پیشنهاد ترامپ به چین برای جایگزینی نفت ایران با نفت آمریکا

دیوید پرودو، سفیر آمریکا در چین، در گفت‌وگویی در حاشیه کنفرانس سیتی چین که ۱۱ نوامبر در شانگهای برگزار شد، نسبت به تحولات اخیر در روابط واشنگتن و پکن هشدار داد. 

به گزارش فرارو به نقل از بلومبرگ، او با اشاره به پرونده جنجالی مرتبط با شرکت انویدیا گفت: ماجرای انویدیا بار دیگر به ما یادآوری می‌کند که باید همواره هوشیار و مراقب باشیم. 

پرودو با تأکید بر پیوند امنیت اقتصادی و امنیت ملی اظهار داشت: از آنجا که امنیت اقتصادی، امنیت ملی است، امنیت ملی بخشی از مباحث اقتصادی محسوب می‌شود.

او همچنین وضعیت کنونی روابط آمریکا و چین را پر فراز و نشیب توصیف کرد. 

پرونده انویدیا و اتهام انتقال مخفیانه تراشه به چین

آمریکا با استناد به نگرانی‌های امنیت ملی و پیامدهای پیشرفت فناوری هوش مصنوعی، دسترسی چین به تراشه‌های نیمه‌رسانای پیشرفته شرکت انویدیا را محدود کرده است. در چنین شرایطی، انتشار گزارش‌هایی درباره ارتباط جنجالی جنسن هوانگ، مدیرعامل این شرکت، با زنی چینی به نام آلیس هوانگ، با نام چینی هوانگ له، توجه محافل سیاسی و امنیتی آمریکا را به خود جلب کرده است. 

بر اساس این گزارش‌ها، آلیس هوانگ مظنون است که از سوی نهادهای اطلاعاتی چین برای جاسوسی جذب شده باشد. همچنین ادعا شده است که نهادهای تحقیقاتی آمریکا و کنگره به شواهدی دست یافته‌اند که احتمال می‌دهد او از ارتباط شخصی خود با جنسن هوانگ برای انتقال مخفیانه مقادیر زیادی از تراشه‌های قدرتمند انویدیا به کشورهای ثالث و سپس چین استفاده کرده باشد. 

با این حال، این اطلاعات همچنان در حال راستی‌آزمایی است و اتهامات مطرح‌شده به‌معنای اثبات نقش آلیس هوانگ در فعالیت‌های جاسوسی نیست. دولت چین نیز اتهامات مربوط به جاسوس بودن او را به‌شدت رد کرده است. 

رسوایی انویدیا در آستانه دیدار ترامپ و شی

این پرونده در شرایطی مطرح شده که قرار است دونالد ترامپ و شی جین‌پینگ، رؤسای جمهور آمریکا و چین، روزهای ۱۸ و ۱۹ نوامبر در حاشیه نشست‌های مجمع همکاری اقتصادی آسیا و اقیانوسیه (APEC) در شهر شنژن چین دیدار کنند. 

این رسانه گزارش داده است که رسوایی مرتبط با جنسن هوانگ و اتهامات مربوط به جاسوسی صنعتی می‌تواند بر این دیدار سایه بیندازد و مذاکرات دو طرف را با پیچیدگی‌های بیشتری روبه‌رو کند. 

یکی از مهم‌ترین موضوعات مورد توجه در این نشست، سرنوشت آتش‌بس تجاری دو کشور است؛ توافقی که قرار است ژانویه آینده منقضی شود و اکنون این پرسش مطرح است که آیا ترامپ و شی برای تمدید آن به تفاهم خواهند رسید یا خیر. 

این دیدار سومین ملاقات دو رهبر در سال جاری میلادی خواهد بود؛ نشستی که در آن علاوه بر اختلافات تجاری، مسائل فناوری، امنیتی و ژئوپلیتیکی نیز مطرح خواهد شد. 

اختلاف بر سر عناصر خاکی کمیاب و فشار تجاری پکن

آمریکا و چین به‌طور موقت اجرای تعرفه‌های سنگین، محدودیت‌های وارداتی، مقررات صادرات عناصر خاکی کمیاب از سوی پکن و هزینه‌های ورود کشتی‌های چینی به بنادر آمریکا را متوقف کرده‌اند. این اقدامات در جریان مناقشه تجاری گسترده دو کشور اعمال شده بود. 

