روحانی: دولتهای نهم و هشتم دو راه متفاوت را طي كردند
رئیس مركز تحقیقات استراتژیك مجمع تشخیص مصلحت نظام، گفت: نقادی و انتقاد باعث حیات و رشد جامعه میشود. اشتباه برخی از افراد این است كه با هدف ایجاد حاشیه امن برای قوه مجریه، مقام معظم رهبری را در مقابل آزادی بیان و آزادی جامعه قرار میدهند كه این مساله بزرگترین جفا به رهبری نظام است كه همواره ایشان طرفدار آزادی بیان و انتقاد سازنده بودهاند.
حسن روحانی طی سخنانی در جمع اعضای برگزیده تشكلهای انجمن اسلامی، بسیج دانشجویی و جامعه اسلامی دانشجویان دانشگاه فردوسی و دانشگاه علوم پزشكی مشهد با اشاره به رهبری بیبدیل امام خمینی (ره) در مسیر پیروزی نهضت اسلامی اظهارداشت: صرفنظر از ویژگیهای شخصیتی و بینظیر امام خمینی، نهضت اسلامی زمانی توانست پیروز شود كه ملت ایران بر روی یك شخصیت استثنایی برای رهبری انقلاب و همچنین بر روی تاكتیك و روش مبارزه با رژیم شاه به اجماع نظر دست یافت.
روحانی افزود: ملت ایران در مسیر مبارزه با شاه تنها بود و تمام قدرتهای دنیا از شرق گرفته تا غرب از رژیم پهلوی حمایت میكردند. با این حال اجماع مردم، ایستادگی و مقاومت آنها باعث شد كه انقلاب اسلامی نهایتاً بر شاه و تمام قدرتهای بزرگ غلبه پیدا كند و پیروز شود.
رئیس ستاد قرارگاه مركزی خاتمالانبیاء(ص) در دوران دفاع مقدس تاكید كرد: نظیر چنین اتفاقی در دوران جنگ تحمیلی هم رخ داد. در دوران جنگ تحمیلی نیز ملت ایران مانند دوران پیش از پیروزی انقلاب در مقابل تمام قدرتهای جهان قرار داشت و هیچ قدرتی از انقلاب نوپا حمایت نمیكرد. اما این بار نیز با اجماع و اتحاد و ایستادگی و مقاومت و نهایتاً ایثار به پیروزی دست یافتیم.
وی ادامه داد: پس از پیروزی انقلاب و دفاع مقدس، امروز برای سومین بار و در مسیر توسعه كشور، تمام دنیا مجدداً در مقابل ملت ایران ایستاده است و مطمئناً این بار هم میتوان همانند دو مقطع قبلی به پیروزی دست یافت. با این شرط كه این بار نیز همانند دفعات قبل به اجماع و اتحاد در داخل كشور دست پیدا كنیم و آمادگی مقاومت و ایثار را داشته باشیم. از این زاویه راهی نداریم كه اختلافنظرها را در میان خود كاهش دهیم و در مسایل اساسی و اصولی كشور به اتحادنظر برسیم.
روحانی در بخش دیگری از اظهارات خود در پاسخ به سئوال یكی از دانشجویان حاضر كه پرسید «به نظر شما آیا اهداف اساسی نهضت اسلامی تحقق پیدا كرده است و آیا هماكنون در مسیر اهداف و آرمانهای اولیه انقلاب حركت میكنیم یا خیر؟» تاكید كرد: به صورت كلی باید گفت كه در مسیر اهداف انقلاب حركت میكنیم و بعضی از آرمانهای اصلی انقلاب اسلامی نیز محقق شده است، هر چند كه نمیتوان انكار كرد به برخی از اهداف مهم انقلاب هنوز بطور كامل دست پیدا نكردهایم. مثلاً اگر همان شعار محوری و معروف «استقلال، آزادی، جمهوری اسلامی» را مبنا بگیریم، میبینیم كه در استقلال سیاسی به هدف خود رسیدهایم و هماكنون حتی دشمنان نظام هم اذعان میكنند كه ایران تحت تسلط یا نفوذ هیچ كشوری نیست اما در زمینه استقلال فرهنگی و استقلال اقتصادی علیرغم موفقیتهای فراوان هنوز راه طولانی و سختی را پیش رو داریم.
