الله کرم، کوی و کهریزک و عملکرد لیبرالی احمدینژاد
حسين الله اكرم، فعال سياسي نام آشناي دهه هفتاد كه پس از چند سال حضور در منطقه بالكان اروپا به عنوان «ديپلمات نظامي» و دور بودن از تحولات سياسي داخلي، به كشور بازگشته است؛ در گفتوگويي پنج ساعته با ايسنا، گذشته، حال و آينده سياسي كشور را از دريچه عقايد و افكارش تشريح كرد.
الله كرم كه از منتقدان معروف و جدي اصلاحطلبان و دوران معروف به اصلاحات است، بسياري از مشكلات كنوني در فضاي فعاليت سياسي دانشجويان و جنبش دانشجويي را ناشي از اشتباهات دوران اصلاحات ميداند.
حسين الله كرم موضوع «لباس شخصيها» و «عوامل خودسر» را اينگونه تحليل كرد: «هرگاه شاهد درگيري باشيم بايد به دنبال جريانات خودسر و نفوذي بگرديم. در جريان 8 سال اصلاحات از آنجا كه جريان اصلاحات از 18 گروه ناهماهنگ تشكيل شده بود، نيازبه غيريت سازي به عنوان اصل انسجام دروني در اين گروه وجود داشت و به نظر ميرسد كه درگيريها را در آن دوران جريان نفوذي و به دنبال آن جريان خودسر ايجاد ميكردند. وضعيت كنوني بهخصوص از يك سال قبل تاكنون به ما نشان ميدهد كه اغتشاشگران به دنبال ثباتزدايي هستند تا نظام سياسي را وادار به پذيرش ابطال انتخابات كنند. تاكتيك اين جريانها ميتواند خودزني سياسي باشد تا به استراتژي ثباتزدايي دست پيدا كند.»
او در همين زمينه همچنين ميگويد: «نيروهاي نفوذي و خودسر به دوران 8 ساله اصلاحات برميگردد و در وضعيت كنوني ما چنين مطالبي نداريم. در همان زمان نشستي با حضور جريان چپگراي استحاله شده و حتي گروههاي ملي و مذهبي و نهضت آزادي با حضور بنده در اين مركز برگزار شد و من به بحث لباس شخصيها در 15 مورد پرداختم كه 12 مورد آن به جريان حزباللهي برنميگشت. ضمن اينكه تحليل من بر اين است كه گروههاي 18 گانه اصلاحطلب به منظور انسجام دروني نيازمند به غيريت سازي داشتند كه بخشي از آن نسبتهايي است كه به گروههاي حزباللهي داده ميشد.»
الله كرم همچنين درباره عملكرد نيروهاي حزباللهي در شرايط امروز كشور ميگويد: «استراتژي حضور در صحنه با كاركرد خاص خود در دوران سازندگي و اصلاحات از سوي جريان حزبالله قابل قبول بود، ولي ادامه آن با همان كاركرد نميتواند در حال حاضر مورد قبول باشد. از اين رو شما ديگر شاهد راهپيمايي اعتراضآميز ويژهاي نسبت به وضعيت داخل كشور نيستيد مگر نسبت به سران فتنه كه عملكرد آنها در راستاي دشمن بيروني نظام ارزيابي ميشود، درنهايت ميتوان كاركرد گروههاي حزباللهي را يك كاركرد فرهنگي و سياسي ارزيابي كرد، كه اينها به هيچ وجه قابل جدا شدن از هم نيستند.»
الله كرم درعين حال مباحث مطرح شده از سوي احمدينژاد درباره حجاب را احتمالا ناشي از« نگاه به چشمانداز سياسي آينده» ميداند و ميگويد:« هيچ فرد و گروهي بدون علاقه به آينده سياسي نخواهد بود؛ به طوري كه شما از آقاي احمدينژاد مطالبي در مورد دولت آينده شنيدهايد كه بايد مثلا داراي سرعت بيشتر و انقلابيتر از دولت وي باشد يا خواهد بود ؛ از اين رو ميتوان اين موضعگيريها را نه تنها تحت تاثير مسائل سياسي و اجتماعي كنوني دانست، بلكه متاثر از چشماندازي براي آينده نيز برشمرد.»
گزیده اظهارات الله کرم به شرح زیر است:
الله کرم کجاست؟
1- در سه سال گذشته ديپلمات نظامي در منطقه بالكان بودم درحال حاضر مشغول تحقيق درمورد مسائلي كه بين دو كشور اسلوني و كروواسي در درياي آدرياتيك درحال رخ دادن است، هستم و در واقع اختلاف آنها را در مورد آبهاي داخلي و بينالمللي بررسي ميكنم. تحقيقي كه درحال انجام است ميتواند در مورد درياي خزر بين ايران و چهار كشور ديگر موثر باشد. هدف من از انجام اين تحقيق ارائه رساله در اين ارتباط به صورت علمي و كسب درجه دكتراي روابط بينالملل است.
