آگاه
کد خبر: ۸۶۷۹

حسن روحانی: مبادا سند چشم انداز به شعار تبدیل شود


رئیس مرکز تحقیقات استراتژیک مجمع تشخیص مصلحت نظام هشدار داد: ما برای رسیدن به اهداف سند چشم انداز محتاج عزم ملی هستیم و تحقق عزم ملی نیز لوازم خود را دارد.

به گزارش مهر، حجت الاسلام حسن روحانی رئیس مرکز تحقیقات استراتژیک مجمع تشخیص مصلحت نظام، پیش از ظهر امروز در مراسم افتتاحیه کنفرانس ملی چشم انداز بیست ساله و الزامات سیاست خارجی توسعه گرا، اظهار داشت: یکی از کمبودهایی که لااقل ما پس از پایان دفاع مقدس در کشورمان احساس کردیم خلاء تدوین استراتژی ملی برای کشور بود که تمام استراتژی هایی فرهنگی، سیاسی، امنیتی و اقتصادی از آن نشات بگیرد.

وی با اشاره به جلسات فراوانی که در مقطع سالهای 69 و 70 در دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی در این خصوص برگزار شد، افزود: در جریان آن جلسات سه موضوع رشد محوری، حفظ محوری و بسط محوری مورد مباحثه قرار گرفت و در جریان این مباحثات و بحث ها سعی کردیم مشخص کنیم که دغدغه اصلی ما چیست؟

روحانی ادامه داد: ما در آن جلسات تلاش می کردیم به نتیجه ای مشخص برسیم و ببینیم آیا دغدغه اصلی ما حفظ خود و صیانت از نظام و کشور است یا صدور پیام انقلاب و یا موضوعی سوم؟ حقیقت این بود که ما نتوانستیم بین دو بحث حفظ محوری و رشد محوری به نتیجه برسیم و همواره نیمی از ما از حفظ محوری سخن می گفت و نیمی دیگر رشد محوری را مورد تاکید قرار می داد.

رئیس مرکز تحقیقات استراتژیک مجمع تشخیص مصلحت نظام با اشاره به نمونه هایی از کشورهای حفظ محور و رشد محور در منطقه، گفت: از جمله کشورهای حفظ محور می توان به حزب بعث عراق اشاره کرد و در میان کشورهای رشد محور نیز منطقه آسیای جنوب شرقی بهترین نمونه است که دغدغه اصلی کشورهای این منطقه همواره توسعه بوده و به عنوان مثال چین در این روند مسیر خود را از دغدغه های حفظی به دغدغه های رشدی منتقل نمود.

وی ادامه داد: در آن زمان برخی مسئولان سیاسی تاکید داشتند که ما باید حفظ محور باشیم و اساس استراتژی خود را قدرت قرار داده و در پی قدرت باشیم؛ در این میان باید توجه داشت که در پی توسعه بودن با در پی قدرت بودن تفاوت بسیاری دارد و البته شما در شرایطی باید به دنبال قدرت بوده و در شرایطی نیز توسعه را دنبال کنید.

روحانی تصریح کرد: سرانجام مجمع تشخیص مصلحت نظام در اوایل دهه هشتاد و در دوران دولت گذشته تصمیم بسیار مهمی را اتخاذ کرد و اگر بگوییم سند چشم انداز چیزی شبیه به یک استراتژی ملی است در واقع در این روند و منازعاتی که ذکر شد، مجمع تشخیص و رهبری نظام توسعه را برگزیدند.

دبیر سابق شورای عالی امنیت ملی در ادامه پرسید آیا اکنون که چند سال از آن زمان در سال 84 می گذرد آیا واقعا همه ما "توسعه" را قبول داریم؟ آیا به واقع همه این مفهوم مهم را پذیرفته اند یا صرفا روزی در جلسه ای به شکل یک شعار مطرح شد و سپس از میان ما رفت؟

وی تاکید کرد: حرف من این است که مبادا سند چشم انداز به یک شعار تبدیل شود و این خطر اصلی است؛ ما تا حالا هیچ گاه تجربه برنامه ای 20 ساله را نداشته ایم و معمولا برنامه های ما سطحی بوده و گاهی به سال هم نمی رسد و مشکل اصلی ما اینجاست.

