آیا اینترنت بین الملل دوباره قطع میشود؟
نگرانیهای ایجادشده درباره احتمال قطع دوباره اینترنت که در فضای مجازی و شبکههای اجتماعی به شکلهای مختلف ابراز میشود، ریشه در تجربیات گذشته دارد. در سال ۱۴۰۴، اینترنت ایران سه بار بهصورت سراسری و در جریان جنگ ۱۲ روزه، اعتراضات دیماه و جنگ ۴۰ روزه قطع شد که آخرین مورد آن تا خرداد ۱۴۰۵ ادامه داشت.
فرارو– با اعلام توقف درگیریهای نظامی میان ایران و اسرائیل و کاهش احتمال تداوم تنشها، سایه یک بحران بزرگ از سر کشور عبور کرد؛ اما این التهابات جدید، بار دیگر یک پرسش تکراری و دلهرهآور را در افکار عمومی بیدار کرد: «آیا باز هم، اینترنت قطع خواهد شد؟»
به گزارش فرارو، بروز برخی اختلالات شبکهای در ساعات پس از آغاز حملات، نشان داد که این نگرانی تا چه حد در جامعه زنده است و افکار عمومی چگونه هر اتفاقی را به وضعیت اینترنت گره میزنند.
وعدههایی که در دل بحران داده شد
در روزهایی که گمانهزنیها درباره قطع اینترنت به اوج خود رسیده بود، مقامات دولتی تلاش کردند فضای روانی جامعه و کسبوکارها را آرام کنند. دفتر معاون اول رئیسجمهور، اعلام کرد که شبکه طبق روال در حال ارائه سرویس است و تأکید شد که دولت برنامهای برای قطع سراسری اینترنت بینالملل ندارد و مراقبتهای امنیتی صرفاً در حوزه دفاع سایبری دنبال میشود.
در همین مقطع، زمزمههایی از درون وزارت ارتباطات نیز به گوش رسید که نشان میداد هیچ دستوری مبنی بر محدودیت شبکه به نهادهای اجرایی ابلاغ نشده است. این اظهارات نشان داد که دستکم در لایه اجرایی دولت، تمایلی برای تکرار تجربه تلخ خاموشی اینترنت وجود ندارد و تصمیمگیری در این خصوص کاملاً خارج از اراده وزارت ارتباطات است.
هشدارهایی که زنگ خطر را به صدا درآورد
با وجود اطمینانخاطر دولتیها، موضعگیریهای متفاوتی که از سوی برخی نمایندگان مجلس مطرح شد، نشان داد که سایه تهدید همچنان بر سر اینترنت سنگینی میکند. سیدجواد حسینیکیا، نایبرئیس کمیسیون صنایع و معادن مجلس، در اوج تنش اعلام کرد: «شرایط جنگی است و مصلحت ایران در اولویت قرار دارد؛ اگر مصلحت اقتضا کند، امکان قطع اینترنت بینالملل وجود دارد.»
این نوع اظهارنظرهای هشدارآمیز نشان داد که در زمان بروز بحرانهای ملی، نگاههای امنیتی میتوانند بر وعدههای مقامات اجرایی سایه بیندازند و تصمیمات سختگیرانهای را روی میز قرار دهند.
چرا این دلهره هرگز عادی نمیشود؟
واکنش حساس جامعه به اخبار قطعی اینترنت، ریشه در تجربیات پرهزینه سالهای اخیر دارد. حافظه جمعی هنوز قطع سراسری اینترنت در اسفند ۱۴۰۴ را که ۸۸ روز به طول انجامید و سرانجام در پنجم خرداد ۱۴۰۵ وصل شد، فراموش نکرده است. قطعیهای سهگانه سال ۱۴۰۴ در جریان جنگ ۱۲ روزه، ناآرامیهای دیماه و جنگ ۴۰ روزه، ضربات جبرانناپذیری به اقتصاد کشور و اعتماد عمومی وارد کرد.
با وجود اینکه سایه جنگ فعلاً از سر کشور دور شده است، اما پافشاری برخی لایههای تندرو سیاسی و رسانهای برای محدودیت شبکه جهانی ادامه دارد. همین تداوم فشارهاست که باعث میشود مردم ایران با هر رخدادی، پیش از هر چیز نگران قطع شدن ارتباط خود با جهان آزاد باشد.
