استرالیا در صدر دارندگان اورانیوم جهان/کدام کشورها بیشترین ذخایر اورانیوم جهان را دارند؟
منابع اورانیوم جهان بهشدت در تعداد محدودی از کشورها متمرکز شدهاند و استرالیا بهتنهایی بیش از یکچهارم ذخایر شناختهشده جهان را در اختیار دارد.
استرالیا با در اختیار داشتن حدود ۲۸ درصد از منابع شناساییشده و قابل استخراج اورانیوم در جهان، فاصله قابلتوجهی با سایر کشورها دارد. میزان ذخایر اورانیوم این کشور بیش از دو برابر قزاقستان، دومین دارنده بزرگ این ماده معدنی، برآورد شده است.
به گزارش فرارو، بررسی دادههای آژانس انرژی هستهای سازمان همکاری و توسعه اقتصادی (OECD-NEA) و آژانس بینالمللی انرژی اتمی (IAEA) نشان میدهد مجموع منابع شناساییشده اورانیوم جهان در سال ۲۰۲۳ به حدود ۵.۹ میلیون تن رسیده است.
نکته قابل توجه آن است که بیش از نیمی از این منابع در تنها سه کشور متمرکز شده است؛ استرالیا، قزاقستان و کانادا رویهمرفته حدود ۵۲ درصد از کل منابع شناساییشده و قابل استخراج اورانیوم جهان را در اختیار دارند.
استرالیا؛ فاصله چشمگیر با رقبا
بر اساس این برآوردها، استرالیا حدود یک میلیون و ۶۷۱ هزار و ۲۰۰ تن اورانیوم قابل استخراج در اختیار دارد. این رقم معادل ۲۸ درصد از کل منابع جهانی است و این کشور را در جایگاه نخست جهان قرار میدهد.
قزاقستان با ۸۱۳ هزار و ۹۰۰ تن در رتبه دوم قرار گرفته و کانادا نیز با ۵۸۲ هزار تن، سومین کشور دارای بیشترین منابع اورانیوم جهان است.
پس از این سه کشور، نامیبیا و روسیه قرار دارند که هر کدام بهترتیب حدود ۴۹۷ هزار و ۹۰۰ تن و ۴۷۶ هزار و ۶۰۰ تن منابع شناساییشده قابل استخراج دارند.
فهرست مهمترین دارندگان منابع اورانیوم در سال ۲۰۲۳ به این شرح است:
| کشور | منابع اورانیوم قابل استخراج | سهم از منابع جهان |
|---|---|---|
| استرالیا | ۱,۶۷۱,۲۰۰ تن | ۲۸٪ |
| قزاقستان | ۸۱۳,۹۰۰ تن | ۱۴٪ |
| کانادا | ۵۸۲,۰۰۰ تن | ۱۰٪ |
| نامیبیا | ۴۹۷,۹۰۰ تن | ۸٪ |
| روسیه | ۴۷۶,۶۰۰ تن | ۸٪ |
| نیجر | ۳۳۶,۰۰۰ تن | ۶٪ |
| آفریقای جنوبی | ۳۲۰,۹۰۰ تن | ۵٪ |
| چین | ۲۷۰,۵۰۰ تن | ۵٪ |
| برزیل | ۱۶۷,۸۰۰ تن | ۳٪ |
| مغولستان | ۱۴۴,۶۰۰ تن | ۲٪ |
| اوکراین | ۱۰۶,۷۰۰ تن | ۲٪ |
| بوتسوانا | ۸۷,۲۰۰ تن | ۱٪ |
| آمریکا | ۶۷,۸۰۰ تن | ۱٪ |
| تانزانیا | ۵۷,۷۰۰ تن | ۱٪ |
| ازبکستان | ۴۵,۰۰۰ تن | ۱٪ |
| آرژانتین | ۳۴,۳۰۰ تن | ۱٪ |
| پرو | ۳۳,۴۰۰ تن | ۱٪ |
| اسپانیا | ۲۸,۵۰۰ تن | ۱٪ |
| ترکیه | ۲۷,۱۰۰ تن | ۱٪ |
| زامبیا | ۲۳,۰۰۰ تن | کمتر از ۱٪ |
| موریتانی | ۱۸,۲۰۰ تن | کمتر از ۱٪ |
| سایر کشورها | ۱۱۵,۴۰۰ تن | ۲٪ |
| مجموع جهان | ۵,۹۲۵,۷۰۰ تن | ۱۰۰٪ |
ذخایر بالا لزوماً به معنای تولید بیشتر نیست
البته حجم منابع اورانیوم یک کشور را نباید مستقیماً معادل میزان تولید آن دانست. ارقام مربوط به منابع، میزان ذخایر شناختهشدهای را نشان میدهند که با فناوری و قیمتهای مشخص، استخراج آنها از نظر اقتصادی امکانپذیر است.
