آگاه
کد خبر: ۱۵۱۸۴

زیباکلام: خاتمی باید احساس تکلیف کند

سرمایه: در شرایطی که روح افکار حاکم بر دگراندیشان جامعه در هرگونه پرسش از راهکارهای خروج اصلاح طلبان از دامچاله تحرکات واکنشی و جهت گیری آنها به سمت اقدامات کنشی به نام «سیدمحمد خاتمی» رهنمون می شود، فضای انتخاباتی کشور (که در این دور از انتخابات ریاست جمهوری، به علت شرایط ویژه زودتر از موعد مقرر کلید خورده است) کماکان در انتظار اعلام تصمیم قطعی وی برای ورود به عرصه انتخابات مزبور به سر می برد.

سید اصلاحات اما به گفته خود در حال بررسی این مساله است که حضور احتمالی او در عرصه حاکمیتی کشور موجد محقق شدن کدام چشم اندازهای قابل تصور برای عرصه های مختلف اجتماعی خواهد شد. پرسشی که خاتمی در دیدار اخیر خود با اعضای شورای هماهنگی جبهه اصلاحات به عنوان دغدغه روز خود مطرح کرد، پرسشی است با قدمت نه چندان کم که همواره اذهان نظریه پردازان و فعالان سیاسی کشورهای دنیا را به خود مشغول می کند. که به طور طبیعی پاسخ های متفاوتی در پرتو شرایط جوامع معینی به آن داده شده است.

در میان نخبگان سیاسی ایران در جهت گیری برای تغییر وضع موجود همواره استراتژی های متفاوتی از نقد دائم قدرت و چالش با قدرت تا سازماندهی جنبش های مدنی در یک رویکرد وحدت نگر و خروج از قدرت مطرح بوده و هست. از این منظر برخی از نظریه پردازان علوم سیاسی همچون دکتر «داوود هرمیداس باوند» با تکیه بر حساسیت و اهمیت ویژه شکل گیری و فعالیت احزاب، تشکل ها و گروه های واقعی منتقد مراکز قدرت در شرایط کنونی کشور بر این باورند که برای نهادینه شدن جامعه مدنی حرکت در مسیر مذکور ضرورتی حیاتی است و در این راستا چهره های اصلاح طلب تاثیرگذار باید با ورود به عرصه فعالیت های اجتماعی و در اختیار گذاشتن تجارب سیاسی و مدیریتی خود در حوزه جنبش های اجتماعی آنها را در یک فرآیند بلندمدت به وحدت برسانند چرا که تنها در این شرایط تلاش جریان ضداصلاحات برای عقب راندن جریان اصلاحات اقدامی سخت دشوار و نزدیک به ناممکن خواهد بود. با این حال برخی دیگر از همکاران دکتر باوند از رویکرد متفاوتی به پرسش مطرح شده پاسخ می دهند.

این گروه از کارشناسان در پرتو فاکتور وضعیت نابسامان کشور در عرصه های مختلف اجتماعی، این نتیجه گیری را مطرح می کنند که برای جلوگیری از ادامه حضور رئیس جمهوری فعلی تنها یک گزینه به معنی واقعی کلمه وجود دارد و آن «سیدمحمد خاتمی» است چرا که اداره امور کشور به روال فعلی نتیجه ای جز از بین رفتن زیرساختارهای اندک اقتصادی، محدودیت هر چه بیشتر فضای سیاسی کشور توام با گسترش حوزه اختیارات یک جریان ویژه و در نهایت تحمیل شدن یک سری هزینه های گزاف بر دوش مردم نخواهد داشت. به عبارت دیگر از لحاظ این گروه از کارشناسان برای جلوگیری از چنین رخدادهایی است که همه راه ها به خاتمی ختم می شود.

