روسیه خواستار تقویت اجماع و جلوگیری از سیاسیکاری در شورای امنیت شد
نماینده دائم روسیه در سازمان ملل گفت: برخی هیئتها تصمیمات پیشین شورا را کاملاً نادیده میگیرند و حتی تلاش میکنند قطعنامههایی را که مدتهاست منقضی و به دست فراموشی سپرده شدهاند، بدون هیچگونه مبنای حقوقی احیا کنند.
فرارو- واسیلی نبنزیا، نماینده دائم روسیه در سازمان ملل، در نشست توجیهی شورای امنیت در روز چهارشنبه طی بیانیهای گفت: ما از هیئتهای نمایندگی دانمارک و پاکستان به خاطر سازماندهی مشترکِ بحث آزاد سالانه پیرامون روشهای کاری شورای امنیت و همچنین به دلیل فعالیتهای مؤثرشان در سال گذشته به عنوان رؤسای مشترک «گروه کاری غیررسمی شورای امنیت در امور مربوط به اسناد و سایر مسائل رویهای» (IWG) تشکر میکنیم. همچنین از خانم شامالا کاندیا تامپسون بابت ارائه توضیحاتشان سپاسگزاریم.
به گزارش فرارو به نقل از russiaun، او ادامه داد: فدراسیون روسیه همواره بر سادهسازی و منطقیسازی روشهای کاری شورا با هدف ارتقای اثربخشی آن در انجام مأموریت انحصاریاش در زمینه حفظ صلح و امنیت بینالمللی تأکید ورزیده است. ضروری است که هرگونه تغییر در این راستا، بهدقت و بهطور کامل بررسی شود و هدف آن دستیابی به بهبودی واقعی و نه صرفاً ظاهری در کیفیت عملکرد شورا باشد. این تغییرات باید ماهیت ویژه این نهاد، حساسیت بسیاری از موضوعات موجود در دستور کار آن و همچنین اهمیت تضمین اجرای مؤثر تصمیماتش را بهدرستی مد نظر قرار دهند.
نبنزیا بیان کرد: در همین راستا، ما همواره از برگزاری بحث آزاد سالانه شورا پیرامون این موضوع حمایت کردهایم؛ بحثی که به شناسایی حوزههای بالقوه برای بهبود و بهینهسازی بیشتر روشهای کاری شورا کمک میکند. گواه اثربخشی این رویه آن است که بسیاری از پیشنهادها و ابتکارات اساسی ارائهشده توسط کشورهای عضو، در مجموعه روشهای کاری شورا که آن را با عنوان «یادداشت ۵۰۷» میشناسیم گنجانده شدهاند.
او افزود: اهمیت این سند را نمیتوان نادیده گرفت یا بیش از حد برآورد کرد. اعضای غیردائمی جدید هنگام آمادهسازی برای آغاز دوره عضویت خود در شورا، بهطور فعال از این سند استفاده میکنند و این سند همچنان سرمایهای ارزشمند برای تسهیل فعالیتهای شورا محسوب میشود. اطمینان داریم که بحث امروز نیز به فعالیتهای «گروه کاری غیررسمی» (IWG) کمک خواهد کرد و ایدههای نو، مذاکرات آتی در این چارچوب را غنیتر خواهند ساخت. البته این امر بدین معناست که تعیین روشهای کاری شورا و همچنین شناسایی هرگونه اقدام برای اصلاح آنها، همواره در زمره اختیارات و صلاحیتهای خودِ شورا بوده و باقی خواهد ماند.
نماینده دائم روسیه در سازمان ملل تصریح کرد: مایه تأسف است که شورا همچنان با مشکل رقیق شدن دستور کار خود به واسطه گنجاندن موضوعاتی فراتر از حیطه اختیاراتش نظیر حقوق بشر و تغییرات اقلیمی مواجه است. طرح چنین ابتکاراتی در شورا منجر به همپوشانی وظایف، تخصیص ناکارآمد منابع و انحراف توجه شورا از مسئولیتهای اصلیاش میشود. سازمان ملل متحد نیز خود قربانی این روند است؛ بهگونهای که به واحدهای میدانی این سازمان وظایفی محول میشود که بعید است به تقویت ثبات کمک کنند و در نهایت تنها موجب برانگیختن انتقادات عمومی نسبت به سازمان ملل و تضعیف اعتبار آن میگردند. در همین راستا، شاهد افزایش شمار کشورهای میزبان هستیم که خواهان رهایی از حضور چنین واحدهایی هستند.
نبنزیا توضیح داد: ما همچنین شاهد بیمیلی مداوم همکاران غربی خود برای بازنگری در تحریمهای اعمالشده علیه کشورهایی هستیم که در آنها اقدامات محدودکننده دیگر با واقعیتهای میدانی همخوانی ندارد. برخی دولتها همچنان از «چماق تحریم» علیه جمهوری دموکراتیک خلق کره، سودان، سودان جنوبی و جمهوری آفریقای مرکزی به عنوان ابزاری مطلوب برای اعمال فشار سیاسی خارجی آن هم تحت لوای سازمان ملل استفاده میکنند؛ و این در حالی است که شرایطی که موجب وضع این تحریمها شده بود، دیگر وجود ندارد. با توجه به این وضعیت، ما نسبت به تلاشها برای گسترش دامنه تحریمها، به جای بازنگری در رژیمهای تحریمی، ابراز نگرانی میکنیم.