رئیس مرکز تحقیقات استراتژیک مجمع تشخیص مصلحت نظام افزود: خیلی مهم است که تابلوی ما در همه کارها توسعه باشد امام به اعتقاد من هنوز در اذهان برخی مسئولان تردید پیشین بین قدرت و توسعه وجود دارد و این مشکل ماست؛ درست است که سند چشم انداز مشکل ما را حل کرده اما بسیاری هستند که هنوز به آن ایمان نیاورده اند.

نماینده رهبری در شورای عالی امنیت ملی ادامه داد: ما برای رسیدن به اهداف سند چشم انداز ابتدا به ایمان نیاز داریم وبعد محتاج عزم ملی هستیم در این زمینه همه باید به صحنه بیایند و اعلام کنند که ما داریم به سال 1404 نگاه می کنیم در واقع باید همه این راه را هموار نماییم.

وی خاطر نشان کرد: باید توجه داشته باشیم که اگر بناست 70 میلیون جمعیت در این عرصه به صحنه بیایند شما نمی توانید کرامت آنها را مورد تردید قرار دهید در این میان نمی توانید با تقسیم بندی های سطحی به نتیجه برسید ما اگر می خواهیم به اهداف سند چشم انداز دست یابیم باید همه دست در دست هم نهیم و حتی یک نفر را از این محیط خارج نکنیم.

رئیس مرکز تحقیقات استراتژیک مجمع تشخیص مصلحت نظام با تاکید بر اینکه در این روند عزم یک جناح یا تشکل سیاسی نمی تواند توسعه را به همراه داشته باشد، گفت: ما در این مسیر به عزم ملی احتیاج داریم و تحقق عزم ملی نیز لوازم خود را دارد. در این میان همه باید احساس کنند که در این حکومت سهیم بوده و بخشی از این بار بر دوش آنها است.

روحانی تاکید کرد: حقیقت این است که ما در این رود به دولتی کارآمد نیاز داریم و البته مجلس، هیئت وزیران و سایر نهادهای کشور نیز باید در این راستا فعال باشند ما به دولتی احتیاج داریم که بتوانیم هر سال او را مورد سئوال قرار دهیم و از او بپرسیم امسال که قرار بود یک بیستم راه سند چشم انداز طی شود شما چه کرده اید؟ چرا برخی اهداف محقق نشده و چگونه باید آنها را جبران کنیم؟

وی با ابراز تاسف از اینکه گویا در این میان هر کس کار خود را می کند و سند چشم انداز تنها در دور دست ها می درخشد، گفت: ما گفته بودیم بر اساس سند چشم انداز باید رشد 8 درصدی فراهم شود، امروز باید پاسخ دهیم که چرا چنین نشده است؟ قبلا در این موارد همه چیز را بر گردن نفت می انداختیم اما خدا این بهانه را از ما گرفت و اکنون که نفت به 90 دلار رسیده باید ببینیم مشکل ما چیست؟ این مسائل نشان می دهد که مشکلات زیربنایی داریم و باید آنها را حل و فصل کنیم.

روحانی با اشاره به لوازم و مقدمات تحقق اهداف سند چشم انداز، ادامه داد: ما در صورتی به این اهداف می رسیم که تورم یک رقمی باشد؛ بنا است که بیکاری هم تک رقمی و به زیر 10 درصد برسد، رشد سرمایه گذاری ما هم درست شود و اگر تمام اینها محقق گردد انشاء الله به اهداف سند چشم انداز دست خواهیم یافت وهنوز هم ناامید نیستیم.

سیاست خارجی مطلوب توسعه‌گرا و مبتنی بر تنش زدایی، تعامل و دوری از انفعال است
دبیر سابق شورای عالی امنیت ملی در ادامه گفت: سیاست خارجی متناسب با اهداف سند چشم انداز سیاستی توسعه گرا مبتنی بر تعامل بین المللی، از بین بردن تنش ها بدون وادادگی و انفعال در جهان امروز است.

حجت الاسلام حسن روحانی رئیس مرکز تحقیقات استراتژیک مجمع تشخیص مصلحت نظام در بخش دیگری از سخنان خود در کنفرانس ملی چشم انداز بیست ساله و الزامات سیاست خارجی توسعه گرا، بر لزوم دستیابی به سهمی مشترک در کشور برای تحقق اهداف سند چشم انداز تاکید کرد.