2- درحال حاضر درحال تحقيق و تحليل در مورد موضوعي كه اشاره كردم در دانشگاه پيام نور هستم و در دانشگاه امام حسين(ع) نيز به تدريس علوم استراتژيك مشغولم و روزهاي آخر تدريس اين علوم را ميگذارنم.همچنين عضو هيات علمي پاره وقت دانشكده علوم سياسي واحد تهران مركز دانشگاه آزاد نيز هستم كه از مهرماه در اين دانشگاه در حوزه انديشه سياسي غرب به تدريس خواهم پرداخت در واقع داراي دكتراي مديريت استراتژيك و علوم سياسي و مشغول كار تحقيقي در چارچوب كسب درجه دكتراي روابط بين الملل هستم.
وقایع کوی دانشگاه 88
3- تا آنجا كه من مسائل را دنبال كردهام شاهد اين هستم كه اين موضوع همچنان در حال تحقيق و بررسي و رسيدگي است.البته به وضعيت سران فتنه نيز هنوز رسيدگي نشده است. من فكر ميكنم برخوردي كه در كوي و زندان كهريزك و امثال آن ايجاد شده با بررسي وضعيت سران فتنه به نتيجه برسد، چراكه تمام مسائل از تهمتها و دروغهايي كه سران فتنه به وجود آوردند، ايجاد شد، دروغ بزرگ تقلب و تهمت بزرگ تر تجاوز، هركدام به تنهايي ميتواند منشأ اين مسائل از جمله مسائل به وجود آمده در كوي باشد و اميدواريم با محاكمه آنها اين مسائل روشن شود.
4- از آنجا كه تمام اين حوادث بعد از دروغ بزرگ تقلب رخ داد، من معتقدم كه براي روشنتر شدن اين مسائل كه شما به آن اشاره كرديد بايد محاكمه سران فتنه صورت بگيرد؛ زيرا يك تئوري معتقد است كه اغتشاشات قبل از انتخابات طرحريزي شده بود و بر همين اساس نوعي سازماندهي گلدكوئيستي ميان طرفداران جريان سبز به وجود آمد و از آنجا كه اين سازماندهيها براساس نيروهاي اجتماعي صورت گرفت، اين نيروهاي اجتماعي با هماهنگي و يا بدون هماهنگي سازمانهاي بالاتر ميتوانند دست به برخي از اعمال بزنند. از اين رو به نظر ميرسد كه با محاكمه سران فتنه بتوان قضاوت بهتري در اين ارتباط كرد.
حمله به بیوت مراجع
5- از آنجا كه استراتژي نيروهاي حزباللهي همواره حضور در صحنه و ابراز ديدگاههاي خود بوده است، هرگاه ما شاهد درگيري باشيم بايد به دنبال جريانات خودسر و نفوذي بگرديم. در جريان 8 سال اصلاحات از آنجا كه جريان اصلاحات از 18 گروه ناهماهنگ تشكيل شده بود، نيازمند به غيريت سازي به عنوان اصل انسجام دروني در اين گروه وجود داشت و به نظر ميرسد كه درگيريها را در آن دوران جريان نفوذي و به دنبال آن جريان خودسر ايجاد ميكردند. وضعيت كنوني بهخصوص از يك سال قبل تاكنون به ما نشان ميدهد كه اغتشاشگران به دنبال ثباتزدايي هستند تا نظام سياسي را وادار به پذيرش ابطال انتخابات كنند. تاكتيك اين جريانها ميتواند خودزني سياسي باشد تا به استراتژي ثباتزدايي دست پيدا كند. از اين رو حمله به خانه آيتالله نوري همداني و آقايان صانعي و منتظري را در اين چارچوب ارزيابي ميكنم و از اين رو معتقدم نيروهاي امنيتي بايد در اين زمينه بيشتر فعال باشد و اين موضوع را مورد پيگيري قرار دهند.
بحث حجاب و عملکرد لیبرالی احمدی نژاد
6- ليبرال از ليبرو گرفته شده و به مفهوم آزاد است كه در چارچوب ارزشهاي سكولاريستي قابل تعريف است و اين مفهوم مطمئنا در دولت كنوني جايي ندارد. در اين مورد بايد توجه كرد كه آقاي هرندي و حسيني وزير قبلي و كنوني فرهنگ و ارشاد اسلامي از افراد ارزشي جامعه و هيات دولت هستند و از اين رو به نظر ميرسد طرح مباحثي تحت عنوان نگاه فرهنگ ليبرال در دولت كنوني يك كاركرد سياسي بيشتر نيست. ضمن اينكه همه ميدانيم كه اصلاحات فرهنگي يك شبه رخ نميدهد و نياز به تغييرات ساختاري زيادي حتي در دولت كنوني ميباشد. درمورد سخنان اخير رييسجمهور در مسالهي حجاب و عفاف بايد عرض شود كه اين قرائتها نشان ميدهد جوامع نيازمند به حضور ولايت فقيه در حكومت هستند تا از قرائت ولايي خارج نشوند.
