گمانهزني از پاسخ هستهاي ايران
در شرايطي كه علياصغر سلطانيه روز پنجشنبه با محمدالبرادعي ديدار كرد و پاسخ ايران به پيشنهاد هستهاي آژانس را تسليم وي كرد، خبرگزاري آسوشيتدپرس به نقل از يك ديپلمات غربي در وين، مقر آژانس، اعلام كرد ايران با انتقال سهچهارم از اورانيوم غنيشده به خارج براي غنيسازي بيشتر مخالفت كرده و در مقابل پيشنهاد كرده است افزايش غنيسازي را در داخل و زير نظر آژانس انجام دهد.
نيويوركتايمز هم گزارش داد كه ايران خواستار انتقال مرحله به مرحله اورانيوم غنيشده به جاي انتقال يكباره آن است. در اين ميان، بي.بي.سي گزارش داد كه وزير خارجه سوئد به نمايندگي از اتحاديه اروپا با پيشنهاد جديد ايران مخالفت كرده است. در چنين شرايطي، كميته بانكداري و كميته روابط خارجي مجلس نمايندگان آمريكا لايحه تحريم شركتهايي را كه به ايران بنزين صادر ميكنند، تصويب كرده است.
علي اصغر سلطانيه روز پنجشنبه در ديدار با محمدالبرادعي پاسخ ايران را به پيشنهاد هستهاي آژانس هستهاي اعلام كرد.
اگرچه هنوز جزییات پاسخ ايران به آژانس منتشر نشده است اما گزارشهای غیررسمی و گمانهزنیها حاکی از آن است که ایران خواستار خروج تدریجی ذخایر اورانیوم با غنای کمتر و دریافت تدریجی اورانیوم با غلظت بالاتر است. پیش از این علاءالدین بروجردی رییس کمیسيون امنیت ملی مجلس از چنین موضوعی صحبت کرده بود. برخی رسانههای خارجی نظیر رویترز و روزنامه الشرق الاوسط اعلام کردند که ایران در پاسخ خود خواستار خروج تدریجی ذخائر اورانیوم شده است. الشرق الاوسط چاپ لندن نوشت: ایران با رد پیشنویس توافق شده از سوی آژانس انرژی اتمی بین غرب و ایران، عملا آب سردی بر تلاش برای تهیه این پیشنویس و توافقهای وضع شده ریخته است.
به گزارش اين روزنامه عرب زبان هماکنون تهران با رد پیشنهادات و توافقات قبلی مبنی بر تحویل یکجای ذخیره اورانیوم خود و درخواست جدیدش برای تحویل تدریجی این ذخیره اورانیوم شرایط سختی را پیش روی غرب و دولت باراک اوباما قرار داده است، دو شرطی که محمد البرادعی برای دو طرف مذاکره تضمین کرده بود اکنون با پیشنهاد جدید تهران و رد ضمنی این دو شرط توافق شده، فاقد اعتبار شده است.
به هرحال از میان سه طرف این قرارداد (روسیه، آمریکا و فرانسه) تنها روسیه است که تا کنون واکنشی از خود نشان نداده است. واشنگتن و پاریس در موضعگیریهای جداگانه اما همسو گفتهاند که منتظر پاسخ رسمی ایران خواهند ماند. در این میان، البرادعی که روز پنجشنبه پاسخ «مقدماتی مقامات» تهران را از دستان علی اصغر سلطانیه سفیر ایران در آژانس اتمی دریافت کرد، در همان واکنشهای اولیه از توافق قریبالوقوع میان ایران و طرفهای دیگر خبر داد.
سلطانیه نیز پس از دیدار با البرادعی در جمع خبرنگاران تاکید کرده است: بايد ملاحظات اقتصادي و فني جمهوري اسلامي ايران در چگونگي تامين سوخت اين رآکتور تحقيقاتي تامين شود. به گزارش ايسنا به نقل از خبرگزاري فرانسه، يان كلي، سخنگوي وزارت خارجه آمريكا روز پنجشنبه ساعاتي پس از اعلام آژانس بينالمللي انرژي اتمي مبنی بر دریافت پاسخ مقدماتي تهران و عدم اشاره به جزييات محتوای آن، گفت: ما بايد پاسخ رسمي ايران را بشنويم. كلي اظهار كرد: «ميان چهار طرف مربوطه - آژانس، آمريكا، روسيه و فرانسه - اتحاد كاملي» برقرار است.