دکتر «صادق زیباکلام» از چنین رویکردی است که اساساً طرح پرسش از میزان تاثیرگذاری خاتمی بر استمرار روند جریان اصلاحات و یا ورود و خروج او از حاکمیت را بلاموضوع می داند. زیباکلام در این خصوص تاکید می کند: «در شرایط موجود کشور که شرایطی بحرانی است دیگر مساله ما این نیست که آیا خاتمی شرکت در انتخابات را به صلاح می داند یا نه یا آیا ایشان تمایلی برای حضور در انتخابات دارند یا نه بلکه با توجه به مجموعه شرایط کشور خاتمی باید همچون یک سرباز که احساس تکلیف می کند و برای جلوگیری از ادامه وضعیت نابسامان کشور و نجات آن از وضعیت بحرانی حاضر جانفشانی کند. مسامحه و تردید نیز از سوی ایشان در شرایط کنونی پذیرفته شده نیست.

ایشان باید احساس تکلیف کند. زیباکلام در همین رابطه پرسشی را از شخص خاتمی مطرح می کند که به گفته وی پرسشی ساده است. زیباکلام می گوید: «از خاتمی باید پرسیده شود که آیا عملکرد اصولگرایان را تصدیق می کند یا خیر. آیا شما وجود تورم، گرانی و بیکاری و تهدیدات رو به تزاید بین المللی علیه ایران را نمی بینید. آیا شما می خواهید این وضعیت بحرانی چهار سال دیگر ادامه پیدا کند آیا در رابطه با این پرسش ها احساس تکلیف نمی کنید.مسلماً خاتمی بیش از هر شخصیت دیگری به مجموع شرایط کشور سیطره و آگاهی دارد اما باید احساس تکلیف کند زیرا همین امر که از ادامه عملکرد احمدی نژاد و تیم او جلوگیری شود خود یک گام بسیار بزرگی است.»

وضعیت بحرانی کشور در داخل و خارج چند و چون رژیم حقیقی و حقوقی کشور، مجموعه مطالبات مردم و تحولات قابل پیش بینی در نظام بین المللی از جمله عواملی است که فعالان سیاسی کشور در پاسخ به پرسش «چرا خاتمی؟» بر آنها پافشاری می کنند و بر این باورند که با توجه به نوع رژیم حقوقی حاکم برای برون رفت از وضع موجود پیش از هر اقدامی اصلاح طلبان باید با ایجاد شرایط حداقلی برای حفظ بقا و فعالیت جریان متبوع خود طعم کیک مسند ریاست جمهوری را بچشند زیرا تنها در چنین شرایطی است که امکان تاثیرگذاری در تحولات جامعه فراهم می شود. ضمن آنکه تقویت تشکل ها و جنبش های مدنی و سیاسی نیز باید توام با این اقدام مدنظر قرار بگیرد.

دکتر عبدالله ناصری از زمره این فعالان سیاسی است. ناصری می گوید: «شرایط و ساختاری که پس از ارتحال امام در جامعه ایران شکل گرفته است به گونه ای است که حتماً توسعه نهادها و نهادینه کردن احزاب با هدف تحقق جامعه مدنی صرفاً با برخورداری از یک قدرت سیاسی امکان می یابد و در صورت نداشتن قدرت سیاسی اساساً خیلی نمی توان شاخصه های مدنی را شکل داد یا از آنها حفاظت کرد. همچنانکه در طول سه سال گذشته نیز شاهد بودیم حاکمیت یکدست در تلاش برای محدودیت کیفی و کمی جامعه مدنی بود که نمونه بارز آن برخورد دولت با انجمن صنفی روزنامه نگاران است.»

ناصری می افزاید: «باوجود پرهیز خاتمی از طرح عنوان رهبری جریان اصلاحات در قبال او واقعیت غیرقابل کتمان این است که این جریان با نام وی گره خورده است و به دور از هرگونه مجادله ای باید پذیرفت رهبری اصلاحات در ایران بر عهده خاتمی است و با توجه به ویژگی های خاتمی او بهترین کسی است که می تواند ماموریت اصلاحات را به سرانجام برساند.»
این فعال سیاسی در عین حال می افزاید: «البته این حرف به این معنی نیست که اگر خاتمی به هر دلیلی در عرصه انتخابات حاضر نشود یا نامزد دیگری مسوولیت نامزدی جبهه اصلاحات را در انتخابات پیش روی بر عهده بگیرد جریان اصلاحات شکست خورده است بلکه خاتمی در هر صورت جریان اصلاحات را رهبری می کند.»

ارسال نظرات
خط داغ