نگاهی به شروط آقای خاتمی
اکبر منتجبی
اکبر منتجبی چنین نوشته است :
۱- فکر می کنم آقای خاتمی در تلاش است تا فشارهایی را که از سوی اطرافیان حزبی اش بر ایشان استوار شده ، دفع کند. در واقع اگر ایشان تا دیروز در جلسات خصوصی از نیامدن سخن می گفت و مورد انتقاد دوستان و نزدیکان خود قرار می گرفت ، امروز نیامدن خود را با ترجمان دیگری بر زبان می آورد. برای اینکه هم فشارها را کم کند و هم جوابی به خواسته های دیگران بدهد.
۲- ایشان شرط اول حضور خود را بر "تفاهم با ملت بر سر خواستههايشان" عنوان کرده است. این به چه معناست؟ برداشت من این است که این جمله آقای خاتمی در ادامه سخن پیشین ایشان است که گفت به دنبال معنا کردن اصلاحات است. در واقع ایشان درصدد است از هم اکنون به عنوان یک کاندیدای احتمالی ( که نگران کسب رای مردم نیست) مطالبات مردم را سازماندهی کند. در واقع نگران رخ دادن اتفاقی است که سال ۷۶ رخ داد و برخی با آمدن ایشان به دنبال تغییرات بنیادین در نظام و ساختار حکومت بودند.
ایشان اکنون با تعیین چنین شرطی برای مردم ( که البته مکانیزم آن نیز مشخص نیست که چگونه می خواهد با مردم تفاهم کند ) درصدد است از افزایش مطالبات آنها جلوگیری کند و یادآوری کند که قرار نیست بعد از ۶ ماه که او رای آورد مردم از او طلبی داشته باشند. ایشان به گفته سران سازمان مجاهدین رییس جمهور حداقلی هستند و کف مطالبات را قرار است برآورده کنند.
۳- شرط دوم "امکان عملي کردن برنامههای ایشان" است. خطاب این جمله نه مردم که حاکمیت است. در واقع ایشان از حاکمیت می پرسد که آیا می خواهید او وارد انتخابات شود یا نه. اگر آری باید امکان عملی کردن برنامه هایش نیز فراهم باشد. اگر شرط اول را بپذیریم به گمانم در گزینه دوم ، ایشان شرطی تعیین نکرده است . بیشتر کسب تکلیف است. چرا؟
باید ابتدا ایشان اعلام می کرد که چه برنامه هایی دارد و بعد شرطی برای خود قایل می شد که امکان عملی شدن آنها وجود دارد یا خیر. اکنون اما به نظر می رسد که ایشان در واقع پیغامی برای تمام سران حکومت ارسال کرده اند و می خواهند از فردا بازخورد این پیغام را ببینند. البته گمان نمی کنم نه در محافل خصوصی و نه محافل عمومی بازخورد خوبی از این پیامی که ارسال کردند بگیرند.
۴- نتیجه : اگرچه ظاهر امر نشان دهنده این است که آقای خاتمی یک قدم به ریاست جمهوری نزدیکتر شده، اما به نظرم ایشان با این سخنان یک گام پس کشیدند. چون شرط دوم ( تازه اگر بپذیریم شرط بود و نه پیام ) امکان عملی شدن ندارد . کسانی که دولت اصولگرا را حاکم کردند، نمی گذارند اولا خاتمی با مشارکت و سازمان مجاهدین انقلاب مجددا به قدرت برگردد ، ثانیا آقای خاتمی نیز نباید تصور کند که ایشان در مقامی هستند که باید شرط تعیین کنند. اصلاح طلب ها کجای کارند که طرف برای این شروط ارزشی قایل شود؟ اما اگر می خواهیم شرط بگذاریم باید پای کار هم باشیم. میدان، میدان مبارزه است. میدان حرف نیست. برای پیروزی باید جنگید. باید امتیاز گرفت. و باید پیش رفت. نه یک شبه .که باید از ۳ سال پیش شروع می کردیم. نه با حرف که با عمل. متاسفانه الان این مبارزه را نمی بینم .