آگاه
کد خبر: ۱۴۸۳۶

دلار در مرز هزار تومان

سرمایه: نرخ دلار در بازار ایران در دو ماه گذشته و تحت تاثیر عوامل مختلف، رو به افزایش گذاشته و به مرز هزار تومان نزدیک شده است. به عقیده دست اندرکاران بازار ارز و تعدادی از صرافان و معامله گران در بازار تهران نرخ دلار که اکنون از 970 تومان گذشته به زودی به هزار تومان خواهد رسید.

بسیاری از کارشناسان اقتصادی، افزایش نرخ دلار را با توجه به تورم سالانه 12 تا 22 درصدی چهار سال اخیر اتفاقی مثبت ارزیابی کرده و از آن استقبال می کنند.

این دسته از کارشناسان معتقدند ثبات نرخ ارز در شش سال گذشته عملاً واردات را تشویق کرده و به زیان صادرکنندگان بوده است.

اگرچه طهماسب مظاهری رئیس کل بانک مرکزی دیروز اعلام کرد بانک مرکزی در تنظیم نرخ ارز به دنبال ثبات نرخ آن است تا از نرخ ارز به عنوان لنگری برای کنترل تورم استفاده کنیم البته باید واقعیت تغییر نرخ ارز در بازارهای خارجی را بپذیریم اما کارشناسان معتقدند واقعیت های کاهش نسبی قیمت نفت، کسری بودجه دولت و تقویت نرخ دلار در برابر ارزهای دیگر باعث افزایش نرخ دلار خواهد شد و در روزهای آینده نرخ دلار در مرز هزار تومان قرار خواهد گرفت.

این کارشناسان معتقدند افزایش نرخ دلار تا حدی که به تشویق صادرات و کاهش نسبی واردات فزاینده منجر شود و جان تازه ای به تولیدکنندگان در مقابل موج فزاینده واردات بدهد قابل دفاع است و امیدواریم که دولت نیز در حد تورم سالانه از افزایش نرخ نسبی دلار دفاع کند زیرا دلار ارزان بلای جان تولید داخلی است و واردات را بی رویه افزایش می دهد.

در شرایطی که اقتصاد ایران در سال های 1383 تا 1387 به ترتیب با تورم 2/15، 1/12 ، 6/13 ، 6/18 و 3/22 درصد مواجه بوده و هزینه های تولید بالا رفته ثبات نرخ دلار باعث ارزان شدن ارزش واقعی کالاهای وارداتی شده و میدان رقابت را به نفع واردکنندگان تغییر داده و عرصه را به زیان تولیدکنندگان تنگ تر کرده است.

از سوی دیگر ثبات نرخ دلار باعث شده با وجود تورم داخلی و رشد هزینه تولید کالاهای صادراتی، مبلغ ریالی حاصل از صادرات ثابت بماند و افزایش هزینه های تولید را پوشش ندهد.

نرخ دلار در سال های 1383 تا 1387 به ترتیب 874 ، 940 ، 920 ، 935 و 970 تومان بوده که در مقایسه با تورم به طور نسبی ثابت بوده و از 860 تومان در سال 78 به 970 تومان در سال جاری رسیده است.

کارشناسان اقتصادی دلیل ثبات نرخ دلار در پنج سال گذشته را افزایش حجم بودجه عمومی دولت به خاطر افزایش درآمد نفت ارزیابی می کنند و معتقدند دولت برای آنکه بتواند دلارهای نفتی را بفروشد و ریال موردنیاز مخارج بودجه عمومی و هزینه های عمرانی و جاری را تامین کند افزایش واردات و ثبات نرخ دلار را برگزید تا با افزایش تقاضا برای واردات و فروش دلارهای نفتی، ریال موردنیاز بودجه را تامین کند.

دکتر مسعود نیلی کارشناس اقتصادی در این زمینه گفت: «ثبات نرخ ارز، مهم ترین عامل ارزان سازی و تشویق واردات کالاهای خارجی در شش سال گذشته بود و با وجود تورم و رشد نقدینگی بالا و افزایش هزینه های تولید، نرخ ارز ثابت باعث لطمه زدن به تولید و تنگ شدن میدان رقابت برای صنعت داخلی بوده است.»

