آگاه
کد خبر: ۳۰۱۳۳

رشد روز افزون مخاطبان شبکه های ماهوارهای؛

ناقوس ها برای چه کسی به صدا در آمده اند؟

ناقوس ها برای چه کسی به صدا در آمده اند؟


فرارو - در کشور ما رادیو و تلویزیون انحصارا دولتی است و اشخاص حقیقی و حقوقی نمی توانند اقدام به تاسیس رادیو و تلویزیون کنند. این مهم ایجاب می کند که صداوسیما، رسانه ملی باشد و در جهت منافع کشور گام بردارد و در راستای آزادی بیان اخبار را به صورت همه جانبه منتشر نماید.

به گزارش فرارو، مطابق با اصل 44 قانون اساسی رادیو و تلویزیون در انحصار بخش دولتی است و نیز چنانچه اصل 175 تصریح می کند "آزادی بیان" و "نشر افکار" باید با رعایت موازین اسلامی و مصالح کشور از طریق صداو سیما تامین گردد.

از آنجا که صداوسیما دولتی است بنابراین عملکرد و تبعات ناشی از فعالیت این سازمان به دولت بر می گردد و در صورتی که مردم نگاهی منفی به عملکرد رادیو تلویزیون پیدا کنند این نگاه می تواند به دولت و حکومت تعمیم پیدا کند.

پیش و پس از انتخابات دهمین دوره ریاست جمهوری برخی گروه ها و جریانات سیاسی انتقادات شدیدی نسبت به عملکرد صداوسیما داشتند و می گفتند که این سازمان بر خلاف اصل 175 قانون اساسی عملکرد کرده و آزادی بیان و نشر افکار نمایندگان تمامی گروه های سیاسی کشور در آن وجود ندارد، در مقابل اما مسئولین این سازمان این مسئله را نپذیرفته و اعلام می کردند که در برنامه سازی های خود تمامی علایق و گرایش های سیاسی قانونی در کشور را در نظر گرفته اند.

در این بین نکته جالب این است که هم گروه های سیاسی مخالف دولت نسبت به عملکرد تخریبی صداوسیما علیه خود به خصوص در بخش خبری 20:30 انتقاد دارند و هم دولتی ها با بیان اینکه صداوسیما چهره دولت رامخدوش می کند از آن گلایه دارند.

نقد عملکرد صداوسیما در خصوص حوادث انتخابات در دستور کار این نوشته نیست و این مهم بحث مجزا و همه جانبه ای را می طلبد اما آنچه که اکنون محل بحث است توجه به تبعات بی اعتمادی مردم نسبت به رسانه ملی است.

زمانی مردم باید به دو شبکه رسمی ایران و اندک شبکه های رادیویی قناعت می کردند و شبکه های ماهواره ای هم وجود نداشتند تا آنها بتوانند کاستی های تلویزویون دولتی را با آنها جبران کنند. اما در حال حاضر در کنار رشد کمی و کیفی شبکه های رادیویی و تلویزیونی دولتی ایران اما شبکه های ماهواره ای نیز گشترش یافته و به رقیبی جدی برای صداوسیمای دولتی تبدیل شده اند.

با توجه به این مسئله در صورتی که مردم از برنامه های تلویزیون ایران احساس نارضایتی کنند و گمان برند که علایق و نوع نگاه آنها جایی در سیمای ملی ندارد و حتی به مطالبات آنها بی توجهی می شود، به راحتی می توانند شبکه های ماهواره ای بیگانه را جایگزین شبکه های ایران کنند.

متاسفانه اکنون این امر تاحدودی و برای بخشی از جامعه ایران رخ داده است و در صورتی که صداوسیما به روال کنونی خود ادامه دهد احتمال اینکه به صورت روز افزون مردم بیشتری به شبکه های ماهواره ای روی بیاورند وجود دارد.( چنانکه گفته شد به چرایی این امر نمی پردازیم.)

تا چند سال پیش شبکه های ماهواره ای به لحاظ کمی تعداد اندکی بودند و به لحاظ کیفی نیز در سطح بسیار پائینی قرار داشتند و به این خاطر نیز بود که برنامه های آنها بعضا دست مایه طنز تلویزیون ایران قرار می گرفت.

اکنون اما در کنار شبکه های "آبکی" ماهواره که هنوز اندک مخاطبان خود را دارند شبکه هایی پا به عرصه وجود گذاشته اند که رقیبان قدرتمند و قدری برای تلویزیون ایران هستند و در صورت کوچکترین خطایی از سوی صداوسیما ایران می توانند به راحتی نقش اقناعی یک رسانه را بر عهده بگیرند.

برنامه های تلویزیونی ایران را در دوسطح کلان اینگونه می توان دسته بندی کرد:

1. اخبار و تحلیل های مربوط به آن
2. برنامه های تفریحی (سریال، فیلم، جنگ و...)

تا چند سال پیش برنامه های شبکه های ماهواره ای در بخش خبر و تحلیل مربوط بود به برخی بازماندگان رژیم سابق و مخالفین جمهوری اسلامی که صرفا در شبکه های خود فارغ از هر تحلیلی عقده گشایی کرده و فحش می دادند و صد البته مشخص است که این برنامه ها توان جذب مخاطب و تاثیر گذاری روی آنها را نداشت. در بخش تفریح و سرگرمی نیز برنامه های آنها محدود به پخش کلیپ های موسیقی تکراری بود.

