آگاه
کد خبر: ۱۷۲۳۹

بی نیازی ایران و آمریکا از میانجی

بی نیازی ایران و آمریکا از میانجی

دیروز نخست وزیر ترکیه آمادگی کشورش را برای میانجی گری میان اوباما و ایران اعلام کرد. به این ترتیب فهرست کشورهای ریز و درشتی که تمایل خود را برای وساطت میان دو کشور رسانه ای کرده اند، طویل تر شد و با توجه به پیروزی انتخاباتی اوباما و تاکید وی بر مذاکره با ایران، دور از انتظار نیست کشورهای دیگری نیز خواهان میانجیگری شوند.

به دلایل عدیده ای شاید کشوری را در جهان نتوان یافت که با حسن نیت کامل خواهان تنش زدایی در مناسبات تهران- واشنگتن باشد؛ زیرا عادی سازی روابط دو کشور زمینه لازم برای افزایش قدرت منطقه ای و در مواردی ارتقای قدرت جهانی ایران را فراهم می سازد. علاوه بر این امتیازگیری های گوناگونی که در جریان یارگیری جهانی ایران و آمریکا از هر طرف یا دو طرف، نصیب برخی کشورها می شود نیز با مخاطره جدی مواجه خواهد شد. حال با لحاظ این نکات دلیل اعلام آمادگی ها برای میانجیگری چیست؟

کشورهای متقاضی وساطت اغلب در پی آن هستند که با حضور در دیپلماسی پرتنش ایران و آمریکا به سهم خود کلاف را پیچیده تر کنند و با اطلاع رسانی جهت دار به طرفین یا ایجاد بدبینی مسیر رسیدن به توافق را ناهموار سازند. تداوم امتیازگیری از دو طرف با تظاهر به داشتن نفوذ در طرف مقابل نیز هدف حاشیه ای دیگری است که میانجی ها درصددبهره مندی از آن هستند.

با رجوع به تجارب جهانی مشابه باید تاکید کرد اگر اراده ای برای گفت وگو در تهران و واشنگتن وجود دارد، راهبران آنها باید با حذف میانجی هایی که جز به بیراهه بردن مذاکرات کارکرد دیگری ندارند، مذاکره رویارو و بدون واسطه را در دستور کار قرار دهند.

در مذاکراتی که چالش های طرفین درگیر آن از جنس اختلاف های ایران و آمریکاست، همزمان یا پیش از پشت یک میز نشستن دیپلمات ها، ضروری است کارشناسان امنیتی دو کشور چالش اصلی یعنی امنیت را مورد مذاکره و بررسی قرار دهند و به تفاهم دست یابند تا امکان نتیجه بخشی مذاکرات دیپلمات ها در دیگر حوزه ها فراهم شود. در واقع تا هنگامی که تکلیف مسائل امنیتی به عنوان هسته اصلی تعارضات روشن نشود، دست دیپلمات ها برای تنش زدایی بسته خواهد بود زیرا موضع آنها را نتیجه مذاکرات کارشناسان امنیتی تعیین می کند. بدیهی است ماهیت مسائل امنیتی نیز به گونه ای است که ایران و آمریکا مایل به تبادل آن از طریق میانجی ها نیستند زیرا چنین اقدامی مغایر «منافع ملی» است.

بنابراین سوای انگیزه کشورهای متقاضی وساطت، محوریت چالش های امنیتی ایران و آمریکا و لزوم
درز نکردن اطلاعات «فوق محرمانه» نیز به تنهایی نافی ایده پذیرش میانجی است.

اهمیت این نکات به اندازه ای است که در مذاکرات احتمالی تهران-واشنگتن حتی بر سرپرونده هسته ای، حضور اروپایی ها هم لازم نیست. زیرا دو کشورخود باید اختلاف های دیر پای شان را حل کنند.

ارسال نظرات
خط داغ