حسن روحانی در جمع علما و روحانيون/ تکمیلی
دولت قوی به معنای دولت مداخلهگر نیست/ خطر زمانی است که یک گروه خود را مساوی اسلام، انقلاب و ولایت فقیه بداند
رئیس جمهور منتخب ملت در نشست امروز خود با جمعی از روحانیون کشور گفت: مردم در این انتخابات خواستند بگویند که ما روحانیت را ورای مسائل سیاسی میبینیم و انها را اُمنا الرُسل میدانیم.
دیدار حسن روحانی با جمعی از روحانیون کشور صبح امروز در تالار وزارت کشور آغاز شد.
بخشهای از سخنان روحانی به این شرح است:
- حضورم در این نشست از همه علما، اندیشمندان روحانی به خاطر تشکر و سپاس است؛ همه اقشار و همه مردم در این انتخابات شکوهمند تلاش و ایثار کردند و روحانیت نیز در این زمینه نقش بسیار ارزشمندی داشت. از مراجع، علما و بزرگان روحانیت گرفته تا خطبا و همه آنهایی که از تریبونهای مختلف و منابر مردم را برای تحقق حماسه مورد تاکید رهبر انقلاب دعوت کردند.
- من خود یک طلبه هستم و به یافتهها و داشتههای طلبگی خود افتخار میکنم، اعتماد اکثریت مردم ایران به این طلبه آن هم در سایه و پرتو حماسه سیاسی سرنوشت سازی که مدنظر مقام معظم رهبری بود، برایم مایه مباهات و افتخار از یک سو و موجب سنگینی بار مسئولیت از سوی دیگر است.
- از بزرگان و مراجع و علما و از یکایک روحانیون محترم برای توانایی جهت تحمل این بار سنگین امانت استمداد می طلبم و به نصیحت، حمایت و حتی نقد دلسوزانه خود را محتاج می دانم.
- مردم در این انتخابات پاسخ دادند و خواستند بگویند که ما روحانیت را ورای مسائل سیاسی میبینیم و انها را اُمنا الرُسل میبینیم، علیرغم همه تخریب هایی که در طول های گذشته نسبت به روحانیت شد؛ نه تخریب از سوی کسانی که از روحانیت فاصله داشتند بلکه از سوی کسانی که در قرابت به اهل بیت دو آتشه بودند و سنگ دین را بر سینه می کوبیدند.
- اصل روحانیت و بزرگان روحانیت و بسیاری از کسانی که در انقلاب نقش اساسی داشتند مورد حملات ناجوانمردانه و تخریب قرار گرفتند.
- از امتیازات ویژه نهاد روحانیت همواره در طول تاریخ مردمی بودن روحانیت است. این نهاد از دل ایمان و خواست مردم برآمده است و همواره مردم را تکیه گاه خود قرار داده است.
- روحانیت باید سخنگوی حرمت، عزت و حقوق اساسی مردم باشد و خواست جامعه برای اصلاح، بهبود معیشت، ارتقای اخلاق و منزلت شهروندان را به حاکمان منتقل کند.
- ما باید پاسخگوی نیازها و پرسشهای مردم باشیم. حکومت باید برای تامین امنیت، عظمت، زندگی و حقوق مردم کار کند. چه بخواهیم و چه نخواهیم، کارهای ما به عنوان مسئولان نظام اسلامی، کم و بیش به پای روحانیت نوشته میشود، پس نباید شکاف و گسستی میان حکومت، روحانیت و مردم در شرایطی که امروز مردم به تغییر و تحول امید بستهاند، وجود داشته باشد.
- ما همه انسانیم و احتمال خطا و اشتباه در اعمال ما وجود دارد. این مساله هیچ اشکالی ندارد، بلکه حتی لازم و مفید است که حکومت اسلامی به مردم بگوید چه موفقیتها و چه ناکامیهایی داشته و حتی به مردم بگوید کجا توانسته است برنامه را به خوبی اجرا کند و کجا در اجرای برنامه دچار اشکال شده است.
- کلید اصلی حل همه مشکلات، جلب اعتماد مردم و تکیه بر همبستگی آنان است؛ البته در این مسیر ما باید توان تحمل نظرات صاحبنظران را داشته باشیم و باید بدانیم که دولت به تنهایی قادر به حل مشکلات نیست و این مردم هستند که باید برای حل مشکلات در صحنه حضور داشته باشند. دولت تسهیل کننده و سامان دهنده امور است و مردم و بخشهای غیردولتی در یک منظومهای سازمان یافته برای حل مشکلات جامعه باید تلاش کنند و در این میان، نقش روحانیت و علما بسیار تعیین کننده است.
