آدم شویم(۷)
درمحضرمرحوم علامه کرباسچیان
نامه هفتم
بسم الله الرحمن الرحیم
فرزند عزیزم،
موضوع سخن،پر ظرفیتی بود. عرض شد که بالاترین نعمت الاهی پرظرفیت بودن است. آری، این سرمایه ای است که آدمی را به جمیع کمالات معنوی می رساند.آیاکسی که گرفتار شتابزدگی است و متانت روحی ندارد، امکان دارد که در مسائل علمی به جایی برسد؟!
در هر قرن یکی دو نفر صاحب نظر پیدا می شوند که وقتی شرح حالشان را مطالعه کنیم، می بینیم آنان دارای روحی بزرگ بودند و حوادث در ایشان اثر نمی کرده است. کسی که با کوچک ترین حادثه از جا به در می رود ، چگونه می تواند در یک موضوع علمی تعمق کند و نظر جدیدی را ابراز نماید؟
آب هوشت را کشد هر بیخ خار
آب هوشت کی رسد سوی ثمار؟
دنیا، دار حوادث است و هر روز حادثه ای به وجود می آید. آیا می توان منکر این شد؟ اگر ما بر حوادث حاکم نباشیم ومحکوم آن ها گردیم، چگونه ممکن است قوای ما متمرکز شود و آیا بدون تمرکز قوا می شود در موضوعی صاحب نظر شد؟ آری، ممکن است کتاب ها را حفظ کنیم و نمره هم بگیریم و دکترایی هم به دست آوریم و موقعیت ما از نظر مادی خیلی خوب شود؛ ولی آیا هدف ، همین است؟!
عین القضاة همدانی در یکی از نامه هایش می نویسد: دریغا که مردم در بند آن نیستند که چیزی بدانند بلکه در بند آن اند که خلق در ایشان اعتقاد کنند که عالم اند!
عزیزم ، از این ساعت پرظرفیتی را تمرین کن؛ یعنی حوادث را به مسخره بگیر و گرنه تو را به بازیچه خواهند گرفت و روزی که از این دنیا می روی، دست خالی خواهی بود. امیرالمومنین (علیه السلام) نمی فرماید:
مردان حق ، معلومات زیاد دارند یا ........ بلکه می فرماید: ((اوسع شی صدرا و اذل شی نفسا)) (سینه ی مومن،از هر چیز فراخ تر و نفسش از هر چیز پست تر است) ناراحتی های قرن ما به واسطه ی نداشتن همین یک صفت است. خدا کند که این حال در شما به وجود بیاید که دیگر از همه ی نگرانی ها تا آخر عمر آسوده خواهید شد.
دریای فراوان نشود تیره به سیل
عارف که برنجد تنک آب است هنوز
خواندن کتاب ها آسان است؛ ولی تغییر یکی از صفات نفس، مشکل است! اگر شرح حال بزرگان را ملاحظه کرده باشی،همین یکصفت جلب نظر می کند و گرنه نوشتن کتاب و تدریس و این گونه اعمال نباید کسی را در نظر ما بزرگ جلوه دهد.(( الهدی من الله کنیر و لا یبصره الا بصیر و لایعمل به الا یسیر)) (هدایت الاهی فراراوان است؛ ولی آن را جز مردان با بصیرت نمی یابند و به آن جز اندکی عمل نمیکنند.)
یکی از مطالبی که در این موضوع به تو کمک می کند، این است که بدانی در دنیا هیچ کس از حمله ی ناملایمات وحوادث مصون نیست و امکان ندارد که بشری در دنیا گرفتار ناملایمات نشود.
فغان که به همه کس نرد کینه باخت فلک
کسی نبود که دستی از این دغا ببرد
با این همه کسی که تسلیم حق است، نه تنها تحت تاثیر قرار نمی گیرد، بلکه با کمال شادی آن ها را می پذیرد.
گر موج خیر حادثه سر بر فلک زند
عارف به آب تر نکند رخت- پخت خویش
راستی، اگر این معانی و اشعار بلند نبود، چه طور می توانستیم زندگی کنیم؟!
خدا نگهدارت باد