اکنون اما اوضاع متفاوت است. در بخش خبر، شبکه خبری BBC فارسی پا به عرصه وجود گذاشته است و در ایام انتخابات نیز میزان اثر گذاری آن مشخص شد.

این شبکه تلاش می کند تا اخباری را که جایی در بخش های خبری تلویزیون ایران ندارند منعکس کند و نیز با تحلیل های سیاسی، نظرات مختلفی را در اختیار مخاطبان قرار دهد. رشد روز افزون مخاطبان این شبکه و تاثیر گذاری نسبی آن در مدت کوتاه فعالیتش نشان دهنده میزان نفوذ این شبکه است.

شبکه تلویزیونی صدا آمریکا نیز که سال ها در حال فعالیت است پس از آغاز به کار BBC تغییرات قابل توجهی در برنامه های خود داده است. این شبکه هم در تلاش است تا اخبار و تحلیل های مختلف را در اختیار مخاطبان قرار دهد و دیگر اینگونه نیست که تحلیل گران این شبکه صرفا به جمهوری اسلامی ناسزا دهند. اکنون در این شبکه شاهدیم که مجری برنامه بارها اعلام می کند صحبت های میهمانان، نظرات شخصی آنها است و نه موضع صدای آمریکا و گستردگی تحلیل گران آن نیز افزایش یافته است.

صدا وسیمای ایران باید توجهی ویژه ای نسبت به این امر داشته باشد و به گونه ای عمل نماید تا تمامی سلایق سیاسی و اجتماعی رسمی و قانونی کشور جایی در برنامه های آن داشته باشند تا اینگونه نباشد که مردم برای کسب اخبار مورد علاقه خویش صرفا پای شبکه های خبری خارجی بنشینند و در کنار آن نیز هدف برخی القائات این شبکه ها قرار بگیرند.

متاسفانه اما عملکرد صداوسیما قبل و پس از انتخابات تا حدودی به این امر دامن زد، چرا که بخشی از نیروهای سیاسی داخل کشور جایی در برنامه های آن نداشتند.

از نگاهی دیگر اما در حوزه سرگرمی و تفریحی نیز شبکه های ماهواره ای به عنوان رقیبی قدرتمند در برابر صداوسیما ایران عرض اندام می کنند. اکنون شبکه های PMC، GEM، TV PERSIA، MBC PERSIA و نیز شبکه تازه تاسیس فارسی 1 جای خود را در میان مخاطبان باز کرده اند.

این شبکه ها انبوهی از برنامه های تفریحی اعم از فیلم های سینمایی، موزیک ویدئو، دوربین مخفی، سریال و ... را برای بینندگان پخش می کنند و هر گاه که مردم احساس کنند که تلویزیون ایران برنامه ای باب میل آنها ندارد به راحتی قادرند از میان این شبکه ها برنامه ای جالب برای تماشا پیدا کنند.

نکته مهم در این بین این است که بسیاری از این برنامه ها منطبق با موازین دینی و اخلاقی مردم ما نیست و این خطر وجود دارد که این قبیل برنامه ها در دراز مدت تاثیر غیر قابل جبرانی در نوع تفکر و نگاه اجتماعی مردم بگذارد.

به عنوان مثال شبکه tv Persia طی برنامه ای با عنوان next Persian star در چند مرحله خوانندگان جوان ایرانی را با سودای ستاره شدن به دبی کشانده است تا آنها در رقابت با دیگران به عنوان ستاره بعدی ایران در عرصه خوانندگی مطرح شوند.

شرکت صدها خوانند جوان در این مسابقه و نیز استقبال بینندگان از این برنامه به خوبی جای پای این قبیل برنامه ها را در میان مخاطبان نشان می دهد.

مردم ایران علاقه شدیدی به سریال دارند و اگر تا چند سال پیش هفته ای چند سریال از تلویزیون ایران پخش می شد اما اکنون روزی چند سریال به صورت هر شبه پخش می شود و شبکه تازه تاسیس فارسی 1 نیز با در نظر گرفتن میل شدید مردم ایران به سریال آغاز به فعالیت کرده است و در کمال ناباوری در مدت فعالیت بسیار کوتاه خود علیرغم دوبله های بسیار ضعیف جای خود را در میان ایرانیان باز کرده است.

محتوای سریال های این شبکه که عمدتا حول مسائل جنسی و خیانت و بحران های خانوادگی می گردد زنگ خطری برای تلویزیون ایران است.

اکنون این واقعیتی است که بسیاری از خانواده های ایرانی از ماهواره استفاده می کنند و برخلاف اقدامات تامینی نیروی انتظامی نیز شبکه های ماهواره ای از برنامه روزانه خانواده ها حذف نشده است و این مسئله هوشیاری مسئولان صداوسیما را می طلبد.

آنها می توانند با تغییر نوع نگرش خود و باز کردن درهای این رسانه به روی جریان های فکری مختلف که در چارچوب نظام فعالیت می کنند این امکان را مهیا کنند که مردم برنامه های دلخواه خویش را از میان شبکه های رسمی ایران بیابند و در غیر این صورت در آینده ای نه چندان دور بسیاری از مردم شبکه های ماهواره ای را جایگزین قطعی صداوسیمای ایران خواهند کرد.

ارسال نظرات
خط داغ