تاریک و روشن بازار زمین برای بساز و بفروشها
قیمت تمام شده مسکن در پایتخت، چند؟
آمار رسمی، متوسط قیمت هر مترمربع زمین مسکونی در تهران را مرز ۱۷ میلیون تومان اعلام میکند که در مقایسه با قیمت بهار سال گذشته، رشد ۱۷۵ درصدی را نشان میدهد. با این حال چرخش مسیر تورم فصلی زمین، نقطه روشن ساختوساز است.
نبض بازار بالادست ساخت وساز در بهار ۹۸ نشاندهنده چرخش تورم زمین و املاک مسکونی کلنگی در سه ماه اول سال جاری است؛ تازهترین آمارهای منتشر شده از وضعیت بازار معاملات خرید و فروش زمین و املاک مسکونی کلنگی شهر تهران مربوط به بهار ۹۸ نشان میدهد میانگین قیمت هر مترمربع زمین و املاک مسکونی کلنگی در سه ماه اول سال جاری در حالی به مرز ۱۷ میلیون تومان رسید که تحولات قیمتی این بازار در عین حال نشاندهنده چرخش تورم زمین و کند شدن سرعت رشد قیمت این گروه از املاک نسبت به یک فصل قبل است. نبض جدید بازار بالادست ساخت و ساز در بهار ۹۸ در حالی نشاندهنده چرخش تورم زمین و املاک مسکونی کلنگی در شهر تهران است که طی ماههای اخیر بازار معاملات خرید مسکن نیز با کاهش سرعت رشد قیمت مسکن و چرخش تورم همراه شده بود.
با این حال آمارها نشان میدهد چرخش تورم فصلی زمین و املاک مسکونی کلنگی زودتر از چرخش تورم مسکن رخ داده است؛ تورم فصلی زمین و املاک مسکونی کلنگی در حالی بهار امسال ۵/ ۱۶ درصد به ثبت رسید که سرعت رشد قیمت زمین و املاک کلنگی در فصل زمستان ۹۷-یک فصل قبل- معادل ۴۴ درصد بود؛ این در حالی است که اگر چه تورم فصلی مسکن در زمستان ۹۷ معادل ۶/ ۴ درصد بوده است، اما بهار امسال تورم فصلی مسکن به ۸ درصد افزایش یافت.
هر چند تورم فصلی زمین و املاک مسکونی کلنگی در بهار امسال ۵/ ۱۶ درصد بوده است، اما بررسیهای «دنیایاقتصاد» نشان میدهد ارتفاع پرواز قیمت زمین و املاک کلنگی که سال گذشته با جهش قابل توجه مواجه شد در سه ماه اول سال جاری در مقایسه با سه ماه آخر سال قبل، کاهش یافته است.
زمستان سال گذشته میانگین قیمت زمین و املاک مسکونی کلنگی در شهر تهران ۱۴ میلیون و۵۰۰ هزار تومان بود که در مقایسه با زمستان سال ۹۶ نیز رشد ۱۴۳ درصدی را تجربه کرد؛ میانگین قیمت زمین و املاک مسکونی کلنگی شهر تهران همچنین در بهار امسال در مقایسه با بهار سال گذشته ۱۷۵ درصد افزایش یافت.
آمارهای منتشر شده از سوی مرکز آمار ایران درخصوص تازهترین تحولات بازار مسکن شهر تهران در بهار امسال همچنین حاکی است تعداد معاملات خرید و فروش زمین و املاک مسکونی کلنگی در پایتخت طی سه ماه اول سال جاری در مقایسه با بهار سال گذشته ۲۳ درصد کاهش یافته است؛ این در حالی است که حجم معاملات خرید و فروش زمین و املاک مسکونی کلنگی شهر تهران در بهار امسال در مقایسه با یک فصل قبل-زمستان سال ۹۷-نیز با افت ۱۳ درصدی همراه شده است.
بررسیها نشان میدهد در صورتی که سکته تورم ماهانه مسکن در نیمه دوم سال گذشته نادیده گرفته شود، چرخش فصلی تورم زمین قبل از چرخش تورم زمین اتفاق افتاده است؛ اما با در نظر گرفتن تغییر و تحولات قیمتی بازار مسکن در نیمه دوم سال گذشته میتوان گفت: ابتدا بازار مسکن با چرخش تورم مواجه شده است وسپس بازار زمین در وضعیت کاهش ارتفاع پرواز قیمتها قرار گرفته است.