وی افزود: ما باید علاوه بر سهم مشترک شاخص ها و زبانی مشترک هم پیدا کنیم و عمل ما هم هماهنگ باشد تا بتوانیم نهایتا به اهداف سند چشم انداز دست یابیم.

روحانی با اشاره به قابلیت ها و جایگاه بی نظیر ایران در منطقه و نظام بین الملل، گفت: ما علیرغم قابلیت های فراوان بومی و ملی دربعد علمی و فن آوری در مراحل متوسط قرار داریم؛ ما در دوره ای به کپی سازی روی آوردیم و بعنوان مثال سانتریفوژ های مورد نیازمان را کپی سازی کردیم. به هر حال کپی سازی هم یکی از این مراحل است .

وی همچنین گفت: ما امروز نسبتا کپی کننده خوبی هستیم اما تا رسیدن به مقام یک سازنده و صنعتگر خیلی راه در پیش داریم.

رئیس مرکز تحقیقات استراتژیک مجمع تشخیص مصلحت نظام با تاکید بر لزوم اتخاذ رویکرد واقع گرا یاد آور شد: اگر ملتی خود باور نباشد، ضرر می کند و اگرصرفا شعار گرا باشد هم ضرر خواهد کرد. ما باید واقع گرا باشیم؛ نکند اتفاقی که در صنعت رخ داده درعلم ما نیز رخ دهد و اینگونه نباشد که ما درعلم هم صرفا کپی کنیم و مترجم خوبی باشیم اما محقق خوبی نباشیم. آیا به واقع جنبش نرم افزاری مورد نظر ما تحقق پیدا کرده یا به جای پرداختن به کیفیت صرفا در دام کمیت گرفتار شده ایم.

روحانی تاکید کرد: اگر ما نتوانیم در دنیای امروز به طور مستمر به علوم و فن آوری های جدید دسترسی داشته باشیم نمی توانیم به شکوفایی علمی و اقتصادی و فرهنگی در کشورمان امیدوار باشیم. حقیقت آن است که دنیای امروز، دنیایی است که علیرغم استقلال کشورها نوعی وابستگی در آن وجود دارد.

نماینده رهبرمعظم انقلاب در شورای عالی امنیت ملی با تاکید بر لزوم اتخاذ تدبیر و نوعی برنامه برای تنظیم روابطی مناسب با جهان صنعتی جهت کشف علم و فناوری از این کشورها تصریح کرد: ما در این بین یک سیاست خارجی خوب نیاز داریم.

وی با اشاره به تعریفی از سیاست خارجی صحیح، گفت: باید ببینیم آیا سیاست خارجی خوب به این معناست که حرفهایی بزنیم که تکبیرآفرین باشد؟ آیا سیاست خارجی یعنی درشت گویی؟ حقیقت این است که این موارد سیاست خارجی را درست نمی کند چراکه سیاست خارجی یعنی راه و روش سلوک با دنیا که در نتیجه آن یا تهدیدی کاسته و یا منفعی عاید کشور شود.

روحانی ادامه داد: خیلی راحت می توان شاقول گذاشت و کار یک جمعی را بررسی کرد اما ما باید تکلیف خودمان را روشن کنیم. اگر می خواهیم درون گرا و منزوی باشیم که وضعیت مشخص است اما اگر معتقدیم با درونگرایی کار پیش نمی رود باید به گونه ای دیگر بیندیشیم البته شکی نیست که نباید دربرابر هنجارهای دنیا تسلیم محض باشیم اما آیا با جنگ مداوم می توان به نتیجه رسید؟

نماینده رهبر معظم انقلاب در شورای عالی امنیت ملی با تاکید بر لزوم یافتن راهی بینابینی، گفت: شکی نیست که ما می خواهیم دنیا حرف ما را بفهمد اما با داد و بی داد نمی توان حرف خود را به دنیا فهماند. به واقع مرز بین تعامل، تقابل و تسلیم چیست؟ حقیقت این است که ما نتوانستیم در این مقوله ها به تفاهم برسیم.