عضو مجلس خبرگان رهبری افزود: در پاسخ به این سئوال كه آیا هماكنون در مسیر اهداف و آرمانهای اولیه انقلاب حركت میكنیم نیز باید اذعان كنم كه درباره برخی شیوهها و روشهای اجرایی اختلاف نظر وجود دارد و هنوز نتوانستهایم در این زمینهها به یك اجماع ملی دست پیدا كنیم. برخی میگویند همین مسیر، راه درست انقلاب است و برخی دیگر میگویند راه بهتری وجود دارد.
وی تصریح كرد: به نظر من اینجا جایی است كه مردم باید در صحنه حاضر شوند و حرف آخر را بزنند. مردم در انتخاباتباید تصمیمگیری كنند و از میان شیوههای موجود یكی را انتخاب كنند. به عنوان مثال، دولتهای نهم و هشتم دو راه كاملاً متفاوت را در عرصههای سیاسی، اقتصادی و بینالمللی طی كردند. مردم باید انتخاب كنند كه بالاخره كدام راه بهتر است و كدام روش درستتر است. البته این مساله در كشور ما كه تشكیلات و ساختار حزبی به معنای واقعی آن وجود ندارد كار بسیار دشواری است. به همین دلیل است كه میگویم روحانیت، نخبگان، دانشگاهها و دانشجویان باید با تمام قوا در عرصه حاضر شوند و نقش مرجعیت سیاسی خود را ایفا كنند. نباید بگذاریم كسانی كه معلوم نیست كجا بودهاند و چه كردهاند و چه میخواهند سرنوشت كشور را در دست بگیرند اما در مقابل؛ روحانیون، دانشگاههیان، كسانی كه برای انقلاب فداكاری كردهاند و سابقه روشنی دارند خلاصه نخبگان و پیشتازان حاشیهنشین و نظارهگر شوند. دانشجویان باید به صحنه بیایند و جامعه را در انتخاب راه و روش درستو كم هزینه یاری كنند.
عضو جامعه روحانیت مبارز در پاسخ به سئوال یكی دیگر از دانشجویان كه پرسید «آیا نظر امام خمینی درباره وحدت حوزه و دانشگاه به معنای واقعی آن محقق شده است؟»، گفت: تا قبل از وقایع سال 1342 فاصله میان دانشگاه و حوزه و شكاف بین دانشجو و طلبه بسیار زیاد بود و اولین قدم برای وحدت حوزه و دانشگاه زمانی برداشته شد كه دانشجویان دانشگاه تهران در فروردین سال 1343 به مدرسه فیضیه آمدند و در جشن بازگشت امام به قم شركت كردند. مبارزات انقلاب اسلامی باعث شد كه از فاصله میان حوزه و دانشگاه كاسته شود و البته پس از پیروزی انقلاب نیز ارتباطات حوزه و دانشگاه به مقدار قابل ملاحظهای افزایش یافت. اما وضعیت فعلی با آن چیزی كه امام در زمینه وحدت حوزه و دانشگاه میخواست هنوز فاصله زیادی دارد. این كه معممین در دانشگاهها معارف و اخلاق تدریس كنند یا دانشجویان در قالب اردوهای فرهنگی از حوزههای علمیه بازدید كنند؛ فاصله بسیار زیادی دارد با آن چه كه از وحدت حوزه و دانشگاه در ذهن امام (ره) بود و شایسته این دو مركز مقدس است.
روحانی در بخش دیگری از اظهارات خود در پاسخ به سئوال یكی از دانشجویان پیرامون تحولات پرونده هستهای ایران طی سه سال اخیر تصریح كرد: نكته مهم این است كه تصمیمات كلان پرونده هستهای چه در دولتسابق و چه در دولت فعلی هیچگاه تصمیمات شخص نبوده، بلكه همواره در سطحی بالاتر از دولتها اتخاذ شده و تصمیمات نظام بوده است. در زمینه مسایل اجرایی و تاكتیكی نیز باید بگویم برخی اظهارات، اقدامات و سیاستهای اجرائی كه طی سه سال اخیر در پرونده هستهای وجود داشته با سلیقه شخص من سازگار نبوده، هر چند كه این واقعیت نیز وجود دارد كه بالاخره هر مسئولی سلیقه خاص خودش را دارد.
