آسیب جنگ به ۱۳ بنای شاخص تاریخی کردستان
مدیرکل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی کردستان با تشریح ابعاد خسارات وارده به بافت بناهای تاریخی استان در پی تهاجم نظامی اخیر گفت: در این جنگ ۱۳ بنای شاخص تاریخی در مرکز استان مربوط به دورههای صفویه تا قاجار دچار آسیبدیدگی شدید شد.
پویا طالبنیا، مدیرکل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی کردستان، در نشست خبری با تبیین جایگاه ممتاز بافت تاریخی سنندج اظهار کرد: میراثفرهنگی این شهر، بهعنوان مرکز ایالت کردستان در ادوار صفویه و قاجار، از غنیترین ذخیرهگاههای معماری و شهرسازی در غرب ایران بهشمار میرود.
به گزارش ایرنا، وی افزود: در پی تهاجم نظامی علیه تمامیت ارضی کشور بخش قابلتوجهی از هسته مرکزی و تاریخی سنندج در معرض تهدیدات جدی قرار گرفت و ارزیابیهای میدانی نشان میدهد، ۱۳ بنای شاخص تاریخی شامل عمارتهای دیوانی و خانههای اعیانی در محلاتی چون میانقلعه، سرتپوله، قطارچیان، قلعه چوارلان و محدوده خسروآباد، بیشترین آسیب را دیده اند.
مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی کردستان با تشریح جزییات این آسیبها و میزان خسارات، گفت: عمارت سالار سعید (موزه باستانشناسی)، عمارت آصف (موزه مردمشناسی) و عمارت خسروآباد هر یک با حدود ۴۵ درصد تخریب، در زمره بناهای آسیبدیده جدی قرار دارند.
وی با بیان اینکه مقبره و مسجد پیرعمر با ۸۵ درصد تخریب، بیشترین سطح خسارت را به خود اختصاص داده است، افزود: منزل آیتالله مجتهدی نیز ۴۵ درصد، منزل حبیبی ۳۵ درصد، عمارت ملکالتجار و منزل گلهداری هر یک ۳۰ درصد، مسجد جامع و منزل صحرایی ۲۵ درصد و منازل امینالاسلامی، نصرت نوری و متوسل حدود ۲۰ درصد آسیب دیدند.
طالب نیا با تاکید بر واکنش فوری مجموعه مدیریتی استان اظهار کرد: بلافاصله پس از وقوع حملات، گروههای تخصصی آسیبنگاری اضطراری تشکیل و فرآیند استحکامبخشی اولیه و اقدامات حفاظتی برای صیانت از بناهای آسیبدیده آغاز شد.
وی ادامه داد: دراین مرحله، اقدامات صیانتی بر سه محور «تحلیل اثرات موج انفجار و ارتعاشات سازهای»، «حفاظت از تزئینات وابسته به معماری» و «پیگیری تکالیف حقوقی و بینالمللی بر اساس کنوانسیون ۱۹۵۴ لاهه» متمرکز شده و این روند با جدیت در حال پیگیری است.
مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری با اشاره به اجرای پروتکلهای تخصصی نجاتبخشی گفت: تثبیت اضطراری سازهها، ایجاد حریم ایمن، آواربرداری باستانشناختی همراه با کدگذاری، پایش مکانیکی و نوسانسنجی، مستندنگاری دقیق وضع موجود، انسداد ترافیکی در محدودههای آسیبدیده و جلوگیری از هرگونه مداخله غیرتخصصی، از جمله اقدامات هفتگانهای است که در دستور کار قرار دارد.
وی افزود: در چارچوب پروتکلهای بینالمللی، نشان «سپر آبی» نیز برای شناسایی و مصونسازی اماکن فرهنگی نصب شد، اما حملات اخیر نشان داد که طرف مهاجم به این تعهدات پایبند نبوده و اصول بنیادین حقوق بینالملل را نقض کرده است.
استان کردستان علاوه بر برخورداری از طبیعت بکر و زیبا دارای بیش از یک هزار آثار تاریخی شناسایی شده شامل تپه، غار، بنا و عمارت است که در طول سال گردشگران و مسافران زیادی را از اقصی نقاط کشور به خود جذب میکند.
