آگاه
کد خبر: ۵۳۸۳۴

چرا مصرف گوشت قرمز کاهش یافته است؟


ماه مبارک رمضان در حالی از پنجشنبه هفته جاری آغاز می‌شود که مردم این روزها در تب و تاب خرید از بازار برای تامین محصولات مورد نیاز خود هستند و گرانی موجب تغییر گرایش مردم از مصرف گوشت قرمز تولید داخل به گوشتهای وارداتی شده است.

مطابق آمار منتشره از سوی مرکز آمار ایران، مصرف سرانه گوشت قرمز به دلیل شرایط نامناسب بازار این محصول در چند هفته اخیر کاهش یافته است. نگاهی به سالنامه آماری مرکز آمار ایران در سالهای گذشته نشان می دهد که در طول 7 سال گذشته، سرانه مصرف گوشت قرمز در کشور 7 کیلوگرم کاهش یابد.

این درحالی است که تا به حال هیچ مرجع قانونی و نهاد رسمی از دل دولت و مجلس، آمار و ارقامی را مبنی بر نیاز سالانه مردم به گوشت قرمز عنوان نکرده اند و هرآنچه گفته شده، مربوط به سرانه مصرف گوشت در کشور بوده است در حالی که بین سرانه مصرف و نیاز مصرف، ‌اختلاف فاحشی وجود دارد.

در واقع نیاز یعنی اینکه یک فرد برای تامین غذا و مواد مورد نیاز بدن خود، اقدام به مصرف کالایی کند و دستگاههای مرتبط با سلامت و بهداشت مردم این رقم را تعیین کنند که یک فرد برای تامین نیاز غذایی خود، به چه میزان گوشت قرمز در طول یک روز و یک سال باید مصرف کند. در حالیک ه مصرف سرانه، یعنی اینکه چه میزان گوشت در طول یکسال مصرف شده است.

آمارهای منتشر شده از سوی مرکز ملی آمار در سالنامه آماری نشان می دهد که در سال 1380، متوسط مصرف گوشت قرمز از سوی یک خانوار شهری 47 کیلوگرم بوده است در حالی که این خانوار در سال 1387 معادل 40 کیلوگرم گوشت مصرف کرده است.

آمارهای فائو در گزارشات رسمی این سازمان نشانگر این است که ایران نسبت به برخی از کشورهای اروپایی و آمریکایی که در آنها توجه ویژه ای به سبد خوراکی مردم می شود، کمترین مصرف گوشت قرمز را داشته است؛ به این معنا که براساس آمار فائو، مصرف سرانه گوشت در آمریکا 45 کیلوگرم، استرالیا 40 کیلوگرم و کاناد 32 کیلوگرم بوده است، در حالی که ایران تنها مصرف سرانه ای معادل 14.5 کیلوگرم در سال به ازای هر نفر داشته است.

بنابراین در سال 87 که بنا به آمار مصرف گوشت قرمز نسبت به سال 80 معادل 7 کیلوگرم کاهش داشته است، باز هم سرانه مصرف گوشت قرمز در حد استانداردهای جهانی نیست. بنابراین کاهش مصرف به خاطر توجه دولت، مجلس و سایر دستگاههای مرتبط با موضوع سلامت به مبحث امنیت غذایی نبوده است؛ بلکه شاید فقر را بتوان مسبب اصلی این موضوع دانست.

از سوی دیگر، سالنامه آمار مرکز آمار ایران گویای این واقعیت است که در سال 87، یک خانوار شهری به طور میانگین در دهک اول 8.8 کیلوگرم گوشت قرمز در سال مصرف کرده است، همین خانوار در دهک پنجم در همان سال مصرفی معادل 33.6 کیلوگرم داشته است و در نهایت در دهک دهم درآمدی، مصرف یک خانوار شهری در همین سال معادل 92.8 کیلوگرم بوده است که این خود نشانگر اختلاف طبقاتی فاحش میان طبقات مختلف مردم است.

براساس برآوردهای وزارت جهاد کشاورزی میزان تولید گوشت قرمز 900 تا 950 هزار تن در سال است. از سوی دیگر، ‌در سه سال مذکور صادرات دام زنده نیز از کشور صورت گرفته است به طوریکه در سال 86، میزان واردات دام زنده 5 هزار و 854 تن بوده در حالی که حدود 49 هزار تن صادرات صورت گرفته است.

در سال 87 نیز میزان صادرات 56 هزار تن بوده و تنها 6 هزار تن واردات انجام پذیرفته است و در سال 88 نیز 26 هزار تن دام زنده صادر و 19 هزار تن وارد شده است. بنابراین طی سه سال گذشته، صادرات دام زنده همواره نسبت به واردات بیشتر بوده است.

البته ممکن است تمرکزی هم بر بحث واردات گوشت قرمز منجمد وجود داشته باشد. در این مورد باید گفت که آنچه که به عنوان واردات گوشت قرمز منجمد به کشور صورت گرفته به ترتیب در سالهای 86، 87 و 88 به ترتیب معادل 62 هزار تن، 73 هزارتن و 105 هزار تن بوده است.

با تمام موارد مذکور و لحاظ کردن تولید داخلی، واردات منهای صادرات، این مصرف کنندگان گوشت قرمز بوده اند که به صورت میانگین هر نفر 14.5 کیلوگرم مصرف گوشت قرمز داشته اند که اگر بخواهیم خود را با کشورهای دنیا مقایسه کنیم، نه تنها واردات بیش از حدی صورت نگرفته است بلکه نیاز به واردات در کشور همچنان وجود دارد.

نکته دیگر این که در صورت پذیرش انجام واردات بی رویه قطعا این واردات باید تاثیر نامطلوبی بر تولید کنندگان گوشت و نهایتا بازار مناسبی برای مصرف کنندگان ایجاد نماید.

در واقع در سال 86،‌ میانگین قیمت نهاده های دامی (و جو به عنوان شاخص آن)، 2 هزار و 564 ریال بوده است؛ در حالی که هر کیلوگرم گوشت قرمز برای مصرف کننده 5 هزار و 905 تومان بوده است.

قیمت جو یا نهاده های دامی، نشانگر این است که یک تولیدکننده،‌ مواد اولیه را به چه قیمتی می خرد و محصول نهایی که همان دام است را به چه قیمتی می فروشد.

در سال 88، قیمت جو به عنوان شاخص نهاده های دامی به 2 هزار و 365 ریال رسیده است که 14 درصد کاهش نسبت به سال 86 را نشان می دهد، در حالیکه قیمت گوشت قرمز در همین سال به ازای هر کیلو، 9 هزار و 382 تومان بوده است.

یعنی علیرغم بهای تمام شده مواد اولیه کاهش داشته است، اما قیمت محصول نهایی به شدت افزایش داشته است. این نسبت در تیرماه سال 89 نیز مشاهده می شود.

قیمت جو در تیرماه سال 89، نسبت به سال 88 کاهش داشته و به 2 هزار و 363 ریال رسیده است، در حالیکه گوشت قرمز از 9 هزار و 538 تومان به 12 هزار و 500 تومان رسیده است. لذا عملا علیرغم کاهش قیمت نهاده های دامی و به نوعی بهای تمام شده کالا، قیمت محصول همچنان بالا بوده که نشان از بهبود نسبی شرایط تولیدکنندگان در کشور بوده است.

ارسال نظرات
خط داغ