دبیر اسبق شورای عالی امنیت ملی افزود: راهی كه در زمان مسئولیت من در پرونده هستهای طی شد با سرعت كمتر و در مقابل با هزینه ناچیزی ما را به مقصد میرساند. راهی كه در دولت نهم انتخاب شده است، سرعت بیشتری دارد اما در مقابل هزینه گزافی هم بر كشور تحمیل كرده. توجه داشته باشید كه فعالیتهای هستهای كشورمان یك كار بزرگ، بسیار ارزشمند و افتخار آفرین است و در اصل آن مناقشه و اختلافی وجود ندارد. بحثی كه مطرح است این است كه چگونه میتوان با هزینه كمتری به مقصد رسید و چگونه باید حركت كرد كه اشتباهات اجرایی باعث خسارتهای پرهزینه نشود.
رئیس مركز تحقیقات استراتژیك مجمع تشخیص مصلحت نظام در بخش دیگری از اظهارات خود و در پاسخ به سوالی پیرامون عملكرد سیاست خارجی كشور در سالهای اخیر تاكید كرد: برخی از رفتارها و اظهاراتی كه طی سه سال گذشته در حوزه سیاست خارجی ابراز شده است را نمی پسندم، هر چند كه طبیعی است مسئولان مربوطه از عملكرد خود دفاع كنند. چرا باید مسایلی را مطرح كنیم كه بیجهت دنیا را علیه جمهوری اسلامی تحریك كند و هزینههای سنگینی را بر كشور تحمیل نماید. بسیاری از سخنرانیهای پرهزینه و تحریك كننده كه بدون هیچ ضرورت خاصی مطرح شد و البته از سوی دشمنان هم مورد سوءاستفاده قرار گرفت، هیچ دستاوردی برای نظام و كشور نداشته است. بدتر از همه این بود كه بسیاری از این سخنرانیها بدون هیچ هدف یا برنامه خاصی مطرح میشد و تازه پس از آن كه با واكنش شدید و غیرمنتظره مواجه میگشت؛ تلاش میكردند برای آن «هدف تراشی» كنند. یعنی سعی میكردند اهداف و دلایلی را برای این اظهارات دست و پا كنند و این گونه القا كنند كه گویا این سخنرانیها در قالب یك سناریوی پیچیده مطرح شده است.
روحانی ادامه داد: در مواردی هم برداشتهای نادرست از مسایل بینالمللی و بیتوجهی به تجربیات قبلی مشكلاتی را ایجاد كرده است. به عنوان مثال هشدار دادیم كه سیاست خوشبینی مفرط بر شرق جواب نمیدهد؛ اما به هشدارها توجه نكردند و نهایتاً كار به آن جا رسید كه دیدیم كشورهای جهان شرق از جمله روسیه و چین و هند به قطعنامههای ضد ایرانی رای مثبت دادند. البته كسانی كه آن روز سیاست قطع مذاكره با اروپا و تمركز بر شرق را مطرح كردند اكنون حرفهای قبلی خود را قبول ندارند، اما سئوال این است كه چرا نباید به تجربیات قبلیها توجه میشد؟
مسئول اسبق پرونده هستهای خاطرنشان كرد: نظیر چنین مسالهای در ماجرای ارجاع پرونده ایران به شورای امنیت نیز تكرار شد. ما از روز اول میگفتیم كه تهدید ارجاع پرونده ایران به شورای امنیت جدی است و آمریكا و اسرائیل مجدانه دنبال آن هستند اما برخیها در جلسات و روزنامههایشان فریاد میزدند كه این مساله فقط یك بلوف است. این افراد هنگامی كه پرونده ایران به شورای امنیت ارجاع شد باز تاكید كردند كه ظاهری است و شورای امنیت هیچ كاری صورت نخواهد داد. وقتی كه بیانیه شورای امنیت صادر شد باز ادعا كردند كه شورای امنیت فقط یك بیانیه صادر كرد و نتوانست كار دیگری انجام دهد. وقتی كه اولین قطعنامه صادر شد گفتند كه آخرین تیر شورای امنیت بود و كار دیگری صورت نخواهد داد. اما الان میبینیم كه چند قطعنامه تحریم صادر شده و حتی در حال برنامهریزی برای ادامه این روند هستند.
