عراقچی: ادعای نزدیکبودن ایران به سلاح هستهای یک «دروغ بزرگ» است
سیدعباس عراقچی اتهامات مطرحشده درباره برنامه هستهای ایران را سیاسی دانست و گفت ادعای اینکه ایران در آستانه دستیابی به سلاح هستهای قرار دارد، «یک دروغ بزرگ» است. او بر عضویت ایران در NPT و سابقه نظارت آژانس بر فعالیتهای هستهای کشور تأکید کرد.
«سیدعباس عراقچی» وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران در جمع خبرنگاران در محل استقرار خبرنگاران در جنب شورای امنیت سازمان ملل متحد (Stakeout)، با تشریح مواضع ایران درباره اقدامات آمریکا و رژیم اسرائیل، برنامه هستهای، وضعیت تنگه هرمز و مسیر پیشروی دیپلماسی، بر تعهد جمهوری اسلامی ایران به حقوق بینالملل، منشور ملل متحد و دیپلماسی تأکید کرد.
عراقچی در بخش نخست سخنان خود درباره «تجاوز آمریکا و اقدامات غیرقانونی مستمر آن» گفت: «جمهوری اسلامی ایران بار دیگر بر تعهد راسخ خود به حقوق بینالملل، منشور ملل متحد و دیپلماسی تأکید میکند. این تعهد در مذاکراتی که به توافق برجام منتهی شد، در اجرای آن و همچنین در تلاشهای مستمر ایران برای پیگیری مسیر دیپلماسی طی دو سال گذشته، بهروشنی نمود یافته است.»
وی افزود: «حتی در شرایطی که ایران با اقدامات تجاوزکارانه آمریکا و رژیم اسرائیل مواجه بود، ایالات متحده مسیر دیگری را برگزید: تجاوز، تهدید، ترور، جنگ اقتصادی و بیاعتنایی آشکار به حقوق بینالملل و منشور ملل متحد.»
وزیر امور خارجه ایران با اشاره به تلفات و خسارات ناشی از حملات، اظهار کرد: «در جریان تجاوز آمریکا و رژیم اسرائیل علیه ایران، بیش از پنج هزار نفر کشته شدهاند که صدها تن از آنان را زنان و کودکان تشکیل میدهند. ترور رهبر معظم جمهوری اسلامی ایران و شماری از مقامات ارشد سیاسی و نظامی کشور، جنایتی فاحش و نقض آشکار حقوق بینالملل بود.»
عراقچی ادامه داد: «مناطق مسکونی، مدارس، بیمارستانها، تأسیسات انرژی، اماکن ورزشی و فرهنگی، زیرساختهای حملونقل و دیگر اهداف غیرنظامی مورد حمله قرار گرفتهاند. کشتار بیش از ۱۶۸ دانشآموز و معلم در میناب، حمله با بمبهای خوشهای به ورزشگاه لامرد، بمباران منازل مسکونی در کش با بمبهای دو هزار پوندی و حمله موشکی به یک مراسم عروسی در سیریک، تنها نمونههایی از این حملات است که مستند شدهاند.»
وی با اشاره به اظهارات مطرحشده از سوی مقامهای آمریکا و رژیم اسرائیل در مجمع عمومی سازمان ملل گفت: «با این حال، رئیسجمهور آمریکا به همراه نخستوزیر رژیم اسرائیل، از تریبون مجمع عمومی تلاش کردند واقعیتها را تحریف کرده و جایگاه قربانی و متجاوز را معکوس جلوه دهند. ایالات متحده و رژیم اسرائیل نمیتوانند اقدامات خود علیه مردم ایران را تطهیر کنند.»
عراقچی همچنین درباره تحریمها و فشارهای اقتصادی آمریکا اظهار کرد: «ایالات متحده اکنون محرومیت اقتصادی را به ابزاری برای مجازات جمعی و اعمال فشار سیاسی تبدیل کرده است. این کشور عامدانه خسارات شدید و قابل پیشبینی به مردم ایران وارد میکند و بهطور مستقیم حقوق بنیادین آنان، از جمله حق حیات، سلامت، دسترسی به دارو و غذا را نقض میکند. این دیپلماسی نیست؛ اجبار و تروریسم اقتصادی است.»
وی افزود: «این اقدامات، نقض آشکار و مستقیم اقدامات موقت الزامآوری است که دیوان بینالمللی دادگستری در سوم اکتبر ۲۰۱۸ صادر کرد.»
برنامه هستهای صلحآمیز ایران
وزیر امور خارجه در ادامه با اشاره به اتهامات مطرحشده درباره برنامه هستهای ایران گفت: «اتهامات جدید مطرحشده درباره برنامه هستهای صلحآمیز ایران، ماهیتی سیاسی دارد و نمیتواند جایگزین ارزیابیهای فنی و حقوقی شود. این ادعا که ایران در آستانه دستیابی به سلاح هستهای قرار دارد، یک دروغ بزرگ است.»
