با اعلام شرکت پوتین در انتخابات مجلس روسیه
پوتین؛ مردی برای تمام فصول روسیه
ولاديمير پوتين در اقدامي غافلگیرکننده روز دوشنبه، در كنگره سالانه حزب "روسيه متحد" اعلام كرد كه احتمال دارد پس از پايان دوران رياستجمهوري خود بار ديگر در مقام نخستوزير روسيه به قدرت بازگردد.
آسوشيتدپرس از مسكو خبر داد كه پوتين رئيسجمهوری كه بهخاطر محدوديت قانوني نميتواند در دور سوم انتخابات رياست جمهوري شركت كند، با اعلام این خبر نشان داد كه براي از دست ندادن كرسي قدرت در روسيه مصمم است.
رويترز هم گزارش داد این اقدام نشاندهنده آن است كه پوتین قصد دارد همچنان در قدرت بماند، اما اينبار بهعنوان بانفوذترين عضو بزرگترين حزب مجلس روسيه و حتي بهعنوان نخستوزير.
پوتین در کنگره سالانه حزب متحد روسیه با اعلام احتمال نخستوزيري خود در زمان رئيسجمهور آينده اعلام كرد كه در انتخابات پارلماني دسامبر آينده روسيه نامزد حزب خود خواهد بود.
كارشناسان معتقدند كه پوتين با اين كار به قدرت واقعي در كرملين تبديل خواهد شد كه نقش رئيسجمهور را بهعنوان نفر دوم در مملكت تحتالشعاع قرار خواهد داد.
این در حالی است که به عقیده کارشناسان، روابط خوب پوتين با مقامات ارشد كشور در نهادهاي مختلف - كه اکثر رسانههاي روسيه را در اختيار دارند- ميتواند نقش مهمي در رسيدن دوباره او به قدرت داشته باشد.
حاميان قدرتمند پوتين ميتوانند حمايت دوسوم اكثريت دوما و يا مجلس نمايندگان را براي تضمين به قدرت رسيدن دوباره پوتين و يا ايجاد تغييراتي در قانون اساسي به دست بياورند.
پوتين بحثها را به احتمال تغيير قانون اساسي براي چرخش قدرت از رياست جمهوري به دولت كشاندهاست كه بهعنوان نخستوزير رهبري آن را به عهده خواهد داشت.
دميتري اورشكين يك كارشناس سياسي ميگويد: «منطقيترين راه براي تيم پوتين براي رسيدن به هدفشان تغيير قانون اساسي براي دادن قدرت بيشتر به نخستوزير و كابينهاش است؛ دراينصورت نقش رئيسجمهور يك نقش تشريفاتي خواهد شد.»
گري كاسپاروف قهرمان سابق شطرنج جهان و يكي از منتقدين آتشين پوتين كه توسط جناح مخالف رئيسجمهور براي رقابت انتخاباتي رياستجمهوري در مارس آينده انتخاب شده، معتقد است كه اين حركت پوتين ماهيتي خلاف قانون اساسي و ضددموكراتيك دارد.
کاسپاروف گفته که "درواقع پوتين كاري غير از اين نكردهاست كه از "روسيه متحد" بهعنوان مكانيزمي براي كسب دوباره قدرت استفاده كند.»
درحاليكه انتقال قدرت از رئيسجمهور به نخستوزير ميتواند باعث ايجاد تغييرات عمدهاي در سيستم سياسي كشور شود راديو «اخو موسكفي» روسيه اين اقدام را در مقايسه قدرت پوتين با تزار و يا رهبران اتحاد كمونيست شوروي چندان مهم ندانست و معتقد بود كه تغيير زيادي در ساختار قدرت در روسيه به وجود نخواهد آمد.
اين در حالي است كه عدهاي از كارشناسان امكان اين انتقال قدرت را بدون تغيير قانون اساسي هم ممكن ميدانند كه ميتواند از طريق تصويب قوانيني براي دادن قدرت به وزارت دفاع و مقامات اجرايي باشد.
اورشكين معتقد است كه يكي ديگر از مزاياي نخستوزيري در چنين شرايطي نبود محدوديت زماني براي تصدي اين پست است و حتي در صورت مرگ يا ازكارافتادگي رئيسجمهور اين نخستوزير است كه جانشين او ميشود.
رويترز در ادامه با اشاره به سوابق پوتين در دوران رياستجمهوري نوشته پوتين برخلاف هرجومرجهاي پس از فروپاشي اتحاد شوروي در سال 1991 در طي هشت سال رياستجمهوري خود باعث ايجاد ثبات سياسي و رشد اقتصادي در اين كشور شدهاست.
درهمينحال منتقدين پوتين ادعا ميكنند كه در دوران وي نظارت حكومت بر رسانههاي دولتي باعث ايجاد سيستمي سياسي شد كه به شدت وابسته به یك نفر شده بود كه او هم موفق نشد با فساد همهگير در كشور مبارزه كند.
اما عدهاي از كارشناسان معتقدند كه تمركز قدرت در خارج از كرملين ميتواند ريسكي خطرناك براي كشوري باشد كه به حكومت حلقه داخلي و قدرتمند تزارها، كمونيستها و رؤساي جمهور عادت كردهاست.
پوتين كه در سالهاي 2000 و 2004 بهعنوان رئيسجمهور روسيه انتخاب شده، تا دوشنبه هنوز هم خط مشي خاصي را براي دوران پس از رياستجمهوري خود معين نكردهبود.
تايم هم در مورد اقدام بحثبرانگيز پوتين نوشت، پوتين با شركت در انتخابات آينده پارلمان روسيه بهعنوان نامزد حزب روسيه متحد نشان داد تلاش وي براي تغيير ساختار قدرت در روسيه با تغيير مكان از نهاد اجرايي به نهاد قانونگذاري است. او اگرچه فرصت نشستن دوباره بر كرسي قدرت را ندارد، اما ميتواند قدرت را از يك كرسي به كرسي ديگر منتقل كند.