۲۰ راه حل جامعهاسلامي مهندسين به ضرغامي
جامعه اسلامي مهندسين در نامهاي به رييس صدا وسيما 20 راه حل براي برگزاري بهتر مناظرات تلويزيوني پيشنهاد كرده است.
در اين نامه كه به امضاي محمدرضا باهنر، دبير كل جامعه اسلامي مهندسين رسيده، آمده است:
جناب آقاي مهندس ضرغامي
رييس محترم سازمان صدا و سيماي جمهوري اسلامي ايران
با سلام و تحيت و صلوات بر محمد و آل محمد
ضمن عرض خسته نباشيد و خدا قوت به جنابعالي و كليه مديران و كارشناسان و مجريان آن رسانه بزرگ و ملي، لازم ديديم نكاتي را به عرض جنابعالي برسانيم. فرصت را مغتنم شمرده، دعوت مينماييم تا در جلسه شوراي مركزي اين تشكل شركت نماييد تا موجبات تبادل نظر همهجانبه فراهم گردد.
همانگونه كه شنيدهايد سناتورهاي آمريكايي به دولت آمريكا هشدار دادهاند تا 45 ميليون دلار تعيينشده براي مبارزه با آرمان هاي ملت ايران هر چه سريعتر در حوزه اينترنت هزينه شود. اعلام رسمي اين تصميم موجب ميشود حتي سادهترين انسان هايي كه جنگ نرم را باور نداشتند به يقين برسند كه جبهه امروزي دفاع از نواميس ملي، جبههاي گسترده، متنوع، پرظرفيت و رو به جلوي رسانهاي است.
خوشبختانه سازمان بزرگ صدا و سيما توانسته است در فضايي كه نظام جمهوري اسلامي ايران ناعادلانه مورد هجوم خارج و داخل قرار گرفته، اثرگذاريهاي به موقع داشته باشد؛ اگر چه حجم تهاجم دشمن به ميزاني است كه به هيچ وجه نفوذ و اثرگذاري كنوني رسانه ملي را قانعكننده نميپنداريم.
راهاندازي دوباره جريان مناظره بين ديدگاههاي مختلف يكي از اقدامات مثبت آن سازمان است؛ اگر چه نقد «ديرهنگام بودن» به آن وارد است. اينك بايد الزامات، مقدمات و تدابيري براي اين فرآيند اثرگذار تعريف و به اجرا گذاشته شود تا بتواند هم استمرار آن را ضامن شود و هم طراوت و دوري از ملالآوري را به ارمغان آورد.
جمع بندي نظرات كانونهاي فكري و سياسي جامعه اسلامي مهندسين به شرح زير تقديم ميشود:
1-براي نتيجهگيري از مناظرهها بايد از پيش چارچوب معين و روشني تعيين شود. در اين چارچوب ، نبايد انبوهي از مسائل مطرح شود؛ به طوري كه نتوان فرصت كافي براي هر مورد گذاشت كه در اين صورت بخش قابل توجهي از مسائل مطروحه بي پاسخ و بدون نتيجهگيري باقي خواهد ماند.
2-اگر چه مجري بايد بيطرفي كامل خود را حفظ كند؛ به گونهاي كه براي بينندگان منصف قابل قبول باشد؛ ليكن بايد با قاطعيت و اقتدار كافي از طرح حاشيههاي خارج از متن پيشگيري كند.
3-الزامي به محدودكردن بحث راجع به يك موضوع خاص در يك جلسه نيست، لذا در صورت لزوم دنباله بحث را ميتوان به جلسه ديگري موكول كرد؛ زيرا مهمتر از طرح بحث ايجاد فضاي لازم و امكان نتيجهگيري براي مخاطبان است.
4- مجري به هيچ وجه نبايد وارد بحث شود و فقط جلسه را اداره كند.
5- صدا و سيما ضرورت رعايت خطوط قرمز مانند مسائل مربوط به امنيت ملي يا اسرار نظام، آداب مناظره و رعايت شئون اخلاقي را به طرفين مناظره به صورت رسمي گوشزد كند.