7- جامعه كنوني ما به لحاظ برخورداري از آزاديهاي سياسي و اجتماعي از قرائتهاي گوناگوني برخوردار است، اما قرائتي ميتواند اجرا شود كه از جايگاه قانوني برخوردار باشد. از آنجا كه بحث حجاب و عفاف ريشهي ديني دارد، به كارشناس ديني نياز داشته و از آنجا كه حكومت ما يك حكومت ديني است ولايت فقيه اين قرائتها را به سوي قرائت اصلي هدايت ميكند.بايد توجه داشت رهبري وقتي در موضوعي وارد ميشود كه برداشت از قانون از مدار خود خارج و به اختلافات سياسي دچار شده باشد، به نظر ميرسد بحث آقاي احمدينژاد در مورد حجاب و عفاف تحت تاثير برخوردهاي سياسي و اجتماعي موجود بوده است و چشماندازي به آيندهي سياسي دارد.
8- هيچ فرد و گروهي بدون علاقه به آيندهي سياسي نخواهد بود؛ به طوري كه شما از آقاي احمدينژاد مطالبي در مورد دولت آينده شنيدهايد كه بايد مثلا داراي سرعت بيشتر و انقلابيتر از دولت وي باشد يا خواهد بود ؛ از اين رو ميتوان اين موضعگيريها را نه تنها تحت تاثير مسائل سياسي و اجتماعي كنوني دانست، بلكه متاثر از چشماندازي براي آينده نيز برشمرد.
9- گرچه معتقدم نبايد با اين سرعت وارد مسائلي شد كه به سه سال آينده بستگي دارد، اما از ساختارها و سازمانهاي سياسي نميتوان انتظار داشت به طراحي آينده سياسي خود نپردازند؛ از اين رو ضمن اينكه معتقدم قرائت احمدينژاد از حجاب و عفاف يك ديدگاه شخصي است، امكان دارد اين نگاه و قرائت تحت تاثير مسائل اجتماعي و سياسي كنوني نيز بيان شود؛ البته ممكن است برخي آن را چشماندازي براي آينده سياسي بدانند و در چارچوب « پوتين - مدودف» ارزيابي كنند كه اين نيز امكانپذير است.
فضای سیاسی
10- فضاي سياسي كشور پس از يك سال اخير به سوي آرامش و ثبات پيش رفته است و اين ثبات و آرامش از لحاظ سياسي به خروج هرچه بيشتر ايران اسلامي از انزواي سياسي در جهان منجر شده است. فضاي سياسي داخلي كشور طي هشت ماه پس از انتخابات رياستجمهوري دهم از 22 خرداد 88 تحت تاثير اردوكشي خياباني و اغتشاش ناشي از اظهارات دروغين آقايان موسوي و كروبي پيرامون تهمت و تقلب در انتخابات و تجاوز در زندانها قرار داشت. اين وضعيت طي چهار ماه گذشته تحت تاثير خروش ملي 9 دي و 22 بهمن 88 به سمت ثبات حركت كرده است، در اين ميان آمريكا سعي كرد با فشار از بيرون، يعني تصويب قطعنامه اين فضا را تحت تاثير قرار دهد؛ اين درحالي است كه عقبنشيني موسوي و كروبي از انجام راهپيمايي و حضور مردم و نيروهاي انتظامي به هرگونه «ثباتزدايي» پايان داد؛ از اين رو ميتوان گفت ثبات داخلي كشور، تامين و ثبات سياسي خارجي نيز به خروج از انزواي سياسي ايران هدايت شده است.
11- من معتقدم اجازه راهپيمايي 22 خرداد 89 كه به جريان فتنه داده نشد هيچكس را مثل سران جريان فتنه خوشحال نكرده است؛ زيرا پس از ناتواني آنها در اثبات تقلب و تجاوز، آنها شاهد ريزش اجتماعي جريان وابسته به خود به شكلي بودند كه جمعي از راهپيمايان راهپيمايي 25 خرداد 88 به خروش ملي 9 ديماه پيوستند؛ از اين رو صادرنشدن مجوز براي راهپيمايي ميتواند يك تيغه دو لبه باشد.
