سرنوشت پدافند اس۳۰۰
روسها: نمیدهیم
فرارو- روسیه سیستم پدافند هوایی اس300 را به ایران تحویل نمیدهد چرا که روسها مدعی شدهاند که این سیستم تحت تحریم های شورای امنیت سازمان ملل علیه ایران قرار دارد. رییس ستاد کل نیروهای مسلح روسیه با اعلام این خبر گفت: «تصمیم گرفته شده است که سیستم اس-300 به ایران تحویل داده نشود. این سیستم قطعا تحت تحریم است.»
به گزارش فرارو، ماجرای عرضه سیستم دفاع موشکی اس 300 به ایران که در چند سال اخیر به یکی از چالشهای بنیادین روابط تهران- مسکو تبدیل شده است به سال 2005 باز می گردد.
در آن سال براساس توافق ایران و روسیه مقرر شد که مسکو در بعد همکاریهای نظامی و دفاعی میان دو کشور موشکهای اس 300 را که توانایی ردیابی 100 هدف را به طور همزمان در آسمان دارد تحول تهران دهد اما این وعده تا امروز به دلایل مختلفی عملی نشد و به نظر میرسد که دیگر عملی نخواهد شد.
نیکلای ماکاروف رییس ستاد کل نیروهای مسلح روسیه امروز با اعلام این که روسیه به ایران اس300 نمیدهد، در باره این که آیا این قرارداد لغو شده است توضیح داد باید ببینیم. این بستگی به عملکرد ایران دارد.
روسیه دلیل این اقدام را تصویب قطعنامه شورای امنیت علیه ایران دانست و گفت: «تصمیم گرفته شده است که سیستم اس-300 به ایران تحویل داده نشود. این سیستم قطعا تحت تحریم است.»
ماكاروف با بیان این که ما تابع قوانين بينالمللي هستيم و قانون بينالمللي توقف عرضه را دستور ميدهد، تاکید کرد که این تصمیم مقامات بود که پروسه تحویل متوقف شود و ما آن را اجرا می کنیم.
در همان زمان گمانهزنی درباره این که آیا اس300 مشمول این تحریمهای میشود آغاز شد. ایران معتقد بود که این تحریم ها سامانه اس300 را در بر نمیگیرد. از طرف دیگر در ابتدا روسیه نیز همین اعتقاد را داشت.
در خردادماه و پس از تصویب قطعنامه وزیر امور خارجه روسیه گفت که این سیستم مشمول تحریمها نمیشود. سرگی لاوروف اظهار کرد که منافع روسیه عملا تحت تاثیر مصوبه شورای امنیت سازمان ملل متحد در مورد تحریم علیه ایران قرار نخواهد گرفت.
اما پس از مدت کوتاهی رسانههای روسی به نقل از منابع آگاه اعلام کردند سیستم پدافند هوایی اس-300 مشمول تحریمهای قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل متحد میگردد.
پس از تصویب قطعنامه علیه ایران اظهار نظر مقامات نظامی و امنیتی کشورمان نشان از نارضایتی درقبال بدقولی روسها داشت هر چند که این نارضایتی در سال گذشته بارها عنوان شده بود.
در این میان اخباری نیز درباره تحویل اس300 از طریق بلاروس به ایران منتشر شد که البته این مسئله از سوی بلاروس تکذیب گردید.
14مرداد ماه "ولادیمیر لاورنیوک" سخنگوی رسمی کمیته دولتی صنایع نظامی بلاروس گزارش منتشره در رسانه های گروهی در اینباره را رد کرد و گفت که بلاروس سیستم پدافند هوایی اس ـ 300 و اجزای آنرا به ایران تحویل نداده است.
در همان گیرو دار تائید و تکذیبها بود که سردار وحیدی اعلام کرد روسیه موظف به تحویل "اس-300"است.
وزیر دفاع ایران با بیان اینکه طبق قرارداد از طریق مبادلات بانکی مبلغی برای خرید سیستم های پدافند موشکی "اس-300" هزینه شده است و روسیه موظف به تحویل این سیستمها است، تاکید کرد که مسکو هنوز درباره تحویل اس 300بعد از صدور قطعنامه اظهار نظر نکرده است.
وی تاخیر روسیه در تحویل این موشک را یک سال عنوان کرد و افزود روسها یک تکلیف قراردادی دارند که ایران طبق مفاد قرارداد از آنها مطالبه دارد. با این حال مقامات ارشد روسیه در تمام این مدت سعی کردند در اینباره سکوت کنند.
تندترین انتقاد به روسیه
اما تندترین انتقادات به بدقولی روسها از جانب ایران در سال گذشته رقم خورد. سرلشگر فیروز آبادی در آبان ماه 88 عنوان کرد که روسیه شش ماه از تحویل اس300 به ایران تخطی کرده است.
رئیس ستاد کل نیروهای مسلح در خصوص تعاملات تسلیحاتی ایران و روسیه اظهار گفت: «آیا استراتژیستهای روسیه اهمیت ژئوپولتیک ایران را در امنیت روسیه در نظر نمیگیرند، چرا بایستی موشکهای دفاعی اس-300 که با تفاهم دو دولت برای اقدامات دفاع از ایران مورد توافق قرار گرفته است، مجوز ارسال دریافت نمیکند و بیش از 6 ماه است از وقت تحویل آنها از طرف روس تخطی شده است.»
وی تاکید کرد که ما از دوستان روس در همسایه شمالی گله داریم و امیدواریم این یادآوری دوستان روسی را به تسریع در تحویل مورد قرارداد تشویق کند.
پس از این اظهارات بود که روسیه از پایبندی خود به عرضه اس300 به ایران خبر داد. لاوورف در آن زمان اظهار کرد روسیه به این قرارداد عمل می کند.
با این موضع گیری سفیر ایران در مسکو از تحویل این سامانه دفاعی تا دی 88 خبرداد. وی در آبان ماه سال گذشته گفت که علیرغم فشارهای ایالات متحده امریکا و اسراییل، جمهوری اسلامی انتظار دارد، روسیه ظرف دو ماه آینده سامانه پدافندی اس-۳۰۰ را به ایران تحویل دهد.
اما با این وجود این اتفاق رخ نداد و روسهای بدقول باز هم به این رویهی خود ادامه دادند. به نظر میرسد با اظهارات امروز رییس ستاد کل نیروهای مسلح روسیه باید دیگر عطای اس300 را به لقایش سپرد هر چند که وی درباره لغو این قرارداد توضیح دقیقی ارائه نکرده است.