حدادعادل كاندیدای ریاست جمهوری نخواهد بود
روزنامه کارگزاران: برای خبرنگارانی كه جهت پوشش اخبار اولین جلسه علنی مجلس هشتم آمده بودند، زوایای مختلفی از مجلس، حكم سوژه خبری را داشت؛ انتخابات غیررقابتی برای تعیین هیات رئیسه موقت مجلس هشتم، تكیه لاریجانی بر صندلی ریاست، تبریك توكلی به لاریجانی بهرغم همه مخالفتها برای ریاست او، تنزل جایگاه باهنر از نایبرئیسی اول به نایبرئیسی دوم و قرار گرفتن نامش بعد از ابوترابی فرد، موضعگیری هستهای لاریجانی و اظهارات قاطع او درباره دخالت مجلس در پرونده هستهای، خبر تشكیل كمیتهای برای تنشزدایی از روابط دولت و مجلس، ادبیات ثقیل آقای رئیس و... مطمئنا در كنار تمام این مسائل یك موضوع دیگر نیز در تیررس خبرنگاران قرار داشت.
موضوعی كه نه تنها برای رسانهها كه حتی برای نمایندگان نیز در كانون توجه بود؛ حدادعادل، رئیس مجلسی كه از جایگاه ریاست و هیات رئیسه به صحن مجلس انتقال یافته بود. تصویر اول مربوط به زمانی بود كه لاریجانی با 232 رای به عنوان رئیس انتخاب شد و همه نگاهها به صندلی حدادعادل بود كه آیا رئیس دوره قبل و رقیب لاریجانی برای تبریك نزد رئیس جدید میرود یا نه؟ حدادعادل ترجیح داد بر صندلی خود بماند.
تصویر دوم زمانی بود كه لاریجانی بر صندلی ریاست تكیه زد و فیلمبردار مجلس زیركانه تصویر حدادعادل را بر مانیتور بزرگ مجلس منعكس كرد و نگاهها به سمت حدادعادل چرخید.
تصویر سوم زمانیكه لاریجانی اولین نطق خود را با تشكر از رای مجلسیان به هیات رئیسه جدید و سپاس از هیات رئیسه مجلس هفتم و شخص حدادعادل آغاز كرد و از حدادعادل به عنوان رئیس معنوی این دوره مجلس یاد كرد(در این زمان خنده تلخی بر لبان حدادعادل نقش بست و بار دیگر تصویر او در مانیتور مجلس نمایان شد). تصویر پنجم، نمایندگان در طول جلسه گهگاه با مراجعه به حداد خوشوبشی با او میكردند، گویی آنها نیز متوجه شده بودند كه قرار گرفتن در موقعیت رئیسی معزول چقدر سخت است. اما تصویر آخر، حدادعادل همچون زمان نمایندگی در مجلس ششم از دری كه همه نمایندگان خارج میشدند، بیرون آمد.
دیگر او سمتی نداشت كه راه دفتر هیات رئیسه را در پیش بگیرد و از در مخصوص اعضای هیات رئیسه خارج شود. خنده تلخ حدادعادل در مواجهه با خبرنگاران گویای همه چیز بود و احتیاج به هیچ كلامی نبود. مطمئنا آنچه تحمل این شرایط را برای حدادعادل سخت كرده است صرفا شكست از رقیبی چون علی لاریجانی نیست.
در طول یكی دو ماه اخیر فضا كاملا به نفع لاریجانی و ریاست او قابل پیشبینی بود. آنچه امروز حدادعادل را در شوكی عمیق فرو برده كه رئیس سابق مجلس تصمیم به روزه سكوت گرفته است فاصله آرای حدادعادل با لاریجانی در نشست مجمع عمومی فراكسیون اصولگرایان است؛ 50 در برابر 160. حدادعادل رقابت درون گروهی و پیروزی لاریجانی را میتواند برای همه توجیه كند آنچه كار را برای او سخت میكند توضیح در مورد «نه»بزرگ اصولگرایان است كه روزی حدادعادل از دامن آنها برخاست و به ریاست مجلس رسید.