وی افزود: مایه تأسف است که شورا فاقد توانایی لازم برای انجام گفتگوهای سازنده و مذاکرات واقعی است. بسیاری از پیشنویسهای ارائهشده در شورا با واقعیت فاصله دارند، هرگز با مجریان اصلی هماهنگ نشدهاند و ماهیتی آشکارا تقابلی دارند. چنین اسنادی نه تنها کمکی به دستیابی به راهحلهای پایدار نمیکنند، بلکه در بسیاری از موارد از همان ابتدا محکوم به شکست هستند؛ و البته گلایه کردن از این وضعیت نیز فایدهای ندارد.
او تاکید کرد: ما تأکید بر این نکته را ضروری میدانیم که شماری از دولتها بهویژه کشورهای متعلق به اردوگاه غرب تمایلی به دستیابی به مصالحه در خصوص مسائل مهم صلح و امنیت ندارند. تجربه نشان میدهد تصمیماتی که با اتفاق آرا اتخاذ نمیشوند، در عرصه عمل (میدان) از همان وزن و اعتباری برخوردار نیستند که قطعنامههای مبتنی بر اجماع دارند.
نماینده دائم روسیه در گفت: برخی هیئتها تصمیمات پیشین شورا را کاملاً نادیده میگیرند و حتی تلاش میکنند قطعنامههایی را که مدتهاست منقضی و به دست فراموشی سپرده شدهاند، بدون هیچگونه مبنای حقوقی احیا کنند. این کشورها به خاطر منافع سیاسی کوتهبینانه خود، تا آنجا پیش میروند که کارآمدی فعالیتهای شورای امنیت، از جمله عملکرد نهادهای فرعی آن را قربانی میکنند. تلاشهای ساختگی برای پیوند دادن انتصاب رؤسای نهادهای فرعی به خواستههای یکجانبه و غیرموجه گروهی خاص از دولتها، نه تنها شکاف میان اعضای شورا را عمیقتر میکند، بلکه تأثیر منفی مستقیمی بر فعالیتهای شورا در طیف وسیعی از حوزهها میگذارد. در این زمینه، کشورهایی که در این خصوص اظهار نظر میکنند از جمله برخی اعضای دائم شورا جز خودشان کسی را برای سرزنش ندارند.
او ادامه داد: مسئله «نگارش پیشنویس» (penholdership) نیز همچنان موضوعی حائز اهمیت و فوری است. نقش نگارنده پیشنویس در اکثر پروندهها همچنان در انحصار تنها سه هیئت قرار دارد. با وجود اینکه این کشورها مدتهاست جایگاه خود را به عنوان قدرتهای استعماری از دست دادهاند، همچنان چنان رفتار میکنند که گویی از جایگاهی استثنایی برخوردارند و در قبال سایر دولتها و حتی کل مناطق، رویکردی قیممآبانه در پیش میگیرند. دیدگاههای کشورهای میزبان و بازیگران منطقهای — که اغلب درک بهتری از واقعیتهای میدانی دارند — و حتی نظرات نمایندگان دبیرخانه سازمان ملل، بهسادگی نادیده گرفته میشوند. روسیه همواره از گسترش دایره نگارندگان پیشنویس، بهویژه از طریق مشارکت بیشتر اعضای غیردائم شورای امنیت، حمایت کرده است. در این راستا، ما ادامه گفتگوها پیرامون این موضوع در چارچوب «گروه کاری غیررسمی» (IWG) را مفید میدانیم و معتقدیم باید توجه ویژهای به دیدگاههای کشورهای آفریقایی معطوف شود.
وی افزود: همچنین مشکلات پایداری در خصوص روششناسی مذاکره بر سر قطعنامههای شورای امنیت وجود دارد. کارها اغلب تحت فشار زمانیِ ساختگی و تحمیلی پیش میرود که مانع از بررسی کارشناسی و جامع متون پیشنویس میشود. در نتیجه، اسنادی که آشکارا خام و پختهنشده هستند، دستورالعملهای مبهمی را به دبیرخانه دیکته میکنند و اغلب از نظر اهداف و مقاصد، غیرواقعبینانه میباشند.
نبنزیا تصریح کرد: ما بر حفظ تعادل میان جلسات علنی و غیرعلنی شورای امنیت تأکید داریم. شاهد آن هستیم که برخی از اعضای شورا آشکارا از سازوکار جلسات علنی برای اجرای نمایشهای تبلیغاتی سوءاستفاده میکنند، در حالی که ترجیح میدهند مسائل حساس برای خود را پشت درهای بسته مورد بحث قرار دهند.
او گفت: ما بارها به حجم بیش از حد اسناد شورا اشاره کردهایم. شورای امنیت هرساله صدها سند تولید میکند که متأسفانه ارزش افزودهی برخی از آنها محل تردید است. ما همواره بر این باور بودهایم که «خروجیهای» نهایی شورا باید موجز، دقیق، قابلفهم و مهمتر از همه، نتیجهمحور باشند.
وی افزود: امسال، شورا با وظیفهی بسیار خطیر انتخاب نامزدی برای تصدی سمت دبیرکل بعدی سازمان ملل متحد روبروست. ما تأکید میکنیم که این فرایند باید دقیقاً مطابق با ماده ۹۷ منشور سازمان ملل متحد پیش برود؛ مادهای که نقشهای مربوط به شورای امنیت و مجمع عمومی را در این خصوص به روشنی تعیین کرده است.
