سرانجام مناقشه دولت و هیات موسس دانشگاه آزاد
پایان ماجرا
فرارو- مقام معظم رهبری روز گذشته در نامهای به محمود احمدینژاد رییس شورای عالی انقلاب فرهنگی و آیتالله هاشمی رفسنجانی رییس هیئت امنای دانشگاه آزاد وقف دانشگاه آزاد را صیحح ندانستند و خواهان اصلاح دو بند از اساسنامه جدید دانشگاه آزاد شدند.
به گزارش فرارو، وقف دانشگاه آزاد اسلامی و تغییر اساسنامه آن از سوی شورای عالی انقلاب فرهنگی در چند ماه اخیر موضوع مناقشه دولت و هیئت موسس این دانشگاه شده بود. مناقشهای که حاشیه های فراوانی نیز داشت. (عاقبت دانشگاه آزاد چه میشود؟ را در اینجا بخوانید)
هیئت موسس دانشگاه آزاد 7 شهریور ماه 88 بیانیهای صادر کرد که در آن اعلام شده بود که صیغه وقف این دانشگاه جاری و اموال آن وقف شده است.
این مسئله با مخالفت شدید شورای عالی انقلاب فرهنگی و دولت مواجه شد؛ سازمان اوقاف نیز در این باره اعلام کرد افرادي كه اموال دانشگاه آزاد را وقف كرده اند ابتدا بايد ثابت كنند اين اموال، اموال شخصي آن هاست سپس وقف كنند. در همان روزها شوراي عالي انقلاب فرهنگي در پي اقدام دانشگاه آزاد موضع گيري و اعلام كرد كه وقف اموال دانشگاه آزاد بدون مصوبه شوراي عالي انقلاب فرهنگي اعتبار ندارد.
مخالفتها با وقف دانشگاه آزاد ادامه داشت تا این که در اردیبهشت ماه سال جاری شورای انقلاب فرهنگی اساسنامه دانشگاه آزاد را اصلاح کرد و به گونهای اداره این دنشگاه را به صورت مشترک به دولت و هیئت موسس سپرد.
در حالي كه كشمكش ميان شوراي عالي انقلاب فرهنگي و مسئولان دانشگاه آزاد درباره اجراي اساسنامه جديد و مباحث مربوط به وقف اموال دانشگاه آزاد بالا گرفته بود، رهبر معظم انقلاب در دو نامه جداگانه به آقايان هاشمي رفسنجاني رئيس هيئت موسس دانشگاه آزاد و محمود احمدي نژاد رئيس شوراي عالي انقلاب فرهنگي مباحثي را در خصوص وضعيت دانشگاه آزاد و حل مسائل پيش آمده مطرح كردند.
ايشان در اين نامهها خواستار توقف موقت اجراي اساسنامه اصلاح شده اين دانشگاه براي رفع برخي ابهامات حقوقي و قانوني شدند و هيئت مؤسس دانشگاه آزاد را نيز از تصرف مبني بر وقف اموال اين دانشگاه منع كردند.
رهبر معظم انقلاب همچنين بررسي امكان شرعي و قانوني وقف اموال دانشگاه آزاد را نيز به هيئتي از متخصصان فقهي و حقوقي سپردند كه آيتالله آملي لاريجاني رئيس قوه قضائيه سرپرستي آن را بر عهده داشت.
در حالی که هنوز ماجراها ادامه داشت چندی پیش محسني اژهاي سخنگوي آيتالله آملي لاريجاني رئيس قوه قضائيه و «سرپرست هيئت حقوقي و فقهي رسيدگي به وقف اموال دانشگاه آزاد» خبر از اعلام نظر اين هيئت به رهبر معظم انقلاب داد و آيت الله صادق آملي لاريجاني هشتم مهر ماه در حاشيه بيست و يكمين گردهمايي شوراي سياست گذاري ائمه جمعه سراسر كشور در واكنش به سخنان آیتالله هاشمی رفسنجانی اعلام كرد وقف دانشگاه آزاد از ابتدا كار باطل و اشتباهي بوده است.