با وجود این، سفیر آمریکا از تأخیر چین در صدور مجوز صادرات عناصر خاکی کمیاب ابراز نارضایتی کرد و گفت بسیاری از شرکت‌ها همچنان در انتظار دریافت این مواد هستند. 

پرودو در این باره اظهار داشت: ماه‌هاست که منتظر دریافت عناصر بسیار حیاتی مورد نیاز برای مراکز داده و تولید موتورهای هواپیما هستیم. 

او همچنین از نظام صدور مجوز صادرات آهنرباهای ساخته‌شده از عناصر خاکی کمیاب در چین انتقاد کرد و مدعی شد پکن در حال تبدیل کردن سلطه خود بر صنایع راهبردی به ابزاری برای اعمال فشار بر دیگر کشورهاست. 

عناصر خاکی کمیاب و محصولات ساخته‌شده از آن‌ها در صنایع پیشرفته، از جمله تولید تجهیزات الکترونیکی، مراکز داده و موتورهای هواپیما، کاربرد دارند. از همین رو، محدودیت‌های صادراتی چین به یکی از محورهای اصلی اختلاف اقتصادی واشنگتن و پکن تبدیل شده است. 

پیشنهاد ترامپ به چین برای جایگزینی نفت ایران با نفت آمریکا

یکی دیگر از محورهای مهم اظهارات سفیر آمریکا، موضوع خرید نفت ایران از سوی چین بود؛ مسئله‌ای که در چارچوب فشار اقتصادی دولت ترامپ علیه تهران اهمیت ویژه‌ای دارد. 

دولت آمریکا تلاش می‌کند با اعمال فشار اقتصادی و محدود کردن مسیرهای فروش نفت ایران، تهران را تحت فشار قرار دهد؛ اما واردات نفت خام ایران از سوی چین به یکی از موانع مهم در برابر این سیاست تبدیل شده است. 

پرودو اعلام کرد دونالد ترامپ به چین پیشنهاد داده است بخشی از نفت خامی را که از ایران وارد می‌کند، با نفت آمریکا جایگزین کند. با این حال، سفیر آمریکا درباره واکنش مقام‌های چینی به این پیشنهاد توضیحی نداد. 

این موضوع نشان می‌دهد واشنگتن در کنار پیگیری اختلافات تجاری و فناوری با پکن، تلاش دارد از مذاکرات دوجانبه برای پیشبرد سیاست فشار خود علیه ایران نیز استفاده کند. 

تایوان؛ اختلافی دیگر در دستور کار مذاکرات

حمایت‌های امنیتی و نظامی آمریکا از تایوان نیز از دیگر موضوعات حساس در روابط دو کشور و دستور کار دیدار پیش‌روی ترامپ و شی خواهد بود. 

چین تایوان را بخشی از قلمرو خود می‌داند و بارها از واشنگتن خواسته است حمایت نظامی از این جزیره را متوقف کند. در مقابل، آمریکا همچنان فروش تسلیحات به تایوان را یکی از ابزارهای حمایت امنیتی خود از این جزیره می‌داند. 

در همین زمینه، پرودو ادعاها درباره تعویق طرح فروش تسلیحات به ارزش ۱۴ میلیارد دلار به تایوان با هدف جلوگیری از تأثیرگذاری آن بر نشست سران دو کشور را رد کرد. 

سفیر آمریکا با اشاره به موضع ترامپ در قبال فروش تسلیحات به تایوان گفت: رئیس‌جمهور ترامپ به رئیس‌جمهور شی گفته است که اگر بخواهد، به هر کسی که بخواهد تسلیحات خواهد فروخت. 

او در ادامه تأکید کرد: در حال حاضر هیچ چیزی متوقف نشده است و زمان و نوع تسلیحاتی که ارسال می‌شوند، تحت کنترل رئیس‌جمهور ترامپ است. 

مجموع این اختلافات نشان می‌دهد دیدار پیش‌روی ترامپ و شی تنها به تعیین تکلیف آتش‌بس تجاری محدود نخواهد بود. پرونده انویدیا، محدودیت‌های صادراتی چین، خرید نفت ایران از سوی پکن و مسئله تایوان، مجموعه‌ای از چالش‌های امنیتی و اقتصادی را پیش روی دو رهبر قرار داده است؛ چالش‌هایی که می‌تواند بر مسیر روابط دو قدرت در ماه‌های آینده تأثیر بگذارد.