مشایی: برای تعظیم بهخدا بایدبه انسان تعظیم کنیم
پنجمين دورهي طرح ملي «ايران مرز پرگهر» روز سهشنبه، هجدهم آبانماه، در پژوهشكدهي فرهنگ و هنر جهاد دانشگاهي با حضور اسفنديار رحيممشايي ــ رييس دفتر رييسجمهور ــ و جمعي از دانشجويان پايان يافت.
در آيين پاياني طرح ملي «ايران مرز پرگهر» رييس جهاد دانشگاهي پس از خواندن پيام رييسجمهور به اين مراسم، اظهار كرد: اميدوارم اين اردوها در سالهاي آينده پرمحتواتر برگزار شوند.
محمدحسين يادگاري با اشاره به تاريخچهي كوتاهي از جهاد دانشگاهي با توجه به اهداف آن در مسائل تحقيقاتي، پژوهشي، علمي و پيگيري انقلاب فرهنگي، گفت: جهاد دانشگاهي در حيات 30 سالهي خود توانسته است، در علوم كاربردي و صنعتي و ميل به استقلال و عزت ملي براي دستيابي به اهداف جمهوري اسلامي گام بردارد و در حوزههاي آموزش، فنآوري آموزش، اشتغال و ترويج و تبليغ هنر و فرهنگ اسلامي و تحقق اهداف نظام جمهوري اسلامي حركت كند.
او يادآوري كرد: اين نهاد فرهنگي از آغاز فعاليت، تلاشهاي مستمري كرده است كه اثرگذاري آن در تعميق گرايشها و باورهاي ديني دانشجويان، تبليغ و ترويج آرمانهاي اسلامي، رشد خلاقيت و تربيت دانشجويان و ايجاد انگيزه در ميان آنها و شناخت ميراث فرهنگي و تمدن ايراني ــ اسلامي ديده ميشود.
رييس جهاد دانشگاهي ادامه داد: اين مركز توانسته است، با برداشتن گامهاي مؤثر براي توسعهي پايدار گردشگري و معرفي ميراث تمدني به دانشجويان، نقشآفريني كند كه در اين عرصه، طراحي اردوهاي دانشجويي نمادي آشكار است.
يادگاري بيان كرد: اميدوارم بهمنظور پيگيري منويات مقام معظم رهبري و نقشهي جامع علمي و مهندسي فرهنگ نظام جمهوري اسلامي، جهاد دانشگاهي بتواند گامهاي مؤثري بردارد و با روحيهي جهادي نقشآفريني كند.
در ادامهي اين مراسم، اسفنديار رحيممشايي ــ رييس دفتر رييسجمهور ــ به بحث دربارهي انسانگرايي پرداخت و به حديثي با مضمون «خدا رحمت كند فردي را كه قدر خود را شناخت» اشاره كرد و گفت: انسان اهل معامله است.
البته نميدانم حيوان اهل معامله است يا شايد هم باشد. گاهي خود ما بيآنكه كالايي را معامله كنيم، طرف معامله هستيم. اشكالي ندارد، اما بايد ديد در اين معامله، چه كسي پيروز يا مغموم است. بيداري و هوشياري پيش از معامله مهم است. انسان به ميزان شناختي كه از خود دارد، در اين معامله شركت ميكند.
او ادامه داد: تمام آفرينش كه مقدمهي خلق انسان است و بدون آن، عبث و بيهوده بهشمار ميآيد، بايد درك شود. اين كار بزرگي است، پس آن را بايد به موجود بزرگي سپرد. نخستين گام اين است كه آن موجود اين مأموريت را قبول داشته باشد و در اجراي آن، توانمند باشد و پيش از آن بفهمد كه بزرگ است.
رحيممشايي بيان كرد: ما حاشيه در مباحث و اعمال زياد ميآوريم، اما اصل ماجرا بزرگ شدن انسان است كه معمولا فراموش ميشود.
رييس دفتر رييسجمهور در ادامه گفت: هر چيز كه عزت را بهدست دهد، در منطق خدايي پسنديده است و هر چه كه عزت انسان را خدشهدار كند، مطرود است.
هر چه قيمت آدمي را بالا ببرد، پسنديده است و هر چه قيمت را پايين آورد، ناپسند است كه اين اصل است.