عراقچی ادامه داد: «این ادعا نخستینبار در سال ۲۰۰۳ از سوی اسرائیل مطرح شد و ایالات متحده و کشورهای اروپایی از آن زمان تاکنون آن را تکرار کردهاند. ایران از سال ۱۹۷۰ بهعنوان عضوی متعهد به معاهده منع گسترش سلاحهای هستهای (NPT) عمل کرده و طی چند دهه، تحت نظارت گسترده آژانس بینالمللی انرژی اتمی قرار داشته است.»
وی تأکید کرد: «ایالات متحده نمیتواند همزمان مدعی دفاع از نظام عدم اشاعه باشد و تأسیسات هستهای صلحآمیز تحت پادمان آژانس بینالمللی انرژی اتمی را هدف قرار دهد؛ اقدامی که نقض آشکار تعهدات بینالمللی این کشور است.»
عراقچی: ایران همچنان به کشتیرانی ایمن و امن متعهد است
عراقچی در بخش دیگری از سخنان خود درباره وضعیت تنگه هرمز گفت: «ایران همچنان به کشتیرانی ایمن و امن متعهد است. با این حال، امنیت دریایی از طریق اقدامات نظامی بیشتر، تهدید، محاصره یا اعمال فشار اقتصادی قابل با بازگرداندن نیست. تا ۲۸ فوریه ۲۰۲۶، تنگه هرمز باز بود. ناامنی حاکم بر تنگه هرمز و اختلال در کشتیرانی دریایی، نتیجه مستقیم اقدامات تجاوزکارانه ایالات متحده و رژیم اسرائیل است.»
وزیر خارجه ادامه داد: «نمیتوان کشوری را بمباران کرد، آن را به نابودی تهدید کرد، محاصره دریایی و اقدامات قهری علیه آن اعمال کرد و در عین حال انتظار داشت امنیت و کشتیرانی بهطور خودکار به وضعیت عادی بازگردد. مسئولیت همچنین متوجه آن دسته از کشورهای منطقه است که با بیاعتنایی آشکار به اصول حسن همجواری و در نقض تعهدات بینالمللی خود تحت منشور ملل متحد، با در اختیار قرار دادن قلمرو، پایگاههای نظامی، حریم هوایی و زیرساختهای لجستیکی و اطلاعاتی خود، تجاوز را تسهیل و امکانپذیر کردند.»
تفاهمنامه اسلامآباد و مسیر پیش رو
عراقچی با اشاره به تلاش کشورهای منطقه درباره پایان جنگ ایران و آمریکا اظهار داشت: «در پی مساعی جمیله پاکستان و قطر، ایران و ایالات متحده در ۱۷ ژوئن تفاهمنامه اسلامآباد را امضا کردند. بر اساس بند پنجم این تفاهمنامه، ایران متعهد شد ترتیبات لازم را برای تسهیل تردد ایمن کشتیها فراهم کند.»
وی افزود: «ایران بلافاصله مذاکرات فنی با سلطنت عمان را با هدف اجرای این تعهد و بازگرداندن تردد دریایی به سطح پیش از جنگ آغاز کرد.طی دو هفته پس از اجرای تفاهمنامه، تردد دریایی به حدود ۶۰ درصد سطح پیش از جنگ بازگشت. با این حال، اقدامات یکجانبه بعدی آمریکا و اقدام نظامی این کشور، اجرای تفاهمنامه را نقض و متوقف کرد. ایالات متحده بهجای استفاده از سازوکار حلوفصل اختلافات پیشبینیشده در تفاهمنامه، به تجاوز نظامی متوسل شد. ایران درِ دیپلماسی را باز نگه داشته است. ایران طی دو سال گذشته بهطور مستمر و با حسن نیت در مذاکرات مشارکت کرده است.»
عراقچی تاکید کرد: «با این حال، ایالات متحده در هر نوبت با سوءنیت پاسخ داده و بهجای دیپلماسی، به تجاوز نظامی متوسل شده است.این تجربیات، بیاعتمادی عمیقی نسبت به ازسرگیری مذاکرات بدون دریافت تضمینهای معتبر برای جلوگیری از تکرار چنین اقداماتی ایجاد کرده است. از این رو، ایران موضع خود را بهروشنی اعلام کرده است. ایران از طریق قطر، یک برنامه مشخص هفتروزه را به ایالات متحده منتقل کرده است. در صورت فراهم شدن شرایط لازم، تنگه هرمز میتواند بازگشایی شود و تردد عادی دریایی ظرف هفت روز از سر گرفته شود.»
رئیس دستگاه دیپلماسی گفت: «اکنون انتخاب با ایالات متحده است. ایران اجبار، تهدید یا ارعاب را نمیپذیرد و تحت فشار از حقوق حاکمیتی خود صرفنظر نخواهد کرد. سازمان ملل متحد با هدف جلوگیری از جایگزین شدن «قانون جنگل» به جای حاکمیت حقوق بینالملل ایجاد شد. منشور ملل متحد اختیاری نیست. حاکمیت مشروط نیست. دیپلماسی به معنای تسلیم نیست. و صلح را نمیتوان از طریق تهدید به نابودی بنا کرد.»