كتكدرماني در كمپهاي غيرمجاز ترك اعتياد
در تابستاني كه گذشت، سه مردي كه در گروههاي ترك اعتياد مردمي فعال بودند به جرم قتل راهي زندان شدند. آنها جواني كه به درخواست خانوادهاش راهي كمپ بود را پس از ضربوشتم شديد به قتل رساندند. در اين كمپها گفته ميشود، وقتي فرد معتاد حاضر نيست ترك كند، وقتي او را با كتك هم ترك دهيد بعدها از شما تشكر ميكند. رفتار غيرانساني و البته كاملا غيرعلمي كه صداي مدير كل تشكلهاي مردمي ستاد مبارزه با موادمخدر را هم درآورده است. او در مورد اين كمپها ميگويد: «سختگيري نسبت به ايجاد كمپهاي ترك اعتياد استاندارد موجب افزايش كمپهاي غيرمجاز با روشهاي غيرعلمي مانند سگدرماني، كتكدرماني و زنجيردرماني شده است.»
محمدصادق فتحاللهي ميگويد: «ستاد مبارزه با موادمخدر در نظر دارد به كمپهايي كه كار درمان اعتياد را انجام ميدهند كمك كنند اما متاسفانه بايد گفت، مهمترين مشكل اين است كه بخش اعظمي از اين كمپها و مراكز درماني به علت اصول سختگيرانه پروتكل درماني مصوب نميتوانند مجوز بگيرند. اين پروتكل با نگاه سختگيرانهاي نوشته شدهاند و آنهايي كه ميخواهند در اين زمينه كار كنند، استطاعت اينكه بتوانند اقتضائات پروتكل را برآورده كنند را ندارند.»
او توضيح بيشتري در اين مورد ميدهد و ميگويد: «عملا اين پروتكل، افراد متقاضي تاسيس كمپ ترك اعتياد را به سمت يك سرمايهگذاري اقتصادي با جريان سودآوري كه ماهيت آن يك درمانگاه شيك و استاندارد است سوق ميدهد كه اين موضوع با در نظرگرفتن استطاعت مالي اين افراد هيچگاه عملياتي نخواهد شد چراكه پروتكل بيشتر از جنبه تشويقي، فضاي بازدارندگي دارد.» از طرفي اين موضوع باعث ميشود كه كمپهاي غيرقانوني دور از چشم قانون تسري داده شود و عدهاي به كارهاي زيرزميني روي بياورند و دليل آن اين است كه مردم براي اينكه مشكل ترك اعتياد فرزندان خود را حل كنند به هر دري ميزنند و وقتي براي مراكز قانوني تسهيل ايجاد نميشود، مجبورند به مراكز غيرقانوني روي بياورند. مدير كل تشكلهاي مردمي ستاد مبارزه با مواد مخدر ميگويد: «با اين كار خودمان ،كمك ميكنيم به اينكه مراكز غيرقانوني و زيرزميني شكل بگيرد و مردم دور از چشم نظارتي با هر شيوهاي به ترك اعتياد روي بياورند. بنابراين وقتي پاسخ قانوني به مراكز درماني داده نميشود سگدرماني، كتكدرماني و زنجيردرماني ايجاد ميشود.»
منظور از سگدرماني باغها و خانههاي دور افتاده خارج از شهر است كه معتادان وقتي وارد آنجا ميشوند به خاطر سگهايي كه در محوطه اين باغها رها شدهاند جرات نميكنند از كمپ فرار كنند. فتحاللهي ميگويد: «در تهران نزديك چندصد مركز ترك غيرقانوني وجود دارد. اينجا را ميبندي جاي ديگر باز ميشود چون نظارتي روي آن نيست. در حال حاضر خانههاي قديمي و كوچهباغهاي پشت شهريار تبديل به مركز ترك اعتياد شدهاند.» در حال حاضر حدود هزار كمپ ترك اعتياد مجاز و 600 تا 700 كمپ غيرمجاز در كشور وجود دارد كه نظارت آن بر عهده سازمان بهزيستي است اما دفتر ساماندهي سازمانهاي مردمنهاد ستاد مبارزه با موادمخدر هر هفته بر كمپهاي ترك اعتياد نظارت ميكند.
به گفته فتحاللهي، وقتي كمپي تعطيل ميشود حدود 40 تا 50 معتاد در حال بهبود را صرفنظر از كيفيت ترك، روانه خيابان ميشوند. با اين وجود فقط بستن اين كمپها راه چاره نيست و بايد در كنار اين كار، كار ايجابي با نوع نگاه منعطف صورت گيرد. او ادامه ميدهد: «فرصت لغزش را براي آنها فراهم ميكنيم و امكان بزههاي اجتماعي را بيشتر ميكنيم. بنابراين اگر در كنار بستن يك كمپ و كار سلبي، كار ايجابي نكنيم ماهيت آن آسيبزدن نوع ديگري به جامعه است و موجب گسترش آسيبها، گسترش بزهها و تخلفات، گسترش ايدز و هپاتيت است.»
مدير تشكلهاي مردمي ستاد مبارزه با مواد مخدر ميگويد: «دو نوع كمپ دارويي و پرهيزمدار در كشور وجود دارند كه كمپهاي با ماهيت درمانهاي پرهيزمدار مشخصا تحتنظر سازمان بهزيستي و بخش دارويي تحتنظر سازمان بهزيستي و وزارت بهداشت است. مامور اجراي پروتكل درمان ترك اعتياد مخصوصا در حوزه 12 قدمي(پرهيزمدار) سازمان بهزيستي است.»