- دولت قوی از یک جامعه قوی برمیخیزد. امروز زمینه حل مشارکت مردم فراهم شده است. مردم با امید به آینده در این انتخابات حضور پیدا کردهاند اما این مشارکت و حضور مردم هنوز در آغاز راه است. ما باید زمینه مشارکت مردم را هر روز بیشتر و زمینه تصدیگری دولت را در امور جامعه هر روز کمتر و کمتر کنیم.
- دولت قوی و توانمند به معنی دولت مداخلهگر و متصدی در همه امور و محدود کننده زندگی مردم و مداخله کننده در زندگی خصوصی نیست. قدرت دولت در بالا بردن اعتماد جامعه و تقویت سرمایه اجتماعی است. ارایه خدمات، کم کردن رنجها و مشکلات مردم اعم از مشکلات مادی و معنوی، زمینهسازی برای رشد و شکوفایی همه شهروندان در جهت خاص تحولخواهانه جامعه و مردم باید باشد.
- مردم را باید مَحرم و صاحب کشور بدانیم. ما باید با مردم حرف بزنیم و حرفهای آنها را با روی گشاده بشنویم. مردم ما فهیم، موقعشناس و بزرگوار هستند و اگر مطمئن شوند راهی که دولت آغاز کرده راه درستی است، همه مشکلات را تحمل میکنند. مردم میدانند مشکلات چندین ساله در چند روز و چند ماه حل نمیشود. مردم صداقت میخواهند. مردم از دولت قول سدید میخواهند.
کلام همه باید قول سدید باشد
- کلام دولت کلام روحانیت و کلام و سخن همه باید قول سدید باشد. قول سدید کلام محکم و استوار و راست و درست است. کلام اسلام و پیامبر (ص) هم صدق است و جز با راستگویی و درستگویی و سخن قوی و مستحکم که همانند سدی قوی در برابر انواع انحرافات است کار ما به پیش نمیرود. قول سدید قول قصد است، اعتدالی که از آن سخن میگوییم در زبان و روایات از قصد آمده است. قصد و اقتصاد همان اعتدال است و قول سدید قول میانه روانه و معتدلانه است. هم دولت باید قولش سدید باشد و هم علما و روحانیت. پیامبر (ص) نیز در هر خطبه منبر و سخنی بر این موضوع تاکید و آن را تکرار کردند.
- افراط و تندروی همواره به ما ضربه زده است. آنقدر نمونههای فراوان در دوران انقلاب و پس از آن در ذهن من است که اگر بگویم صدها مورد اغراق و مبالغه نکردهام. مردم باید احساس امنیت و آرامش کنند، امنیت فکری و سیاسی و اقتصادی داشته باشند و نسبت به شرایط بینالمللی احساس آرامش و امنیت کنند.
- امروز مسائل و مشکلات فراوانی پیش روی ماست من با آگاهی از همه مشکلات در این راه قدم گذاشتهام و علی رغم مشکلات کم نظیر که بعدها در یک بیانی آن را به ملت ایران خواهم گفت، وارد شدم. هیچ دولتی در تاریخ ایران با مشکلاتی که این دولت با آن روبروست ، روبرو نبوده است. اما به اندازهی همه آن مشکلات و بیش از آن امیدوارم و به اذن خدا، به حول و قوه الهی و به مدد الهی امید به آینده دارم.
- با تاکید بر این که با کمک و حمایت مردم مشکلات را پشت سر خواهیم گذاشت. البته باید فرصت و زمان لازم در اختیار دولت یازدهم باشد. مردم به خوبی میدانند که باید تا فرصتهای لازم، تا مشکلات را با صبر و مدارا و سعه صدر تحمل کنند.
- نقش حکومت و روحانیت در قبال مسائل جامعه البته که یکسان نیست، اما میتواند و باید همسو باشد روحانیت یک نهاد مستقل مردمی است که هیچ گاه نباید استقلال این نهاد صدمه ببیند. مردمی بودن و استقلال داشتن هم به معنای فاصله گرفتن از دولت و حکومت نیست.
- وی همچنین با بیان این که نهاد روحانیت میتواند به عنوان یک نهاد مستقر، پایدار و مورد اعتماد مردم در طول تاریخ نقش آفرین باشد، گفت: این بدان معنا نیست که روحانیت بخشی از دولت باشد یا نباشد. روحانیت مستقل است و میتواند و باید نقش محوری در اسلام و تعالی جامعه ایفا کند یعنی واسطهای امین میان مردم و دولت باشد.
- روحانیون، ائمه جمعه و جماعات، مسئولان مساجد و وعاظ از مجاری مهم انتقال مسائل و مشکلات مردم به حکومت و بیان مسائل دولت و حکومت به مردم هستند. البته این نقش باید بر مبنای اطلاعات و تحلیلهای دقیق و همه جانبه باشد.