در همین حال، وزارت خارجه فرانسه نيز اعلام كرد كه منتظر اعلام پاسخ رسمي ايران به پيشنهادات ارائه شده در خصوص تامين سوخت است. به گزارش خبرگزاري رويترز، وزارت خارجه فرانسه اعلام كرد: تمايل داريم شاهد آن باشيم كه ايران به وضوح و به طور مثبت به پيشنهاد ارائه شده از سوي آژانس بينالمللي انرژي اتمي كه كاملا مورد حمايت فرانسه، آمريكا و روسيه است، پاسخ دهد.
رويترز نوشت: اين كشورها احتمالا پيشنهاد تهران براي ايجاد اصلاحاتي در پيشنويس آژانس بينالمللي انرژي اتمي را رد خواهند كرد؛ زيرا اولويت آنها كاهش ذخاير اورانيوم با غناي پايين ايران به منظور كاهش خطر تبديل آن به اورانيوم با غناي بالا كه در توليد سلاح اتمي به كار ميرود، است.
اين خبرگزاري انگليسي افزود: انتقال بخش هنگفتي از اورانيوم با غناي پايين ايران به خارج حدود يك سال زمان را براي گفتوگو در خصوص راهحلي بلندمدت براي اين مساله فراهم خواهد كرد. تقاضاي ايران براي واردات سوخت هستهاي دردسرساز است؛ زيرا تحريمهاي سازمان ملل تجارت مواد هستهاي از جمله اورانيوم غنيشده با تهران را ممنوع ميكند.
ديپلماتهاي غربي گفتند كه ايران در صورتي كه بر اساس طرح مربوطه اقدام نكند و ديگر اقدامات شفافساز هستهاي را تا پيش از پايان سال جاري ميلادي اتخاذ نكند احتمالا با درخواستها براي اعمال تحريمهاي سختتر روبهرو خواهد شد.
خبرگزاري فرانسه نيز به نقل از ديپلماتها از پاريس گزارش داد: آمادگي ظاهري ايران براي توافق هستهاي با جامعه بينالمللي ممكن است مقداري از تنشها را كاهش دهد، اما به بيمها در خصوص اين مساله پايان نخواهد داد. بنابر توافق پيشنهادي ايران 1200 كيلوگرم اورانيوم با غناي پايين را به روسيه و فرانسه انتقال ميدهد تا اين سوخت پس از تصفيه در اختيار تهران براي استفاده در رآكتور تحقيقاتي - پزشكي ايران قرار گيرد.
خبرگزاري فرانسه افزود: اين توافق در كوتاهمدت مانع از آن ميشود كه اين ذخاير بيشتر غني شده و براي توليد سوخت مورد نياز تسليحات مورد استفاده قرار گيرد، اما چنين توافقي به تقاضاي اصلي آمريكا، فرانسه و انگليس مبني بر اينكه تهران از برنامه غنيسازي خود صرفهنظر كند پاسخ نميدهد. جنگطلبان در واشنگتن و اسرائيل در صورتي كه به اين باور برسند كه تهران به بمب هستهاي نزديكتر ميشود براي حملات هوايي به تاسيسات هستهاي ايران اعمال فشار خواهند كرد، اما اين امر نميتواند به برنامه هستهاي ايران پايان دهد.
سيمون سرفاتي، استاد دانشگاه نورفولك آمريكا اخيرا در سميناري در موسسه روابط بينالملل فرانسه گفته است: حمله نظامي ممكن است براي ما قدري زمان ببرد، اما در عين حال هشدار داد كه بيش از 500 هدف براي چنين حملهاي ممكن است مطرح باشد كه اين امر باعث عدم شناسايي همه آنها شده و تخريبشان غيرممكن می شود، در حالي كه شكاف در جامعه بينالمللي هم مانع از اعمال تحريمهاي سختتر عليه ايران ميشود.
از نظر وي تنها گزينهاي كه براي واشنگتن و پاريس باقي است استراتژي پيشگيري - تهديد تهران به تلافي قابل توجه - و دفاع و مستقر كردن يك سپر موشكي بالستيك است.
