حمایت وزیر امور خارجه لبنان از طرح »لبنان کوچک»
الاخبار نوشت: در ادامه این بحث، منتقدان جریان القوات اللبنانیه معتقدند مشکل اصلی در ناتوانی این جریان در عبور از میراث راستگرایانه و انزواطلبانهاش نهفته است. به گفته آنان، این جریان همچنان در بخشی از جامعه مسیحی ایده «لبنان کوچک» یا «لبنان اصلی» را به عنوان الگویی از ثبات و رفاه ترویج میکند؛ روایتی که لبنان پیش از تشکیل «لبنان بزرگ» را نمونهای از یک دولت موفق مسیحی معرفی میکند.
فرارو- یوسف راجی، وزیر امور خارجه لبنان، در جریان سفر اخیر خود به ایتالیا و دیدار با کاردینال پیترو پارولین، وزیر امور خارجه واتیکان، مواضعی را مطرح کرده که واکنشها و انتقادهای گستردهای را در محافل سیاسی و رسانهای لبنان برانگیخته است. منتقدان میگویند راجی در این سفر نه به عنوان نماینده همه لبنانیها، بلکه به عنوان سخنگوی سیاسی جریان «القوات اللبنانیه» عمل کرده و دیدگاههای ایدئولوژیک این حزب را به خارج از کشور منتقل کرده است؛ دیدگاههایی که ریشه در گرایشهای قدیمی انزواطلبانه در بخشی از جریان مسیحی لبنان دارد.
به گزارش فرارو به نقل از روزنامه الاخبار، به گفته منابع آگاه، راجی در دیدار خود با پارولین با ادبیاتی سخن گفته که یادآور گفتمان تاریخی «جبهه لبنان» و نیروهای لبنانی است. او در این دیدار گفته است: «اگر این فرمول ثبات، رفاه اقتصادی و محافظت از مسیحیان در برابر جنگهایی که کشور به آن کشیده میشود را تضمین کند، هیچ مخالفتی با بازگشت به ایده لبنان کوچکتر وجود ندارد.»
منابع مطلع تأکید میکنند فضایی که راجی تلاش کرده در واتیکان ترسیم کند، با بنیان فرمول کنونی لبنان، یعنی «لبنان بزرگ» به عنوان وطن نهایی و مشترک همه شهروندان این کشور، در تضاد قرار دارد. به باور این منابع، خطرناکتر آن است که گفتمان مطرحشده از سوی راجی این تصور را القا میکند که بخشی از جریان مسیحی لبنان دغدغهای نسبت به تمامیت ارضی ۱۰ هزار و ۴۵۲ کیلومتر مربعی لبنان ندارد و حتی الحاق بخشهایی از جنوب لبنان به اسرائیل را، مادامی که پروژه «لبنان کوچک» بتواند امنیت و ثبات مسیحیان را تضمین کند، در اولویت نمیبیند.
روزنامه الاخبار در ادامه نوشته است: این مواضع در شرایطی مطرح شده که تهدیدهای اسرائیل درباره ایجاد «مناطق حائل» در جنوب لبنان و حتی طرح ایده الحاق بخشهایی از این منطقه، از سوی برخی چهرههای راست افراطی اسرائیل از جمله ایتامار بنگویر، افزایش یافته است. منتقدان میگویند چنین سخنانی همزمان با جنگ جاری، میتواند در راستای پروژهای قرار گیرد که اسرائیل علاوه بر جنگ نظامی، از طریق تحریک شکافهای فرقهای میان مسیحیان و شیعیان لبنان نیز آن را دنبال میکند.
با این حال، منابع آگاه تأکید میکنند واتیکان هیچ تمایلی به حمایت از طرحهای تقسیم لبنان ندارد و همچنان بر موضع تاریخی خود در حمایت از فرمول همزیستی و «لبنان پیام» پایبند است. در همین چارچوب، واتیکان در ماه جاری در آستانه امضای حکمی برای تقدیس الیاس بطرس هویک، اسقف مارونی و یکی از چهرههای اصلی تأسیس «لبنان بزرگ» قرار دارد؛ اقدامی که به باور ناظران، حامل پیامی روشن در حمایت از لبنان متحد است.
همچنین گفته میشود پاپ لئو چهاردهم نیز در ماههای گذشته بارها بر حمایت خود از وحدت لبنان و ضرورت توقف جنگ تأکید کرده است. او پیشتر فاش کرده بود که عکس کودکی از گروه پیشاهنگان امام مهدی را که در سفرش به لبنان با او دیدار کرده و بعداً در حمله اسرائیل در ۸ آوریل کشته شده بود، در جیب خود نگه میدارد. پاپ همچنین بارها خواستار آتشبس و حفاظت از غیرنظامیان شده و این مسئله را «وظیفهای اخلاقی» توصیف کرده است.
طبق این گزارش، در ادامه این بحث، منتقدان جریان القوات اللبنانیه معتقدند مشکل اصلی در ناتوانی این جریان در عبور از میراث راستگرایانه و انزواطلبانهاش نهفته است. به گفته آنان، این جریان همچنان در بخشی از جامعه مسیحی ایده «لبنان کوچک» یا «لبنان اصلی» را به عنوان الگویی از ثبات و رفاه ترویج میکند؛ روایتی که لبنان پیش از تشکیل «لبنان بزرگ» را نمونهای از یک دولت موفق مسیحی معرفی میکند.
این در حالی است که منتقدان میگویند چنین روایتی بخشی مهم از واقعیت تاریخی را نادیده میگیرد. در دوره موسوم به «جبل لبنان»، بیش از یکسوم جمعیت مارونیها در جریان قحطی جان باختند و موج گسترده مهاجرت، صدها هزار لبنانی را مجبور به ترک کشور کرد. به باور آنان، مهاجرت گسترده لبنانیها که امروز از آن به عنوان بخشی از هویت جهانی لبنان یاد میشود، در اصل نتیجه فروپاشی اجتماعی و اقتصادی آن دوره بود، نه نشانهای از رفاه و ثبات.
الاخبار در ادامه نوشته است: فارس سعید، نماینده سابق پارلمان لبنان، نیز در اظهاراتی گفته است: «احساس غالب در میان اکثریت مسیحیان هنوز بر این باور است که پذیرش لبنان بزرگ در دهه ۱۹۲۰ بر این اساس بود که این ساختار در خدمت لبنان کوچکتر و مسیحی، تحت حمایت فرانسه، قرار گیرد.»
او همچنین گفته است: «بسیاری از مسیحیان، ارتش، دولت و خدمات عمومی را متعلق به خود میدانند و زمانی که توازن قدرت به سود گروهی دیگر تغییر میکند، احساس میکنند این کشور دیگر شباهتی به کشوری که میشناختند ندارد.»
با این حال سعید تأکید میکند راه تضمین آینده مسیحیان لبنان نه در عقبنشینی به سمت پروژههای فرقهای، بلکه در همکاری و مشارکت با مسلمانان و احیای مفهوم همزیستی نهفته است؛ مفهومی که به گفته او میتواند لبنان را بار دیگر به الگویی برای گفتوگو و همگرایی در منطقه تبدیل کند.