یافتههای «دنیای اقتصاد» در این باره با استناد به اطلاعات و ارقام اعلام شده از سوی سازندهها و فعالان ساختمانی شهر تهران نشان میدهد هزینه ساخت هر مترمربع واحد مسکونی در شهر تهران در حال حاضر برای ساخت وساز مسکن با مصالح ساختمانی کاملا معمولی حدودا مترمربعی ۳ تا ۵/ ۳ میلیون تومان است؛ با توجه به سهم قیمت هر مترمربع زمین در قیمت تمام شده هر مترمربع واحد مسکونی (میزان سطح اشغال و میزان تراکم ساختمانی این سهم را تعیین میکند)، متوسط قیمت تمام شده هر مترمربع واحد مسکونی معمولی ساخته شده با مصالح بسیار معمولی رقمی معادل ۸ میلیون و۵۰۰ هزار تومان برآورد میشود.
قیمت تمام شده مسکن با توجه به اختلاف شدید قیمت زمین در مناطق شمالی و جنوبی شهر تهران در مناطق مختلف پایتخت ارقام متفاوتی است و از این رو هزینه تمامشده هر مترمربع مسکن نیز طبیعتا در مناطق مختلف شهر تهران متفاوت خواهد بود.
بررسیها نشان میدهد همزمان با کاهش عرضه زمین و املاک مسکونی کلنگی در شهر تهران در بهار ۹۸، بخش عمدهای از تقاضا برای معامله این املاک از سوی سرمایهگذاران و سفتهبازان ملکی و نه سازندهها انجام شده است.
این در حالی است که بهار امسال تحتتاثیر این موضوع و همچنین افزایش شکاف بین قیمت واحدهای مسکونی نوساز و قدرت خرید، بخشی از متقاضیان مصرفی نیز به خرید املاک مسکونی کلنگی، کهنسال یا پیر روی آوردند؛ هدف اولیه این افراد از خرید این واحدهای مسکونی ابتدا سکونت در کوتاهمدت و سپس کسب سود ناشی از تخریب و نوسازی در بلندمدت بود.
از اینرو، طی ماههای اخیر بازار زمین و املاک مسکونی کلنگی بیش از آنکه از سوی طیف سازنده وفعال در ساخت وسازهای مسکونی پایتخت مورد استقبال قرار بگیرد از سوی سه گروه از متقاصیان شامل سرمایهگذاران، سفتهبازان وبخشی از تقاضای مصرفی مورد توجه قرار گرفت.
بررسیها نشان میدهد، چالش سازندهها برای شروع پروژههای ساختمانی جدید امسال نسبت به سال گذشته با یک تفاوت عمده مواجه شده است؛ سال گذشته عمده چالش سازندهها برای شروع پروژههای جدید ساختمانی، به کمیاب شدن ونایاب شدن برخی از مصالح ساختمانی و در عین حال افزایش شدید قیمت مصالح مربوط میشد؛ با این حال امسال، کاهش عرضه املاک مسکونی کلنگی و زمین مناسب برای ساخت و ساز و جهش قیمت این گروه از املاک از یکسو، افزایش محسوس دستمزد کارگران و عوامل ساختمانی از سوی دیگر و همچنین افزایش هزینههای مربوط به صدور جواز وعوارض ساختمانی مهمترین چالش سازندهها محسوب میشود.
آمارها واطلاعات فعالان ساختمانی وسازندههای شهر تهران نشان میدهد، امسال دستمزد کارگران و عوامل ساختمانی در مقایسه با سال گذشته حدود ۶۰ درصد افزایش یافته است؛ به این معنا که اگر سال گذشته هر کارگر ساختمانی با دستمزد روزانه ۵۰ هزار تومان در پروژههای ساختمانی بهکار گرفته میشد امسال این رقم دستکم به ۸۰ هزار تومان افزایش یافته است. همچنین شرایط حالحاضر در بازار ساخت وساز نشان میدهد عوارض ساختمانی در برخی از مناطق شهر تهران حداقل به میزان دوبرابر افزایش یافته است.
با این حال کارشناسان معتقدند فضای فعلی بازار زمین و املاک مسکونی کلنگی بهعنوان بازار بالادست ساخت وسازهای مسکونی در واقع به نوعی فضایی تاریک و روشن است؛ تاریک از بابت سردرگمی و ابهام سازندهها از چشمانداز پیشروی بازار مسکن و روشن از بابت کم شدن سرعت رشد قیمت فروش زمین و املاک مسکونی کلنگی.
در واقع این ابهام و سردرگمی هماکنون به نقطه تاریک بازار ساخت وساز تبدیل شده است.
از سوی دیگر چرخش تورم فصلی و کاهش سرعت رشد قیمت زمین و املاک مسکونی کلنگی شهر تهران این امیدواری را در بازار ساخت وساز ایجاد کرده است که بازار زمین رفتهرفته به سمت ثبات قیمت در حال حرکت است و تورم زمین و املاک مسکونی کلنگی در مسیر کاهش قرار گرفته است.
این در حالی است که کارشناسان از پررنگ بودن احتمال رسیدن بازار زمین و املاک مسکونی کلنگی به ثبات قیمتی در ماههای آینده بهعنوان نقطه روشن بازار ساخت و ساز خبر میدهند.