وضعیت اصلاحطلبان
12- جريان اصلاحطلب حداقل از سه دسته «اصلاحطلب اقتصادي، سياسي و اجتماعي» تشكيل ميشود كه به نظر ميرسد اولي طرفدار اقتصاد بازار مشابه غرب است و دومي و سومي به سكولاريسم خواهند رسيد، از آنجا كه اين سه جريان در قالب فتنه سبز، نمايندگي جريان ضدانقلاب خارجنشين و گروههاي غيرقانوني داخل كشور در انتخابات دهم را داشتند و بعد از آن همسويي و همكاري خود را با سازمان اطلاعاتي دشمن نشان دادند، به نظر ميرسد در آينده نزديك از لحاظ سياسي قادر به حضور در عرصه سياست نباشند؛ البته برخي سعي ميكنند در قالب دسته اول اصلاحطلبان يعني اصلاحطلبان اقتصادي به حركت در عرصه سياسي كشور بپوندند.
وضعیت اصولگرایان
13- جريان اصولگرا در انتخابات بعدي از همكاري سياسي به سوي رقابت سياسي گام برخواهد داشت. اگر اين رقابت در يك ساحت انديشهاي سياسي وارد شود، چارچوب آن نخبهگرايي و مردمگرايي خواهد بود و چنانچه رقابت در چارچوب عملگرايي سياسي وارد شود به سوي رقابت به سمت عدالتخواهي و سرمايهداري اسلامي سوق پيدا ميكند؛ از اين رو رقابت قطبي بين اصولگرايان و اصلاحطلبان به رقابت درون قطبي ميان اصولگرايان تبديل ميشود؛ البته چنانچه اصلاحطلبان اقتصادي كه هاشمي رفسنجاني را پدر معنوي خود ميدانند بتوانند به عرصه انتخابات سياسي آتي كشيده و وارد شوند، امكان رقابت قطبي مجددا فراهم خواهد شد.
وقایع 14 خرداد
14- حوادث 14 خرداد حاوي دو سناريو است: سناريوي اول اينكه مردم به خاطر امام و دفاع از خط امام نسبت به سيدحسن واكنش نشان ميدهند؛ به طوريكه ميتوان از آن به عنوان «كيفرخواست ملي بر اساس بصيرت عمومي» نام برد. مردم در طول يك سال گذشته ملاقات سيدحسن با زندانيان اغتشاشگرا و همراهي او با سران فتنه و بيتوجهي به وصيتنامه پدر بزرگوارش را مشاهده كردند؛ به طوري كه او را همسو با سيدحسين فرزند سيدمصطفي دانسته و فرصت سخنراني به او در 14 خرداد ندادند. در اين راستا زماني كه سيدحسن افراد شعاردهنده را عده قليل مينامد، با مخالفت ميليوني مردم در داخل و خارج از صحن مواجه ميشود كه شعار آن عده به ظاهر قليل را تائيد كرده و دو شعار « سيدحسن بصيرت بصيرت» و شعار ديگر « نوادهي روحالله سيدحسن نصرالله» را سر دادند.
15- سناريوي دوم سناريوي مظلومنمايي است كه برخي معتقدند كه محمدعلي انصاري كليد آن را زده است. او شب قبل از مراسم در بهترين ساعت يعني 9 شب برخلاف تصميم ستاد برگزاري مراسم در تلويزيون اعلام ميكند كه در ابتدا آقاي احمدينژاد سخنراني ميكند و بعد از آن سيدحسن خوشامد ميگويد و سپس مقام معظم رهبري سخنراني ميكند؛ اين در حالي كه مطابق تصميم ستاد و برداشت عقلايي سيدحسن بايد در ابتداي مراسم براي تشكر از حضور ميليوني مردم و خوشامدگويي به رييسجمهور و رهبر معظم انقلاب حضور مييافت. در ادامه اين وضعيت محمدعلي انصاري با دو حضور غيرمتعارف به رييسجمهور تذكر پايان سخنراني ميدهد، اين تذكر مستقيما در حضور مردم انجام و با اعتراض رييسجمهور همراه ميشود ، اينها در مجموع به اعتراض عمومي مردم تبديل ميشود و سناريوي مظلومنمايي با حمايت برخي از مراجع، روحانيون بزرگ و چهرههاي شاخص سياسي صورت ميگيرد؛ اين ديدگاه و سناريو، دلجويي رهبر معظم انقلاب از سيدحسن را در اين راستا مصادره ميكند. اگر در اين دو سناريو به عملكرد سيد حسن و آقاي انصاري در طي مراسم با دقت توجه كنيم، به صحت يكي از آنها پي ميبريم. از آنجا
كه سيد حسن با وزير كشور و محمدعلي انصاري با مسوول تريبون برخورد كردند، صرف نظر از علت برخورد ميتوان گفت سناريوي اول قابل دفاعتر خواهد بود.