وي تأكيد كرد: هيچ كسي حق ندارد حقارت را براي خود و ديگران بپسندد، چون وقتي انسان حقير ميشود، بدترين بيادبي به ساحت مقدس آدمي اتفاق ميافتد. اگر كسي دنبال تعظيم خدا است، بايد دنبال تعظيم انسان باشد.
رحيممشايي افزود: هر چه كه عزت انسان را بالا ببرد، عين توحيد است. من ساعتها به اين موضوع فكر كردهام كه اين نتيجه را بهدست آوردهام.
او با بيان اينكه دين، حقيقت انسانگرايي است، اظهار كرد: وقتي اين حرفها را ميزنم، بعضيها نميدانم از سر چه، بيسوادي يا هر چيز ديگري، ميگويند مشايي اومانيسم است.
اين درست نيست، اومانيسم غربي يك بحث ديگري دارد و اشكال اين مكتب اين است كه تعريف درستي از انسان ندارد.
وي ادامه داد: مكتب اومانيسم درست ميگويد، انسان، محور است؛ اما تعريف درستي از اين انسان ندارد و شناسنامهاي كه از انسان نوشته، غلط است. وقتي با اين تعريف به اقتصاد وارد ميشود، اينطور است كه انسان هيزم اقتصاد است و در خدمت آن قرار دارد و اقتصاد براي انسان نيست.
رحيممشايي گفت: در شرق هم رگههاي بسياري براي پايين آوردن ارزش انسان وجود دارد. وقتي انسان را در پيشگاه بت ذبح ميكنند، بدترين تضاد براي انسان است و رسيدن به خدا را از گذر نفي انسان جستوجو ميكنند. درحاليكه تفكر ناب توحيدي اين است كه انسان و خدا در يك مسير هستند.
او در ادامه با اشاره به آيهاي با اين مضمون كه «نباشيد جزو آنهايي كه انسان را فراموش كردند» بيان كرد: شرط نخست كمال، روشن شدن تكليف انسان است. بايد قدر انسان شناخته شود و آدمي همهچيز را براي خود بخواهد. اين همه موانع و تفكر غلط، برگرفته از نشناختن درست انسان است. هرچه انسان بهتر شناخته شود، خدا شناخته ميشود، چون هيچ مسيري بالاتر از خدا براي شناختن انسان وجود ندارد.
رحيممشايي در اين بين، نحوهي معرفي كردن يك ماشين را مثال زد و گفت: هيچ كسي وقتي ميخواهد يك ماشين را معرفي كند، نميگويد خدا را شكر، سرعت اين ماشين 250 كيلومتر در ساعت است، چون كسي حق ندارد در مقام معرفي به پاييندست بپردازد، بلكه بايد به بالادست بپردازد، اين حق محصول است. ائمه اطهار (ع) هم وقتي به انسان نگاه ميكنند، بالادستترين را در نظر ميگيرند.
سرپرست نهاد رياست جمهوري در ادامهي سخنانش به بحث شكرگزاري پرداخت و اظهار كرد: چرا خدا مدام ميگويد شكر كنيد. اگر ما براي كسي كاري انجام دهيم، تشكر او براي ما لذتبخش است، حتا اگر چيزي در اين تشكر نباشد. براي خدا كه اين لذت هم وجود ندارد. پس فلسفهي شكرگزاري چيست. ميفرمايد اگر شكر كنيد زياد ميكنم، اگر كفر كنيد عذاب ميكنم.
وي ادامه داد: شكر، توجه دادن به نعمت است و در آن، اتفاقهاي زيادي ميافتد؛ اما اصليترين و شيرينترين آن معرفت است. كسي كه شكر ميكند، نعمت را فهميده است، معادلهي شكر معادلهي معرفت است.
رحيممشايي خواست كه اين تعبير را با بياني نرمتر عنوان كند، بنابراين گفت: اگر كسي عالم بود، شاكر هم هست و اگر كسي ايراد دارد، در بحث علم است. علم عين شكر است.
