش از سه میلیون نفر آنها تحت پوشش هیچ سازمان حمایتی قرار ندارند.
از سوی دیگر در حال حاضرسازمان بازنشستگی تامين اجتماعي بيش از يك ميليون و 400 هزار بازنشسته را تحت پوشش دارد كه حداقل حقوق 80 درصد آنها 353 هزار تومان است.
عموم افراد تحت پوشش سازمان بازنشستگی با تورم بالای جامعه قادر به اداره امور خود نیستند و ناچارند در زمانی که باید به استراحت بیشتر بپردازند به کارتمام وقت بپردازند تا بتوانند از عهده هزینههای طاقتفرسای زندگی برآیند.
با وجود این وضعیت وزیر رفاه و رییس سازمان بازنشستگی کل کشور امیدوارند با اجرای طرح هدفمند کردن یارانهها وضعیت معیشتی این قشر نیز بهبود یابد. صادق محصولی در این باره گفت: «با اجرای قانون هدفمند کردن یارانهها به دنبال عدالتمحوری و استفاده بیشتر فقرا از امکانات هستیم.»
مديرعامل صندوق بازنشستگي كشوري هم در اینباره معتقد است با اجرايي شدن قانون برنامه پنجم توسعه و قانون هدفمند كردن يارانهها، وضعيت معيشتي و رفاهي مردم ارتقا مييابد.
وضعیت درمانی نیز یکی دیگر از معظلات اساسی بازنشستگان است، در حالی که تعداد بازنشستگان کشور در حال افزایش است و پیش بینی میشود در سالهای آینده این روند صعودی افزایش پیدا کند اما بسیاری از این افراد تحت پوشش بیمه های درمانی خدمات توانبخشی مناسب قرار ندارند.
هر چند که آمارهای دقیقی از وضعیت بهداشت و درمان و خدمات توانبخشی سالمندان در دست نیست، اما برخی گزارشها از وضعیت نامناسب این قشر حکایت میکند.
گفته میشود 95درصد از سالمندان نيازمند سمعك، فاقد آن هستند، 55 درصد از سالمندان نيازمند عينك، عينك نمیزنند يا فاقد آن هستند، 42 درصد از سالمندان نيازمند به دندان مصنوعي، از آن استفاده نمیكنند، 75 درصد از سالمندان نيازمندان واكر يا ويلچر، فاقد آنند.
تمام این مشکلات عمده و اساسی بازنشستگان یک طرف قضیه قرار دارد. طرف دیگر مسئله اختلافات دولت و تامین اجتماعی است که هر روز نیز عمیق تر میشود. دولت مدت ها است که بدهکاری چند میلیاردی اش را به این سازمان پرداخت نمی کند و سازمان نیز از اجرای تعهداتش به همین بهانه سرباز میزند.
بازنشستگان تامین اجتماعی مدت ها است که حقوق خود را به صورت تمام و کمال دریافت نکردهاند همین مسئله اعتراض شدید آنها را بر انگیخته و در این باره به دیوان عدالت اداری و مجلس پناه بردند. اما این اعتراض نیز تاکنون نتیجهای در پی نداشته است.
چند رو پیش بازنشستگان به دلیل آن چه که دخالت بیجای دولت در امور تامین اجتماعی میخواندند با تجمع در مقابل مجلس خواهان پایان یافتن این دخالت ها شدند.
درست یک روز پس از این تجمع رئيس كانون بازنشستگان جامعه اسلامي كارگران اعلام كرد كه بازنشستگان تامين اجتماعي به دليل بروز برخي تخلفات در تامين اجتماعي به ديوان عدالت شكايت كردهاند. در اين شكايتنامه بيشتر به وضعيت پرداخت نشدن تنها شش درصد از افزايش حقوق بازنشستگان اشاره شده است.
اين اعتراضها در شرایطی صورت ميگيرد که قرار بود تا پايان شهريورماه گذشته اين ششدرصد افزايش، به بازنشستگان پرداخت شود، اما بازنشستگان تامين اجتماعي ميگويند اين مبلغ با يكماه تاخير و آن هم بهطور ناقص پرداخت شده است.
با وجود اینکه وضعیت معیشتی بازنشستگان و قوانین پیرامون آن در تمام دنیا جزو چالش برانگیز ترین مسائل به حساب میآید، اما در ایران اینگونه نیست و اعتراض این قشر از جامعه همیشه با بیتوجهی روبه رو میشود.
قوانین بازنشستگی در ایران چه خوب و چه بد، بدون هیچ سرو صدا و حاشیهای به تصویب میرسد اما در برخی از کشورها دولت برای تصویب یک قانون در این حوزه با بحران سیاسی و اجتماعی روبه میشود. بحران اخیر فرانسه در همین راستا بود. دولت سارکوزی لایحهای را به مجلس ارائه کرد که براساس آن سن بازنشستگی افزایش می یافت، هر چند که اعتراض ها به این لایحه به جایی نرسید و دولت به خواستش رسید اما فرانسه ماهها در بحران سیاسی و اجتماعی به سر برد.