روحانی اضافه کرد: حقیقت این است که ما هنوزخودمان به تفاهم نرسیده ایم تعامل یعنی چه؟ برخی فکر می کنند ما در سیاست خارجی باید مرتب اعلام موضع کنیم اما در این روند به مذاکره و مبادله افکار هم نیاز داریم یا خیر؟ البته شکی نیست که دنیای غرب از ما خوشش نمی آید و در باطن دشمن ماست اما باید با دشمن چگونه رفتار کرد؟ باور کنید پیغمبر هم با کفار مذاکره می کرد، با آنها معاهده امضا می کرد و حتی صلح هم کرده بود.

این عضو مجلس خبرگان رهبری تاکید کرد: اصل زمان ومکان که حضرت امام (ره) بر آن تاکید داشتند فقط مربوط به فقه نیست بلکه در عرصه اهداف ملی و سیاست خارجی هم باید مورد توجه قرار گیرد ما باید در سیاست خارجی در پی تعاملی سازنده باشیم.

رئیس مرکز تحقیقات استراتژیک مجمع تشخیص مصلحت نظام در بخش پایانی سخنانش با طرح چند سئوال اساسی، گفت: باید ما باید مشخص کنیم که آیا حاضریم از جیب سیاست خارجی می خواهیم چیزی را خرج توسعه کنیم؟ اینکه می گوییم استراتژی ملی و مبنای چشم انداز توسعه است آیا حاضریم سوبسید آن را از جیب سیاست خارجی پرداخت کنیم؟

روحانی همچنین گفت: سئوال دیگر این است که باید ببینیم شرایط جهانی نسبت به جمهوری اسلامی ایران در روزی که سند چشم انداز به تصویب مجمع تشخیص مصلحت رسید چگونه بود و امروز این شرایط چگونه است؟ در واقع باید بررسی کنیم که در این 4-3 سال چه تحولاتی رخ داده و جایگاه ما در دنیا و نظر دنیا نسبت به ما چه تغییراتی کرده است.

نماینده رهبر معظم انقلاب در شورای عالی امنیت ملی افزود: سئوال دیگر این است که باید ببینیم سیاست خارجی کشورهای منطقه با دنیا چگونه بوده و ما در چه مواردی با دنیا تعامل سازنده و موثر داشته و در چه مواردی نداشته ایم؟

رئیس مرکز تحقیقات استراتژیک مجمع تشخیص مصلحت نظام با بیان اینکه قرار است ما برای دنیای اسلام کشوری الهام بخش باشیم، سئوال بعدی خود را مطرح کرد و گفت: باید ببینیم آیا امروز همه از ما نسخه می خواهند؟ و آیا چشم همه به تهران است باید بررسی کنیم در زمینه الهام بخشی در کجا قرار داریم؟

وی همچنین گفت: سئوال دیگر این است که ما باید مشخص کنیم که آیا همچنان می خواهیم در عرصه سیاست خارجی، سیاست ابهام را برگزینیم یا به شفافیت بپردازیم؟ آیا می خواهیم به گونه ای رفتار کنیم که رفتار ما برای دنیا قابل پیش بینی باشد یا خیر؟ البته که قابل پیش بینی بودن یا نبودن هر کدام خواص خود را دارد اما فکر می کنم غیر قابل پیش بینی بودن با انجام تعامل سازنده قابل جمع نباشد.

مسئول سابق پرونده هسته ای کشورمان در ادامه اظهار داشت: خلاصه باید مشخص کنیم آیا می خواهیم دنیا و منطقه از ما بترسند یا مجذوب ما شوند می خواهیم هر روز ترسناک تر شویم یا جاذبه دار تر گردیم؟

این عضو مجلس خبرگان رهبری همچنین گفت: آیا نحوه رفتار ما با دنیا به گونه ای باشد که دنیا احساس کند ما برای نوعی انعطاف آمادگی داریم و در مباحثی حاضر به چانه زنی هستیم یا خیر؟

وی در پایان گفت: نهایتا باید مشخص کنیم آیا می خواهیم خودمان را در دنیایی بهتر ببینیم و در واقع ایرانی بهتر در دنیایی بهتر می خواهیم یا ایرانی بهتر در دنیایی خار و زبون؟ و آیا بهتر است فضای جمهوری اسلامی ایران در دنیا فضایی امنیتی باشد یا غیر امنیتی؟ چرا که هر یک از این گزینه ها تبعات خود را خواهد داشت.

ارسال نظرات
خط داغ