عملكرد حدادعادل در دوران چهار سال ریاست بر مجلس هفتم بهگونهای بود كه اصولگرایان خود علیه حداد شوریدند. اگر روزی همین اصولگرایان حدادعادل را به پاس عملكردش در مجلس ششم و ریاست بر فراكسیون اقلیت آن زمان شایسته ریاست بر مجلس هفتم دانستند اینك هیچ ابایی ندارند او را از كرسی ریاست پایین بكشند. اصولگرایان نشان دادهاند كه با كسی رودربایستی ندارند و در شكستن سنتها پیشتاز هستند. اگر روزی حدادعادل مكلا را برخلاف سنت نانوشته در نظام جمهوری اسلامی رئیس مجلس كردند امروز سنت دیگری را میشكنند و در زمانی كه یك رئیس یك دوره مجلس در پارلمان حضور دارد فرد دیگری را به ریاست میرسانند. در هیچ دورهای از پارلمان سابقه نداشته است رئیس مجلس در دورهای در مجلس بعد جایگاهش در حد یك نماینده عادی تنزل یابد، دوران ریاست روسای مجالس با خروج آنها از پارلمان پایان میپذیرفت. اما حدادعادل امروز معتقد است «مشی مستقل من نظر همه را تامین نكرد».
او دقیقا به جملهای اشاره میكند كه همواره از آن ناحیه مورد نقد و انتقاد بود. عملكرد حدادعادل در جایگاه ریاست مجلس به نحوی بود كه خود اصولگرایان درون پارلمان در اعتراض به روشهای او از فراكسیون اصولگرایان جدا شدند. حذف تذكرات شفاهی، اعمال محدودیت در تذكرات كتبی و قرائت آنها، جلوگیری از انجام طرحهای استیضاح و... همه مواردی از ایستادگی هیات رئیسه در برابر نمایندگان برای انجام وظایف نمایندگی بود.
حدادعادل حتی در برخورد با دولت همسو و به اعتقاد خودش «برادر» نیز دچار سردرگمی بود. درحالیكه سه سال عمر مجلس صرف همراهی صرف با دولت و تبعیت از نظرات و لوایح دولت شد در سال پایانی از تعامل به تقابل رسیدند. به گفته حدادعادل مشی مستقل او موجب شده بود كه در بسیاری از موارد «هم دولت انتظار بیشتری داشت و هم نمایندگان». حدادعادل امروز پس از كنار گذاشته شدن از جایگاه ریاست میگوید «من به یك اصل معتقد هستم و آن كاهش التهاب در فضای سیاسی است».
برداشت و اجرای این اصل در مجلس هفتم به حدی افراطی بود كه رفتهرفته منجر به تنزل شأن مجلس و كنار گذاشتن این نهاد از سوی سایر قوا از جمله دولت شد. در این زمان گرچه حدادعادل سعی میكرد با دفاع از مدیریت خود بگوید«مجلس پشت دولت بود نه در مشت آن» اما واقعیت آن است كه دولت مجلس را نمیدید و به دلخواه عمل میكرد.
امروز در پایان دوره مدیریتی حدادعادل با قاطعیت بیشتری میتوان گفت حدادعادل یك چهره فرهنگی است كه بنا به اقتضای شرایط در مجلس ششم رئیس فراكسیون اقلیت شد و در مجلس هفتم، در غیاب چهرهای شاخص برای تكیه بر كرسی پارلمان، بدون سوابق سیاسی چشمگیر رئیس مجلس گردید.
در دوران ریاست تحت تاثیر برخی چهرههای مجلس از جمله نایبرئیس خود بود و نتوانست مشی مستقلی را ارائه دهد. حدادعادل اگر یك چهره سیاسی بود شاید با درك شرایط و زمانیكه دید فضا كاملا به نفع ریاست لاریجانی است كنار میكشید تا در كارنامه خود آرای 50 در برابر 160 را ثبت نكند و بر این تحلیل كه او برای ریاست جمهوری برنامه دارد دامن میزد و حتی در آن راه قدم برمیداشت.
اكنون با اقدامی كه اصولگرایان علیه حدادعادل انجام دادند میتوان با قاطعیت گفت دوران سیاسیكاری حدادعادل برای مدتها به پایان رسیده و كاندیداهای ریاست جمهوری هراسی از حضور او در عرصه رقابت نباید داشته باشند، زیرا بعید است كه او حتی كاندیدا باشد.
اگر در دورانی به دلیل سرگردانی اصولگرایان، غیبت نیروهای شاخص، عدموحدت و... نیروهایی چون حدادعادل امكان حضور در صحنه را یافتند به نظر میرسد برخی از جریانات اصولگرایان از جمله راستسنتی با محوریت ناطق نوری اكنون در فكر بازسازی جایگاهها و تجدیدنظر در نیروهای درون جریان اصولگرا به خصوص در قوای اصلی كشورهستند.