- در یک جامعه آزاد و بزرگ نمیتوان یک سلیقه را حاکم کرد بلکه باید سلایق مختلف را در چارچوب موازین دینی، قانون اساسی و قانون بپذیریم در عین حال در پی انسجام، یکدلی و یکسویی باشیم. همانطور که در علوم اختلاف نظر، موجب تعالی و پیشرفت عملی بوده و هست.
- مباحثه و بیان نظرات گوناگون از روی دلسوزی توسط کارشناسان و متخصصان میتواند موجب ارتقای سطح آگاهی مردم و مشارکت بیشتر آنان شود. خطر زمانی است که بین ارکان اصلی نظام شکاف وجود داشته باشد. خطر زمانی است که یک گروه خود را مساوی اسلام، انقلاب و ولایت فقیه بداند و گروه مقابل را ضد دین، انقلاب و ولایت فقیه معرفی کند.
- بدون سعه صدر و بالا بردن تحمل، رشد و تعالی امکانپذیر نیست، هر شهروند ایرانی و روحانی ممکن است گرایشهای خاص سیاسی، اجتماعی و اقتصادی داشته باشد که محترم است اما این گرایشها را نباید عین اسلام بداند یا معرفی کند.
- مقام معظم رهبری گفتند حتی کسانی که از نظام دلخوری دارند پای صندوقهای رای بیایند و برای سرنوشت خود تصمیم بگیرند. بنابراین باید حق را بیان کنیم اما انتخاب با مردم است. نه روحانیت، نه دولت و نه حکومت نباید خود را قیم مردم بدانند بلکه همه باید خدمتگذار مردم باشیم.
- روحانیت دو وجه دارد، وجه اول، وجهی است که در نزد افکار عمومی دارد و وجه دوم، وجه حقوقی است. آنجا که ورای گرایشهای شخصی، بالای منبر یا کنار محراب باید عمل کند، همانجا باید دغدغه اسلام، نظام اسلامی و کشور را داشته باشد و آنجا باید امانتدار احکام واقعی اسلام باشد.
- باید یادمان باشد که ممکن است تفسیرهای گوناگونی از احکام اسلام وجود داشته باشد. نباید مطلقگرایی کنیم و همه گرایشها را تکفیر کنیم. اتهام جدا دانستن گرایشها از حق توسط گروهها نباید انجام شود بلکه باید با سعه صدر برخورد شود.
- جامعه باید روحانیون را پایگاه مردم و محافظ دین و جامعه مردم بداند، از این رو باید با سعه صدر، گرایشهای مختلف را تحمل کرد و اشکالات آنان را با حکمت موعظه و جدال احسن اصلاح کرد نه اینکه با انگ و اتهامزنی با آنان روبرو شد.
- باید به جوان بودن جامعه توجه داشت، جوانان شرایط خاصی دارند و نقش روحانیت باید جذب و جلب آنان باشد. اگر ایرادی به مناسبات و مناسک آنان وارد میدانید باید بدانید اکثر جوانان به مناسبات مذهبی معتقدند. همه نظرسنجیها نشان میدهد جوانان به خدا، معاد و قیامت معتقد هستند. باید جوانان را جذب کرد اما نه به لحن تند و انشاءالله تحقیر نیز نباید باشد بلکه باید انحراف را اصلاح کرد.
- باید توجه داشته باشیم که سر و کار ما با جسم و ظاهر جوانان نیست بلکه با فکر و اندیشه آنها است و جز با راه سعه صدر و قول سدید راه دیگری وجود ندارد. باید به پرسش جوان پاسخ دهیم و اگر احساس کردیم پرسش به حق است و ما جوابی برای آن نداریم، باید در اصلاح خود بکوشیم.
- برخی امروز با گمانه زنیها هم خود و هم دیگران را خسته میکنند و گاهی هم توقعات نابجا در جامعه به وجود میآورند که این گمانه زنیها و سخنان با اخلاق اسلامی سازگار نیست.امروز شاهدیم یک رسانه، فردی را به عنوان نامزد یک وزارتخانه معرفی میکند و رسانهی دیگر او را نقد میکند و رسانهی دیگر نیز برای او شرط میگذارد. این اعمال رسانهها موجب خستگی مردم میشود.
- مدتی است من با دوستانی که نه ادعا و نه مطالبهای دارند، کار بررسی افراد کابینه را آغاز کردم و امیدوارم در مهلت مقرر بتوانم شایستهترین ها را بدون در نظر گرفتن ارتباطهای حزبی و جناحی انتخاب کنم.
- تقاضای من از همه مبلغان این است که در ماه رمضان ضمن دعوت مردم برای تقوا و پاک دامنی، آنها را با مشکلات کشور آشنا کنند و مطالبات مردم را در چارچوب امکانات کشور تعریف کرده و از مردم بخواهند با صبر خود دولت یازدهم را کمک کنند که تدبیر این دولت بدون اعتماد مردم راه به جایی نمیبرد.