روحانی در عین حال تصریح كرد: البته این انتقادات به آن معنا نیست كه بگوییم دولت نهم هیچ توفیقی در سیاست خارجی نداشته است چرا كه طی سه سال گذشته توفیقاتی را نیز در این زمینه از جمله در عراق و فلسطین و لبنان با هدایتهای مقام معظم رهبری داشتهایم. اما میتوانستیم در سیاستهای اجرایی راهی را انتخاب كنیم كه هزینههای كمتری را بپردازیم و توفیقات بیشتری هم به دست آوریم.
عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام در بخش دیگری از اظهارات خود در پاسخ به این سئوال كه «با توجه به برخی مسایل آیا فكر میكنید در انتخابات ریاست جمهوری سال آینده زمینه یك رقابت واقعی با حضور تمام احزاب و جریانهای سیاسی فراهم خواهد شد؟»، گفت: فعلاً كه خوشبختانه تمام گروهها در صحنه حضور دارند و مشغول فعالیت هستند بنابراین نباید از هم اكنون پیشداوری كنیم و قضاوت بدبینانه و ناامیدانه داشته باشیم. من معتقدم كه تمام گروهها و گرایشها باید در عرصه انتخابات حضور داشته باشند و با توجه به تاكیدات مقام معظم رهبری بر برگزاری یك انتخابات پرشور، امید زیادی دارم كه یك انتخابات رقابتی، اخلاقی و سالم برگزار شود.
وی در عین حال تصریح كرد: هشدار میدهم كه برخی جریانها مخالف برگزاری یك انتخابات پرشور هستند و پیروزی خود را منوط به خانهنشینی و انفعال نخبگان میدانند. در این شرایط باید هرگونه نگاه بدبینانه و مایوس كننده را از خود دور كنیم و با جدیت تمام برای حضور گسترده مردم در پای صندوقها و برگزاری یك انتخابات سالم و آزاد فعالیت نمائیم. این مسئولیت برای جنبش دانشجویی چند برابر میشود چرا كه رسالت جنبش دانشجویی تقویت آرمانهای اصیل انقلاب است و انتقاد سازنده و دلسوزانه از برخی از مسئولین كشور نه تنها «حق» كه «وظیفه» دانشجویان است.
روحانی همچنین در پاسخ به سئوال یكی از دانشجویان حاضر درباره احتمال كاندیداتوری میرحسین موسوی در انتخابات آتی گفت: «از احتمال كاندیداتوری میرحسین موسوی خبری ندارم. خود ایشان اعلام كردهاند كه در صحنه حضور سیاسی خواهند داشت كه البته این حضور سیاسی لزوماً به معنای كاندیداتوری نیست».
عضو مجلس خبرگان با استقبال از اظهارنظرهای اخیر میرحسین موسوی تاكید كرد: این مساله كه تمام نخبگان مخصوصاً شخصیتهای دلسوز انقلاب در صحنه حاضر باشند و نظرات خود را درباره مسایل كشور ابراز كنند، بسیار مفید و سازنده است. آقای موسوی از چهرههای انقلاب است كه در دوران دشوار جنگ تحمیلی مسئولیت سنگینی را بر عهده داشته و از شخصیتهای دلسوز كشور است. این مساله كه در این شرایط حساس وی درباره وضع كشور اظهارنظر میكند برای آگاهی نسل جوان كشور مفید و سازنده است.
وی در همین حال در پاسخ به سئوالی پیرامون محدودیتهای اخیری كه در برخی دانشگاهها برای برخی از نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری ایجاد شده است، گفت: دانشگاه محیط امن اظهارنظر و تضارب آراست و ظرفیت نظام جمهوری اسلامی به مراتب بیشتر از آن است كه كسی اینگونه محدودیت را بپسندد. ایجاد چنین محدودیتهایی نوعی اهانت به محیط مقدس دانشگاه و دانشجویان فهیمی است كه در دوران انقلاب تربیت شدهاند.