او بيان كرد: شكر، ميزان معرفت نسبت به اهميت نعمت است. بعضيها اينطور فكر ميكنند كه اگر خدا را زياد شكر بگويند، نعمتشان زياد ميشود. درحاليكه اينطور نيست، خدا كارهايش براساس سنت است. زياد كردن بر اثر شكر، معناي عالمانه دارد. شاكر واقعي كسي است كه علم و معرفت دارد و در عمل او كاربرد درست نعمت را ميتوان ديد.
رحيممشايي در ادامهي اين بحث به عنوان طرح «ايران مرز پرگهر» اشاره كرد و افزود: اگر به اين عنوان اعتقاد داريم، بايد شاكر باشيم. اگر علم و معرفت به وطن وجود داشته باشد، ديني كه به وطن داريم، احترام ما را به پرچم واميدارد.
در اين حالت، بوسيدن پرچم هم شكر است. تعظيم پرچم، تعظيم نعمتهاي الهي و تعظيم انسان است كه در واقع، براي خدا تعظيم كردهايم.
ريس دفتر رييسجمهور ادامه داد: ما تكليف داريم كه وطن خود را دوست داشته باشيم. عشق به ايران، علامت است براي داشتن آن شرط لازم است. براي دوست داشتن محتاج معرفتيم. ادعاي محبتي كه منشأ معرفت نداشته باشد، دروغ است. اين محبت اتفاق نميافتد و محبت بدون معرفت وهم است كه خطر دارد.
رحيممشايي تأكيد كرد: ايران را بايد دوست بداريم، به هزار و يك دليل. براي آنكه جان، سر، تن و جوارح ما از عشق به ايران سيراب شود. راهي نداريم جز آنكه ايران را بشناسيم. شناخت همهي زيباييها، خاطرات تلخ و شيرين، ميراث آن علم، جغرافيا، ادب، تاريخ و مردم اين سرزمين عين دين است.
در ادامهي اين مراسم، منوچهر جهانيان ــ دبير طرح ملي «ايران مرز پرگهر» ــ بيان كرد: با توجه به كمبود بضاعتها و محدوديتها در مركز گردشگري جهاد دانشگاهي، با توجه به اهداف اين طرح توانستيم گامهاي مهمي را برداريم و اردوها را بهگونهاي طراحي كرديم كه دانشجويان علاوه بر آشنايي با ميراث فرهنگي و جاذبههاي طبيعي، توانمنديهاي اقتصادي و صنعتي اين سرزمين را فراگيرند.
او ادامه داد: دانشجويان علاوه بر شناخت آثار، ايدهها و طرحهاي جديدي را به مراكز صنعتي و اقتصادي ارائه كردند كه اكنون در اختيار مسؤولان و متوليان است.
جهانيان توضيح داد: در پنجمين دورهي طرح ملي «ايران مرز پرگهر» 20هزار دانشجو در قالب 430 اردو حضور داشتند و نسبت به گذشته، 70 درصد رشد حاصل شد. از اين ميان، 78 درصد دانشجويان متناسب با رشتهي تحصيلي خود در اردوها شركت كردند، 82 درصد تكرار اردو داشتند، 80 درصد متناسب با اهداف آموزشي، 90 درصد براي آشنايي با ميراث فرهنگي و 91 درصد براي تقويت روحيهي خودباوري در اين اردوها حضور داشتند و در مجموع، 92 درصد از دانشجويان از اين طرح اعلام رضايتمندي كردند.
دبير طرح ملي «ايران مرز پرگهر» در پايان از رييس جهاد دانشگاهي خواست كه با حمايت او، دور ششم اين طرح از امروز آغاز شود.
در ادامهي اين مراسم، موسويزاده ــ مشاور مديرعامل شركت نفت و گاز پارس ــ، اسدالله عباسي ــ رييس فراكسيون گردشگري مجلس ــ و مستكين ــ معاون فرهنگي دبيركل سازمان يونسكو در ايران ــ سخناني با موضوع تقويت اين طرح دانشجويي مطرح كردند.
در پايان مراسم اختتاميه، با حضور رحيممشايي، يادگاري، عباسي، جهانيان و مستكين از كتاب «گردشگري، منابع آبي و فصلنامهي خليج فارس» رونمايي شد و رحيممشايي در يكي از كتابها متني را به يادگار نوشت.