وی افزود: «صادرات غیرنفتی نیز تحت تاثیر ثبات نرخ دلار تشویق نشده و آنچه به عنوان صادرات غیرنفتی افزایش یافته متاثر از پایین بودن هزینه انرژی و یارانه های انرژی است و اقلام عمده آن را میعانات گازی، فولاد و محصولاتی تشکیل می دهد که به خاطر یارانه های انرژی در ایران و فاصله آن با افزایش قیمت نفت در بازار جهانی بالا رفته است و اگر قیمت نفت بالا نمی رفت صادرات غیرنفتی تا این حد رشد نمی کرد.»

نیلی تصریح کرد: «با وجود رشد نقدینگی 35 تا 40 درصدی در سال های اخیر، دولت با تکیه بر درآمدهای نفتی، رشد قیمت نفت، افزایش واردات و نرخ دلار ثابت توانسته است بخش قابل توجهی از نیاز بازار را پاسخ بدهد و بخش زیادی از نیاز بازار را از طریق واردات ارزان کالاهای خارجی با تکیه بر دلار ارزان 900 تومانی تامین کرد و همین امر باعث شد تورم در حد 12 و 13 درصد محدود شود اما در سال های بعد که افزایش قیمت نفت در بازار جهانی باعث رشد قیمت کالاهای خارجی شد و واردات گران شد و هزینه های تولید و تورم داخلی نیز بالا رفت تورم به 18 و 22 درصد رسید.»

وی افزود: «با وجود سیاست های انقباضی بانک مرکزی و محدودشدن تسهیلات بانکی در یک سال اخیر، به خاطر سیاست های انبساطی دولت نهم و رشد شدید نقدینگی، تورم همچنان با روند شتابان روبه افزایش است و اثر نقدینگی بر تورم یک متغیر تاخیری بوده است.»

وی در مورد افزایش نرخ دلار به 970 تومان و نزدیک به هزار تومان گفت: «کاهش نسبی قیمت و درآمد نفت، کسری 10 تا 15 هزار میلیارد تومانی بودجه عمومی دولت و تقویت ارزش دلار در بازارهای جهانی عوامل طبیعی افزایش نرخ دلار است و معلوم نیست دولت با افزایش نرخ دلار موافق است یا خیر اما اگر نرخ دلار متناسب با تورم افزایش یابد به تعادل نسبی تولید و واردات و تقویت صادرات غیرنفتی و کاهش واردات کمک می کند.»

وی گفت: «برخی مسوولان دولتی تحت تاثیر رشد شدید قیمت نفت تصورمی کردند با کاهش نرخ دلار به 400 و 700 تومان می توانند واردات را ارزان تر و تورم را مهار کنند و خوشبختانه دکتر حسینی وزیر امور اقتصادی و دارایی اعلام کرد نرخ دلار کاهش نخواهد یافت زیرا شوک شدیدی به بازار و صادرات و واردات وارد می کند. این اعلام نظر از یک فاجعه و اتفاق بد در اقتصاد ایران جلوگیری کرد.»

نیلی تاکید کرد: «مهمترین موضوع در رابطه با نرخ دلار، توجه به تورم جهانی ، قیمت های نسبی، حجم واردات و صادرات، کسری بودجه دولت، قیمت و درآمد نفت و اجرای طرح هایی است که به منابع جدید نیاز دارد لذا تزریق دلار به بازار باید به گونه ای صورت گیرد که حداقل متناسب با تورم، نرخ ارز بالا رود اما آن چه مسلم است پس از 9 سال ثبات نسبی نرخ دلار، افزایش نرخ ارز به افزایش صادرات و کاهش نسبی واردات بی رویه کمک خواهد کرد، البته ممکن است در کوتاه مدت باعث رشد تورم شود اما در بلندمدت باعث حرکت در جهت تعادل نسبی می شود و از اشتغال و تولید ملی متکی به کالاها و خدمات و اشتغال داخلی حمایت می کند؛ لذا کارشناسان از افزایش نسبی نرخ ارز متناسب با تورم داخلی و تورم جهانی استقبال می کنند و دولت نباید با اتکا به درآمد و رشد قیمت نفت و ثبات نرخ ارز زمینه را برای واردات بیشتر و کاهش صادرات آماده کند.»

ارسال نظرات
خط داغ