تهران تاكيد دارد كه به دنبال توليد بمب هستهاي نيست و حق دارد غنيسازي را در خاك خودش ادامه دهد. بر اساس این گزارش، آژانس بينالمللي انرژي اتمي روز پنجشنبه در بيانيهاي اعلام كرد: محمد البرادعي، مديركل آژانس بينالمللي انرژي اتمي پاسخ مقدماتي مقامات ايران به پيشنهاد وي در خصوص استفاده از اورانيوم با غناي پايين ايران براي توليد سوخت جهت عمليات مستمر رآکتور تحقيقاتي تهران که عمدتا براي توليد راديوايزوتوپها با اهداف پزشكي اختصاص يافته است را دريافت كرده است.
در اين بيانيه بدون اشاره به پاسخ ایران، آمده است: مديركل آژانس بينالمللي انرژي اتمي به مشاوره با دولت ايران و نيز ديگر طرفهاي مربوطه به اميد اينکه توافقي در خصوص پيشنهادش بتواند به زودي حاصل شود، مشغول است.
در عين حال علياصغر سلطانيه، نماينده دايم ايران در آژانس بينالمللي انرژي اتمي روز پنجشنبه اعلام كرد: جمهوري اسلامي ايران اولين دور از مذاكرات در 27 مهرماه (19اكتبر) درباره تامين سوخت رآكتور تهران در وين را با نگاهي مثبت دنبال خواهد كرد. در گفتوگوهاي وين كه صرفا يك گفتوگوي فني ميان ايران و آژانس است بايد ملاحظات اقتصادي و فني ايران در چگونگي تامين سوخت رآكتور تهران لحاظ شود.
سلطانيه با اشاره به محتواي پاسخ ايران تاکید کرد: بايد ملاحظات اقتصادي و فني جمهوري اسلامي ايران در چگونگي تامين سوخت اين رآکتور تحقيقاتي تامين شود.
وي افزود: به عنوان نماينده ايران در گفتوگوهاي وين بايد تلاش کنم تا ملاحظات فني و اقتصادي کشورم در مسير گفتوگوها محقق شود.
به گزارش ايسنا، يک مقام آگاه پيش از اين اعلام کرده بود که ايران با چارچوب کلي پيشنويس تهيه شده از سوي محمد البرادعي مدير كل آژانس بينالمللي انرژي اتمي در مذاكرات وين موافقت خواهد کرد، اما ايران خواستار انجام اصلاحات مهم فني و اقتصادي در آن است.
تصويب 2 قانون ضدایرانی در آمريكا
كميته بانكداري سناي آمريكا در اقدامي دوگانه درقبال ايران، به اتفاق آرا به طرحي راي داد كه به دولت اوباما اجازه ميدهد به اعمال تحريمهاي شديدتر عليه ايران در صورت رها نكردن برنامه تسليحات هستهاي نسبت داده شده بپردازد.
به گزارش ايسنا به نقل از خبرگزاري شينهوا گزارش داد كه كميته بانكداري سنا اين اقدام را روز پنجشنبه يك روز پس از آن اتخاذ كرد كه كميته امور خارجي مجلس نمايندگان آمريكا طرحي را تصويب كرد كه به اعمال تحريم عليه شركتهاي خارجي ميپردازد كه به تجارت با ايران در بخش بنزين بپردازند. بر اساس اين گزارش، آمريكا، متحدان اروپايياش و اسراییل مدعياند كه برنامه هستهاي ايران با هدف توليد سلاح دنبال ميشود؛ در حالي كه شوراي امنيت سازمان ملل نيز از ايران ميخواهد فعاليت غنيسازي را تعليق كند.
با اين وجود، ايران تاكيد ميكند كه برنامهاش منحصرا داراي اهداف صلحآميز است و به برنامه غنيسازي به رغم فشارهاي وارده از جانب كشورهاي غربي، قطعنامههاي مربوطه و تحريمها در سازمان ملل ادامه ميدهد. اين در حالي است كه كارشناسان معتقدند كه تحريمها عليه دولتها ناكارآمد بوده و فقط مردم كشورها را تحت فشار قرار ميدهد.