اظهارنظر رئيس قوه قضائيه در پاسخ به اظهارات آقاي هاشمي رفسنجاني بود كه چند روز قبل از آن، اعلام كرده بود وقف دانشگاه آزاد با فتوای 4 مجتهد انجام پذيرفته و خدا اجازه نمیدهد اين وقف باطل شود. (مناقشهای فقهی یا سیاسی؟ را در اینجا بخوانید)
تقاضای رهبری برای اصلاح دو بند اساسنامه جدید
در این شرایط روز گذشته مقام معظم رهبری طی نامهای به محمود احمدینژاد و آیتالله هاشمی با اشاره به ماموریت هیئت فقیه تعیین شده در اینباره اعلام کردند که وقف دانشگاه آزاد از نظر فقیهی و حقوقی صحیح نیست.
اما ایشان در نامه خود خواستار اصلاح دو بند اساسنامه جدید دانشگاه ازاد نیز شدند که کمتر مورد توجه رسانهها قرار گرفته است.
در نامه مقام معظم رهبری آمده است: «با توجه به ماهيت غيرخصوصي و غيردولتي دانشگاه آزاد اسلامي، لازم است بندهاي 5 و 10 مصوبه جديد شوراي عالي انقلاب فرهنگي در مورد اساسنامه آن دانشگاه مورد بررسي مجدد قرار گرفته و اصلاح شود.»
بندهای مورد نظر حضرت آیت الله خامنهای در اساسنامه دانشگاه آزاد جزو مهمترین بندهای اسانامه جدید به حساب میآید.
در بند پنجم این اساسنامه آمده است: «دانشگاه مؤسسهاي است عمومي و غيردولتي و اموال آن بعنوان اموال عمومي محسوب ميشود. هيچ يك از اعضاي هيأت مؤسس، هيأت امناء ، مديران و ديگر اركان و مسئولين دانشگاه هيچ گونه حق مالكيت و حق انتفاع شخصي از اموال مزبور را ندارند و اموال و منافع مزبور منحصراً با رعايت مفاد اين اساسنامه و مقررات حاكم و با رعايت مصلحت دانشگاه، صرف هزينهها و پيشرفت و توسعة فعاليتهاي دانشگاه خواهد شد.»
اما بند دهم نیز که مورد نظر رهبر انقلاب است درباره ترکیب اعضای هیئت امنا است، براساس تصویب شورای عالی انقلاب فرهنگی ترکیب اعضای هیئت امنای دانشگاه آزاد به این شکل باید تغییر پیدا کند:
1ـ پنج نفر از اعضاء هيئت علمي تمام وقت دانشگاهها در مرتبه دانشياري و يا بالاتر به پيشنهاد و تصويب شوراي عالي انقلاب فرهنگي.
2ـ چهار نفر از اعضاي هيئت مؤسس كه حتماً يك نفر از آنها روحاني باشد.
3ـ وزراي علوم، تحقيقات و فناوري و بهداشت، درمان و آموزش پزشكي و يا نمايندگان آنها.
4ـ رئيس نهاد نمايندگي مقام معظم رهبري در دانشگاهها يا معاون وي.
5 ـ رئيس دانشگاه (دبير هيئت امناء).
با توجه به این ترکیب نفوذ دولت در دانشگاه ازاد افزایش مییافت.
اما این بند سه تبصره هم دارد که به این شرح است:
تبصره1ـ مدت عضويت هيئت امناء چهار سال بوده و در اولين جلسه از بين اعضاء يك نفر به رياست هيئت انتخاب ميشود.
تبصره2ـ در صورت استعفاء هر يك از اعضاء هيئت امناء يا فوت يا بركناري يا ناتواني و يا هر علت ديگر، جايگزين او طبق مقررات اين اساسنامه و براي باقيمانده مدت دوره انتخاب خواهد شد.
تبصره3ـ احكام اعضاء هيئت امناء با امضاء رئيس هيأت مؤسس صادر خواهد شد.
با وجود اینکه بسیاری از رسانهها به موضوع رد وقف دانشگاه آزاد در نامه مقام معظم رهبری توجه کردهاند اما نباید از اهمیت نظر ایشان درباره اصلاح دو بند مذکور نیز گذشت.