در این برآورد، منابعی لحاظ شدهاند که استخراج آنها با هزینهای تا سقف ۱۳۰ دلار به ازای هر کیلوگرم اورانیوم از نظر اقتصادی توجیهپذیر است.
در مقابل، میزان واقعی تولید اورانیوم به عوامل مختلفی از جمله توسعه معادن، میزان سرمایهگذاری، صدور مجوزهای لازم، زیرساختهای معدنی و سیاستهای دولتها بستگی دارد.
از همین رو، استرالیا با وجود برخورداری از بزرگترین ذخایر اورانیوم جهان، در زمینه استخراج و تولید این ماده معدنی به اندازهای که حجم ذخایرش ممکن است انتظار ایجاد کند، فعال نیست. محدودیتهای سیاستگذاری و طولانی بودن روند توسعه برخی پروژههای معدنی از جمله عواملی هستند که بر این وضعیت تأثیر گذاشتهاند.
قزاقستان و کانادا؛ ذخایر بزرگ در کنار تولید قابل توجه
قزاقستان با در اختیار داشتن حدود ۸۱۳ هزار و ۹۰۰ تن اورانیوم، ۱۴ درصد از منابع شناساییشده جهان را در اختیار دارد و پس از استرالیا در جایگاه دوم قرار گرفته است.
کانادا نیز با حدود ۵۸۲ هزار تن، سهمی نزدیک به ۱۰ درصد از منابع جهانی دارد و رتبه سوم را به خود اختصاص داده است.
اهمیت این دو کشور تنها به حجم ذخایر آنها محدود نمیشود. قزاقستان و کانادا از تولیدکنندگان بزرگ اورانیوم جهان نیز هستند و به همین دلیل در زنجیره تأمین جهانی سوخت مورد نیاز نیروگاههای هستهای نقش مهمی دارند.
اورانیوم؛ ذخایری پراکنده اما بهشدت متمرکز
اگرچه استرالیا، قزاقستان و کانادا در صدر فهرست قرار دارند، منابع اورانیوم در مناطق مختلف جهان نیز یافت میشوند.
در آفریقا، نامیبیا و نیجر از مهمترین دارندگان ذخایر اورانیوم محسوب میشوند. روسیه، چین، اوکراین و ازبکستان نیز بخش قابل توجهی از منابع اورانیوم اوراسیا را در اختیار دارند.
در قاره آمریکا نیز کشورهایی مانند برزیل، آرژانتین، پرو و آمریکا دارای منابع قابل توجهی هستند.
این پراکندگی جغرافیایی در کنار تمرکز بالای منابع در چند کشور، اهمیت دسترسی مطمئن به اورانیوم را برای کشورهایی که به دنبال توسعه انرژی هستهای هستند، افزایش داده است.
رشد اکتشافات، منابع اورانیوم را افزایش داده است
برآوردهای جدید نشان میدهد مجموع منابع شناساییشده اورانیوم جهان طی حدود یک دهه گذشته بیش از ۲۵ درصد افزایش یافته است.
افزایش فعالیتهای اکتشافی در نقاط مختلف جهان یکی از عوامل اصلی رشد این رقم بوده است. ادامه این روند میتواند ظرفیت بالقوه تأمین سوخت برای نیروگاههای هستهای را نیز افزایش دهد؛ موضوعی که در شرایط افزایش توجه کشورها به تولید برق کمکربن، اهمیت بیشتری پیدا کرده است.
با افزایش سرمایهگذاری در انرژی هستهای و تلاش کشورها برای متنوعسازی منابع تولید برق، اورانیوم بیش از گذشته به بخشی از مباحث مربوط به امنیت انرژی تبدیل شده است. با این حال، تبدیل منابع شناساییشده به تولید واقعی همچنان به سرمایهگذاری، فناوری، زیرساخت و تصمیمهای سیاسی کشورها وابسته خواهد بود.