6-اگر چه موضوعات سياسي براي بينندگان و شنوندگان نوعا داغ و پرجاذبه است اما لزوما ميزگردها نبايد محدود به امور سياسي شود بلكه امور اجرايي و مسائل مبتلا به مردم و پاسخ به شبهات اعتقادي نيز ميتواند موضوع بحث واقع شود.
7- ميتوان در مواردي از شيوه چهار نفره استفاده كرد.
8- خوب است مباني، قواعد و آداب مناظره به عنوان جدال احسن تدوين و ضمن انعكاس عمومي توسط رسانه ملي به مناظرهكنندگان نيزارائه شود.
9-هيچ اصراري نيست يكي از طرفين يا مجري نتيجهگيري كنند؛ زيرا در نهايت عامه مردم به برداشتهاي خود خواهند رسيد و اين نتيجهگيري در برداشت آنها تاثير نخواهد داشت.
10- مواردي كه در بحث مناظرهكنندگان ارجاع به آمار و اسناد ميشود حتما بايد اسناد و مدارك را ارائه نمود و به سمع و نظر مردم رساند.
11- بهتر است افراد لازم براي چندين جلسه پشت سرم هم پيشبيني شوند تا مسير جلسات متوقف نشود.
12- ممكن است بتوان فرد ديگري ( به جز مجري) به عنوان داور پيشبيني كرد كه در اين صورت داور بايد منطقي، مستدل و غيرجانبدارانه عمل كند تا پذيرش عمومي را حداكثري كند.
13-شركتكنندگان بايد مسووليت گفتههاي خويش را بپذيرند و در عمل به گفتههاي خويش تعهد داشته باشند.
14-در بين جريانهاي سياسي از تشكيلات داراي شناسنامه دعوت شود.
15-از طرح موضوعات تكراري، كليشهاي و بيتاثير گذشته بايد فاصله گرفت و با توجه به شبهات سنگين دشمن، پيروزي بايد با پيشدستي و شيوه تهاجمي به گونهاي هدايت شود كه ابتكار فضاسازي با رسانه ملي باشد.
16-اگرچه اشتهار و چهره بودن به ويژه در حوزههاي سياسي به جذابيت مناظرهها ميافزايد اما لزوما همه نيروهاي نخبه، اثرگذار و برخوردار از افكار روشن و قدرت بيان محدود به چهرهها نيسند، بايد لايهها و سطوح مختلف و افراد با ظرفيت را شناسايي و دعوت به مناظره كرد.
17-ممكن است برخي بينديشند كه مناظره شفاف، صريح، بيپرده اما منضبط، آثار سوئي نيز داشته باشد؛ ليكن در صورت رعايت نكات يادشده حتما آثار مثبت مناظرهها بيش از آثار منفي آن خواهد بود.
18-حتما بايد تلاش كرد از اشخاص غايب نام برده نشود و در غير اين صورت اگر فردي در جريان مناظره نسبتي به اشخاص بدهد بايد مستندات محكمي براي آن ارائه كند و در غير اين صورت حقي براي طرف غايب ايجاد ميشود تا از طريق همان رسانه از خود دفاع كند.
19-براي هر مناظره بحث معين و متفاوت از بقيه مناظرهها تعريف شود؛ اگرچه ميتوان ابعاد مختلف يك موضوع را نيز براي جلسات مختلف درنظر گرفت.
20-مناظره يك جلسه به آداب مناظره ، جايگاه و نقش طرفين مناظره ، مجري و مسوولان رسانه اختصاص داده شود كه اين امر به خودي خود موجب ارتقاي دانش و مهارت عمومي در مقابله با ديدگاههاي ديگر ميشود.
بدون شك رعايت نكات 20گانه بالا خواهد توانست:
الف) ظرفيت نظام را در شكل حداكثري بروز دهد.
ب)سطوح نفوذ رسانه ملي را در بين مخاطبان چه در گستره جغرافيايي و چه در وجاهت و محبوبيت ارتقا خواهد داد.
ج) موجب جذب منتقدان خواهد شد.
د) دزدان فكر و احساس مردم را به حاشيه ميبرد و فرصت تشكيك را از آنان ميگيرد.
در خاتمه از توجه جنابعالي به مطالب فوق پيشاپيش تشكر ميكنيم.