رئیس مركز تحقیقات استراتژیك در بخش دیگری از اظهارات خود در پاسخ به سئوالی پیرامون انتقادات علنی برخی چهرههای شاخص نظام از دولت نهم به رغم حمایتهای رهبر معظم انقلاب از دولت تاكید كرد: دستورات مقام معظم رهبری برای تمام مسئولین نظام فصلالخطاب است و در این زمینه هیچ اختلافنظر یا اما و اگری وجود ندارد. مشكل از جایی آغاز میشود كه بعضی از افراد رویكرد گزینشی به اظهارات رهبر انقلاب دارند و مثلاً در این زمینه همواره نیمی از تاكیدات ایشان را نادیده میگیرند.
روحانی با یادآوری حمایتهای رهبری انقلاب از تمام دولتهای سابق و فعلی افزود: مقام معظم رهبری به رغم تمام حمایتهایی كه از دولت نهم به عمل آوردهاند، تاكید كردهاند كه این حمایتها به معنای دفاع از تمام تصمیمات یا اقدامات دولت نیست و همچنین تاكید كردهاند كه از دولت باید انتقاد كرد و بیتردید انتقاد مشفقانه و دلسوزانه و با كارشناسی به نفع كشور است.
وی ادامه داد: «این كه ما باید به دولت كمك كنیم كاملاً درست است. این كه باید از كلیت دولت حمایت كنیم كاملاً درست است. این كه تخریب امر مذمومی است و در انتقاد نباید هتاكی و تخریب كرد كاملاً درست است. این كه دولت نهم سختكوش است درست است، اما سئوال مهم این است كه بالاخره وظیفه داریم از دولت انتقاد بكنیم یا نه، آیا امر به معروف و نهی از منكر واجب است و یا نه؟ آیا نصیحت مسئولین جزو وظایف مردم است و یا نه؟ متأسفانه بعضی فكر میكنند كه دولت مافوق نظارت مردم قرار دارد كه این تفكر بسیار خطرناك است».
عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام با تاكید بر این كه «نقد وظیفه دینی و قانونی ما است» گفت: نقادی و انتقاد باعث حیات و رشد جامعه میشود. اشتباه برخی از افراد این است كه با هدف ایجاد حاشیه امن برای قوه مجریه، مقام معظم رهبری را در مقابل آزادی بیان و آزادی جامعه قرار میدهند كه این مساله بزرگترین جفا به رهبری نظام است كه همواره ایشان طرفدار آزادی بیان و انتقاد سازنده بودهاند.
روحانی همچنین در پاسخ به سئوال یكی از دانشجویان حاضر درباره دولت ائتلافی و وحدت ملی گفت: این طرح كه ابتدا توسط آقایان لاریجانی و ناطق نوری مطرح شد، طرح بدی نبود. در صورت اجرای این طرح میتوانستیم برای اولینبار شاهد دولتی باشیم كه متعلق به تنها یك جناح نیست و بخشی از هر دو جناح كشور از آن حمایت میكنند. اما به دلیل برخی واكنشها این طرح كمكم در حاشیه قرار گرفت و اكنون هم كه چراغ آن خاموش شده است و چندان دنبال نمیشود. در شرایط فعلی به نظر میرسد كه فضای سیاسی كشور به سمت یك فضای دوقطبی در حال حركت است و چنین طرحهایی طرفداران چندانی ندارد.
رئیس مركز تحقیقات استراتژیك در پایان این نشست سه ساعته، در پاسخ به سئوالی پیرامون احتمال برقراری رابطه با آمریكا و آثار احتمالی آن بر انتخابات ریاست جمهوری سال آینده نیز تاكید كرد: به نظر میرسد كه تاثیر مسایل داخلی بر نگاه مردم به انتخابات بسیار بیشتر از تاثیر مسایل مربوط به سیاست خارجی است. ضمن آن كه تصور نمیكنم ظرف چند ماه آینده تحول خاصی در روابط ایران و آمریكا ایجاد شود و به نقطه خاصی در این زمینه برسیم. حتی بر فرض آن كه در این ماهها مذاكرات ایران و آمریكا آغاز شود كه بسیار بعید میدانم. قاعدتاً این مذاكرات اگر آغاز شود، پس از انتخابات ریاست جمهوری و در دولت دهم خواهد بود.